Katrín og Sturgeon hlutu Velsældarverðlaun

Freyja Þórisdóttir skrifar 17. apríl 2026 13:52

Frá vinstri, Dóra Guðrún Guðmundsdóttir sálfræðingur og sviðsstjóri hjá embætti landlæknis, Nicola Sturgeon fyrrverandi fyrsti ráðherra Skotlands, Hanna Birna Kristjánsdóttir fyrrverandi ráðherra, Katrín Jakobsdóttir fyrrverandi forsætisráðherra og Knut Inge Klepp prófessor við næringarfræðideild læknadeildar Háskólans í Osló. Pétur Fjelsted

Katrín Jakobsdóttir, fyrrverandi forsætisráðherra, og Nicola Sturgeon, fyrrverandi fyrsti ráðherra Skotlands, hlutu Velsældarverðlaunin í dag á Velsældarþinginu sem stendur yfir í vikunni og fer fram í Hörpu.

Þetta kemur fram í fréttatilkynningu um verðlaunaafhendinguna og Velsældarþingið en þar segir einnig að verðlaunin séu veitt aðilum sem hafa lagt sitt af mörkum til að efla velsæld í samfélögum sínum og víðar um heiminn.

Þau séu veitt í anda þeirrar sýnar að hvetja til lausnamiðaðrar og manngæskulegrar nálgunar sem styður við sjálfbærni og umbreytingu hagkerfa í þágu fólks og náttúrunnar. Rökstuðningur sem fylgir tilkynningunni hljóðar á þennan veg:

Á starfstíma sínum sem forsætisráðherrar lögðu þær ríka áherslu á að þróa nýja nálgun í efnahags- og samfélagsmálum þar sem velsæld, lífsgæði og jöfnuður voru sett í forgang. Undir þeirra forystu var unnið að innleiðingu mælikvarða sem taka mið af raunverulegri velferð fólks, auk þess sem lögð var áhersla á lýðheilsu, menntun, félagslegt öryggi og sjálfbæra þróun.

Katrín Jakobsdóttir leiddi meðal annars vinnu við að innleiða velsældarvísa í íslenska stjórnsýslu og setti fram stefnu sem beinir sjónum að langtíma lífsgæðum þjóðarinnar. Hún hefur jafnframt gegnt lykilhlutverki á alþjóðavettvangi, meðal annars sem formaður WHO Pan-European Commission on Climate & Health, þar sem hún hefur unnið að því að tengja saman loftslagsmál og lýðheilsu.

Nicola Sturgeon var í fararbroddi í framþróun á hagkerfi Skotlands sem leiðandi ríkis í velsæld, meðal annars í gegnum samstarfið Wellbeing Economy Governments (WEGo). Hún lagði áherslu á félagslegt réttlæti, jafnrétti og aðgerðir gegn fátækt, auk þess að þróa stefnumótun sem miðar að því að mæla árangur samfélaga út frá fleiri þáttum en hagvexti einum.

Eftir að þær létu af embætti hafa þær báðar látið áfram til sín taka á alþjóðavettvangi, þar sem þær miðla af reynslu sinni og styðja við áframhaldandi þróun velsældarhagkerfa og sjálfbærrar stefnumótunar.

Katrín sagði í kjölfar afhendingarinnar að hún væri afar stolt og þakklát að taka við verðlaununum ásamt vinkonu sinni og fyrrverandi samstarfskonu, Nicolu Sturgeon.

„Það veitir mér innblástur og von um að fleiri þjóðir tileinki sér þessa sýn á hagsæld og horfi út fyrir hefðbundna mælikvarða eins og landsframleiðslu“ segir Katrín og bætir við að „það sé hennar einlæga sannfæring að velsældarhagkerfið og þau víðtæku gildi sem það standi fyrir eigi að vera leiðarljós okkar inn í réttlátari og sjálfbærari framtíð fyrir okkur öll,“ sagði Katrín.

Halla Tómasdóttir, forseti Íslands, og Nataša Pirc Musar, forseti Slóveníu, voru meðal þeirra sem mættu á Velsældarþingið í Hörpunni en það hófst í gær og klárast í dag.Pétur Fjelsted

Hagkerfi mæld út frá áhrifum á hamingju fólks

Nicola sagðist sömuleiðis mjög stolt af því að taka við verðlaununum ásamt Katrínu. Þá minntist hún einnig á að hún meti sem svo að hagkerfi geti einungis talist raunverulega farsæl ef þau hafi góð áhrif á heilsu og hamingju fólks.

„Ég er afar stolt af því hlutverki sem ríkisstjórn mín í Skotlandi gegndi við að knýja fram þá sýn að setja velsæld í forgang í efnahagsstefnu. Of lengi höfum við verið alin upp við þá hugsun að heilsa og velsæld eigi að lúta í lægra haldi fyrir hagvexti. Ég tel að þessu sé öfugt farið, einu hagkerfin sem geta talist raunverulega farsæl eru þau sem hafa góð áhrif á heilsu og hamingju fólks, um leið og þau tryggja efnislegt öryggi,“ sagði Nicola.

„Í heimi sem einkennist af auknum óstöðugleika er mikilvægara en nokkru sinni fyrr að setja velsæld í forgang,“ sagði hún loks.

Harpa Tímamót Ráðstefnur á Íslandi