Síðasti liðsmaður alþjóðaherdeildarinnar allur Kjartan Kjartansson skrifar 25. maí 2021 23:40 Maður heldur á fána alþjóðaherdeildarinnar úr spænska borgarastríðinu við minningarathöfn um frelsun útrýmingabúðanna í Buchenwald árið 2019. Vísir/EPA Síðasti eftirlifandi sjálfboðaliðinn í svonefndri alþjóðaherdeild lýðveldissinna í borgarastríðinu á Spáni er látinn, 101 árs að aldri. Nokkrir Íslendingar tóku upp málstað lýðveldissinnanna gegn fasistaher Francisco Franco, herforingja. Josep Almudever Mateu fæddist í Marseille og hafði bæði franskt og spænskt ríkisfang. Hann var sautján ára gamall þegar hann gekk til liðs við lýðveldisherinn árið 1936. Særðist hann í orrustu í Teruel í Aragón-héraði. Gekk Mateu þá til liðs við alþjóðaherdeildina, sveit sjálfsboðaliða útlendinga sem vildu berjast gegn fasisma. Þegar lýðveldissinnar töpuðu stríðinu árið 1939 var Mateu tekinn höndum og dúsaði hann í fangabúðum og fangelsum. Barðist hann gegn fasistum á Spáni frá 1944 til 1947 en fór síðan í útlegð í Frakklandi. Spænsk vinasamtök alþjóðaherdeildarinnar staðfesta að Matue hafi látist á sunnudag en hann var síðasti liðsmaður hennar sem enn lifði, að sögn Reuters-fréttastofunnar. Áætlað er að um 35.000 manns frá 53 löndum hafi gengið til liðs við alþjóðaherdeildina eftir að borgarastríðið braust út í október árið 1936. Um tíu þúsund þeirra féllu. Breski rithöfundurinn George Orwell var einn þeirra sem buðu sig fram og skrifaði hann meðal annars bókina „Virðingarvottur við Katalóníu“ um reynslu sína af stríðinu og heiftúðuga valdabaráttu ólíkra fylkinga lýðveldissinna. Að minnsta kosti þrír Íslendingar tóku þátt í borgarastríðinu á Spáni. Spánn Andlát Mest lesið Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Erlent 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Innlent Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Innlent Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Innlent Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Innlent Ók viljandi á ástralska þingkonu Erlent Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Innlent Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Innlent Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum Innlent Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Innlent Fleiri fréttir Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Christiane Amanpour mun kveðja CNN Fara fram á útgöngubann í nokkrum frönskum borgum Sakaðir um að svelta 190 börn til dauða Hótar að auka viðbúnað á landamærunum Miðflokkurinn fær umboðið Borgir geti sett á útivistarbann: „Nemandi hefur misst höndina“ Prestur lést þegar róðukross féll á hann Senda far til að kanna uppruna Fóbosar Ók viljandi á ástralska þingkonu Vill funda með Trump og Xi um örlög Úkraínu Neyðarlending eftir sprengjuhótun Neitaði að samþykkja afsögn vegna mótmælanna Hvetur til stillingar og boðar aðgerðir Selenskí vilji ekki binda enda á stríðið Fjórir hermenn létust í eldsvoða Ræstingakona læstist óvart í fangaklefa í þrjá daga Hörð átök lögreglu og mótmælenda í París Barn og fullorðinn létu lífið þegar bíl var ekið inn á knattspyrnuvöll Landtökumenn réðust á evrópska erindreka Lögreglan skarst í leikinn á mótmælum í Kaupmannahöfn Setti málningu í matinn og eitraði fyrir hundruðum barna Mótmælendur réðust inn í ráðhúsið í Marseille Alvarlega slösuð eftir skotárás í íþróttahúsi Frestar gildistöku refsiaðgerða gegn Rússlandi Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Ástvinir þeirra sem létust í flugslysinu bíða enn Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Deilt um sönnunargögn og mögulegan vitorðsmann Sjá meira
Josep Almudever Mateu fæddist í Marseille og hafði bæði franskt og spænskt ríkisfang. Hann var sautján ára gamall þegar hann gekk til liðs við lýðveldisherinn árið 1936. Særðist hann í orrustu í Teruel í Aragón-héraði. Gekk Mateu þá til liðs við alþjóðaherdeildina, sveit sjálfsboðaliða útlendinga sem vildu berjast gegn fasisma. Þegar lýðveldissinnar töpuðu stríðinu árið 1939 var Mateu tekinn höndum og dúsaði hann í fangabúðum og fangelsum. Barðist hann gegn fasistum á Spáni frá 1944 til 1947 en fór síðan í útlegð í Frakklandi. Spænsk vinasamtök alþjóðaherdeildarinnar staðfesta að Matue hafi látist á sunnudag en hann var síðasti liðsmaður hennar sem enn lifði, að sögn Reuters-fréttastofunnar. Áætlað er að um 35.000 manns frá 53 löndum hafi gengið til liðs við alþjóðaherdeildina eftir að borgarastríðið braust út í október árið 1936. Um tíu þúsund þeirra féllu. Breski rithöfundurinn George Orwell var einn þeirra sem buðu sig fram og skrifaði hann meðal annars bókina „Virðingarvottur við Katalóníu“ um reynslu sína af stríðinu og heiftúðuga valdabaráttu ólíkra fylkinga lýðveldissinna. Að minnsta kosti þrír Íslendingar tóku þátt í borgarastríðinu á Spáni.
Spánn Andlát Mest lesið Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Erlent 20,4 milljarðar til Úkraínu og aukinn stuðningur við Palestínu Innlent Vill prófa sjálfkeyrandi bíla í Eyjum Innlent Hafi íhugað að gefast upp síðustu vikur Innlent Inga um ótta kennara: „Staðan er grafalvarleg“ Innlent Ók viljandi á ástralska þingkonu Erlent Eldur kom upp í verslun í Hafnarfirði Innlent Saka Ingu um skæting og helberan dónaskap Innlent Fyrrum Sósíalistar stýra Ungum vinstri grænum Innlent Þúsundir hvetja til úttektar og ríkissaksóknari íhugar áfrýjun Innlent Fleiri fréttir Orðrómar valda ugg og ótta í Mílanó: „Það eru allir frekar hræddir“ Christiane Amanpour mun kveðja CNN Fara fram á útgöngubann í nokkrum frönskum borgum Sakaðir um að svelta 190 börn til dauða Hótar að auka viðbúnað á landamærunum Miðflokkurinn fær umboðið Borgir geti sett á útivistarbann: „Nemandi hefur misst höndina“ Prestur lést þegar róðukross féll á hann Senda far til að kanna uppruna Fóbosar Ók viljandi á ástralska þingkonu Vill funda með Trump og Xi um örlög Úkraínu Neyðarlending eftir sprengjuhótun Neitaði að samþykkja afsögn vegna mótmælanna Hvetur til stillingar og boðar aðgerðir Selenskí vilji ekki binda enda á stríðið Fjórir hermenn létust í eldsvoða Ræstingakona læstist óvart í fangaklefa í þrjá daga Hörð átök lögreglu og mótmælenda í París Barn og fullorðinn létu lífið þegar bíl var ekið inn á knattspyrnuvöll Landtökumenn réðust á evrópska erindreka Lögreglan skarst í leikinn á mótmælum í Kaupmannahöfn Setti málningu í matinn og eitraði fyrir hundruðum barna Mótmælendur réðust inn í ráðhúsið í Marseille Alvarlega slösuð eftir skotárás í íþróttahúsi Frestar gildistöku refsiaðgerða gegn Rússlandi Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Ástvinir þeirra sem létust í flugslysinu bíða enn Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Deilt um sönnunargögn og mögulegan vitorðsmann Sjá meira