Þeir sem gangi inn sem páfaefni gangi út sem kardinálar

Kardínálar kaþólsku kirkjunnar komu saman í síðustu messunni í Péturskirkjunni í Róm fyrir Páfakjör. Þar báðu þeir bænir, þar sem óskað var eftir styrk fyrir kardínálana til að velja rétta manninn í embættið.

Konungar reynt að hafa áhrif

Kardínálarnir sverja þagnareið og verða innilokaðir í kapellunni þar til niðurstaða fæst. Símanotkun er alfarið bönnuð og hefur kapellan verið kembd í leit að földum hlerunarbúnaði. Jafnframt er búið að setja upp tæki sem á að koma í veg fyrir að rafræn skilaboð berist inn og út.

Séra Jürgen Jamin á Akureyri segir að hafa skuli í huga að á árum áður hafi fjölmörg ríki beitt sér í páfakjöri.

„Í gamla daga reyndu fyrst og fremst Spánarkonungur, Frakklandskonungur og Austurríkiskeisari að hafa áhrif á þróun páfakjörsins. Allt fram að 1870 var páfi ekki bara andlegur leiðtogi kaþólsku kirkjunnar heldur þjóðhöfðingi. Hann er það líka í dag í Páfagarði en það er bara smáríki. Að 1870 tilheyrði stór hluti Ítalíu Páfagarði,“ segir hann. 

Líklegt að kjörið dragist á langinn

Rúmlega 250 kardínálar eru starfandi í heiminum en af þeim eru 133, frá sjötíu löndum, kjörgengir. Kjörið gæti tekið marga daga en samkvæmt hefðum Vatíkansins eru haldnar fjórar atkvæðagreiðslur á dag þar til einhver hefur tryggt sér stuðning tveggja af hverjum þremur kardínálum, eða 89 atkvæði.

„Þetta gæti dregist á langinn vegna þess að kardínálarnir þekkjast varla. Þeir eru mjög margir núna, Frans páfi útnefndi marga kardinála og þeir hafa varla hist undanfarin ár. Það var covid og engin samkoma allra kardinála. Þeir hafa nú haft nokkra daga milli andláts páfa og upphafs kjörþings í dag til að ræða saman,“ segir séra Jürgen.

Jürgen bendir á að páfakjör sé nokkuð sérstakt. Þar séu engir eiginlegir frambjóðendur og engar kappræður. 

„Þetta er frekar andleg athöfn. Kardinálarnir eru nú saman, nánast innilokaðir. Þeir biðja saman og það kemur í ljós í gegn um atkvæðagreiðslur hverjir eru páfaefni,“ segir hann. 

Þarf aukinn meirihluta atkvæða

Í fyrstu umferð atkvæðagreiðslu komi fram fjöldi nafna og með hverri atkvæðagreiðslu minnki hópurinn þar til komist er að niðurstöðu. Eftir hverja atkvæðagreiðslu eru kjörseðlarnir brenndir í sérstökum ofni. Á meðan ekki er komin niðurstaða stígur svartur reykur upp úr strompi á kapelluþakinu en hvítur þegar nýr páfi hefur verið kjörinn. 

„Ef það tekst ekki í 33 umferðum fer fram atkvæðagreiðsla milli þeirra sem eru efst á listanum. Jafnvel þá þarf páfaefni að ná tveimur þriðju atkvæða.“

Ci intra papá di conclave ne risorte cardinale

Nokkrir hafa verið nefndir líklegastir til að taka við af Frans. Má þar nefna erkibiskupinn af Manilla í Filippseyjum, höfuð kaþólsku kirkjunnar í Jerúsalem, hægri hönd Frans heitins og svo lengi mætti telja. Jürgen segist engar kenningar hafa um hver verði fyrir valinu.

„Það eru til gömul ítölsk spakmæli sem segja: Ci intra papá di conclave ne risorte cardinale. Það þýðir að sá sem fer í páfakjör sem páfaefni gengur út sem kardináli. Þeir sem eru oft taldir sigurstranglegir eru ekki kjörnir,“ segir séra Jürgen. 

„Allir þessir menn sem þú nefnir eru milli tannanna á fólki en það gæti verið að þetta komi okkur öllum á óvart, skemmtilega á óvart vonandi.“

Embættið er áhrifamikið og verður páfi andlegur leiðtogi 1,4 milljarða manna um allan heim. Frans páfi var til að mynda ötull talsmaður jaðarsettra og fátækra. Jürgen segir ólíklegt að nýr páfi feti beint í fótspor Frans.

„Hver páfi mótar sitt embætti. Það fer eftir því hvernig skapferli hans er, hvernig menntun hans er og starfsreynsla. Það væri hlægilegt ef nýr páfi reyndi að herma eftir Frans páfa. Það er ekki mögulegt. Hann verður að leggja áherslu á sín mál en mér finnst ólíklegt að stefnunni sem Frans páfi valdi verði gjörbreytt.“