Kynþáttahyggja forseta Bandaríkjanna og Grænland Þorsteinn Gunnarsson skrifar 15. janúar 2026 16:00 Hótanir Trump forseta Bandaríkjanna um að leggja undir sig Grænland, næsta nágranna Íslands, með góðu eða illu hafa vakið ugg í brjósti margra. Í DV í dag, 15. janúar, segir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, sem þekkir fleiri bandaríska ráðamenn en flestir íslenskir stjórnmálamenn, að hann útiloki ekki að Bandaríkin muni taka Grænland með valdi en segir jafnframt að: „Afleiðingarnar yrðu af stærðargráðu sem við höfum aldrei séð á okkar lífskeiði.“ Þær skýringar sem komið hafa fram um ástæður ásælni Trump í Grænland eru algengastar að hann ásælist sjaldgæfa málma þar sem notaðir eru í hernaðarlegum tilgangi og hann sé að koma í veg fyrir valdatöku Rússlands eða Kína á Grænlandi. Báðar þessar skýringar halda ekki vatni. Grænland er opið fyrir bandarísk fyrirtæki að nýta þessa málma og Bandaríkin eru með virkan varnarsamning við Grænland sem gefur hvorki Rússlandi né Kína færi á að ná yfirráðum á Grænlandi, sem fremi sem Bandaríkin ræki skyldur sínar samkvæmt þessum samningum. Trump sjálfur hefur sagt við blaðamenn vestra að það séu sálfræðilegar ástæður fyrir þessari ásælni hans í Grænland en lítið hefur farið fyrir því hjá fjölmiðlum að greina hverjar þessar sálrænu ástæður gætu verið. Ein gæti verið alkunn hégómagirnd forsetans m.a. að geta veifað korti af Grænlandi í bandarísku fánalitunum og sagt sinni þjóð „þetta eignaðist ég fyrir ykkur.“ Önnur og veigameiri skýring er kynþáttahyggja Trump með tilheyrandi ranghugmyndum um yfirburði hvíta mannsins gagnvart þeim sem eru af öðrum uppruna. MAGA (Make America Great Again), áhrifamesta stuðningshreyfing Trump, er ákall um afturhvarf til þess tíma þegar hvíti maðurinn var herra annarra og „óæðri“ kynþátta í Bandaríkjunum. MAGA hreyfingin er hugmyndafræðilegur arftaki Ku Klux Klan (KKK) sem stundaði hryðjuverk á svörtu fólki í Bandaríkjunum allt frá kirkjubrennum til aftaka án dóms og laga. MAGA og KKK hafa sömu markmið að viðhalda forræði hvíta mannsins en nota mismunandi leiðir að því markmiði, enn sem komið er. Samkvæmt kynþáttahyggju Trump eru inúítar á Grænlandi óæðri kynstofn sem hann lýsir m.a. fyrirlitningu sinni á með því að draga upp þá mynd af landi þeirra að „frumstæð“ tækni eins og hundasleðar séu aðaleinkenni samfélagsins. Þetta hundaflaut Trump eru skýr skilaboð til MAGA hreyfingarinnar um að hann sé tryggja stöðu hvíta kynstofnsins í N- Ameríku þar sem inúítarnir á Grænlandi séu ekki færir um að tryggja varnir eigin samfélags. Heimsbyggðin hefur nöturlega reynslu af þjóðhöfðingjum sem stjórnast af stækri kynþáttahyggju og til allrar hamingju hafa þeir liðið undir lok annað hvort af eigin völdum eða annarra. Verra er að hér á Íslandi, sem hefur gefið sig út fyrir að vera einn nánasti bandamaður Grænlands, fyrirfinnast alþingismenn sem afsaka glórulausar hótanir Trumps gagnvart Grænlandi. Við verðum að gera þá lágmarkskröfu til íslenskra stjórnmálamanna að þeir standi heils hugar með grænlensku þjóðinni á þessum erfiðu tímum. Þegar harðstjórinn Trump verður kominn á öskuhauga sögunnar gætu það orðið nöturleg eftirmæli um þessa þingmenn, sem sumir hverjir stæra sig mjög af þjóðrækni, að hafa myndað fimmtu herdeild Trump á Íslandi gegn Grænlandi og eigin þjóð. Höfundur stundaði framhaldsnám í Bandaríkjunum, býr í Garðabæ og er áhugamaður um öflugt frjálst Grænland Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bandaríkin Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Sjáðu þig, því lífið liggur við Hlíf Steingrímsdóttir Skoðun Getur Gufunesið talist skapandi hverfi ef Listhúsið lokar? Narfi Þorsteinsson Skoðun Það þarf heilt þorp Björg Magnúsdóttir,Sandra Hlín Guðmundsdóttir Skoðun September án niðurstöðu Halla Gunnarsdóttir,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson,Gunnar Sigurðsson,Eiður Stefánsson,Andri Reyr Haraldsson,Jakob Tryggvason Skoðun „Er hún ekki bara á túr?” Karen Ösp Friðriks,Eydís Sara Óskarsdóttir,Ísabella Ögn Þorsteinsdóttir,Valgerður Þ. Snæbjarnardóttir,Emma Rivard Henriot Skoðun Erum við tilbúin fyrir hálfs metra hækkun sjávar? Eyþór Eðvarðsson Skoðun Fleiri leiðir til Evrópusamstarfs Erna Bjarnadóttir Skoðun Þegar fyrirsögnin finnur orsökina á undan rannsókninni Elísabet Reynisdóttir Skoðun Tiplað inn í framtíð ferðaþjónustunnar Inga Hlín Pálsdóttir Skoðun Miklum afla landað utan kvóta Sigurjón Þórðarson Skoðun Skoðun Skoðun Golfið lækning við hálfónýtum maga og þörmum? Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Þegar fyrirsögnin finnur orsökina á undan rannsókninni Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Fleiri leiðir til Evrópusamstarfs Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Tiplað inn í framtíð ferðaþjónustunnar Inga Hlín Pálsdóttir skrifar Skoðun Ró á vinnumarkaði krefst skýrra leikreglna Halldóra Sigr. Sveinsdóttir skrifar Skoðun Atvinna, ábyrg nýting og hagsmunir nærsamfélagsins Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar Skoðun Hættum að endurræsa menntakerfið, byrjum að halda áfram Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Það þarf heilt þorp Björg Magnúsdóttir,Sandra Hlín Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Getur Gufunesið talist skapandi hverfi ef Listhúsið lokar? Narfi Þorsteinsson skrifar Skoðun Huldufólkið Rannveig Haraldsdóttir skrifar Skoðun September án niðurstöðu Halla Gunnarsdóttir,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson,Gunnar Sigurðsson,Eiður Stefánsson,Andri Reyr Haraldsson,Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Sjáðu þig, því lífið liggur við Hlíf Steingrímsdóttir skrifar Skoðun Taktík Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Hvar værum við stödd ef rafbílavæðingin hefði ekki átt sér stað? Kristín Björk Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heilarotnun og hugræktarstöðvar á tímum gervigreindar Þórhallur Magnússon skrifar Skoðun Pitsuostur, alþjóðaviðskipti og almannahagur Ólafur Stephensen skrifar Skoðun „Það er enn verið að drepa börn“ Hjálmtýr Heiðdal skrifar Skoðun Miklum afla landað utan kvóta Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Dánaraðstoð: sjálfræði, mannréttindi og mörk samfélagsins Steinar Harðarson skrifar Skoðun Erum við tilbúin fyrir hálfs metra hækkun sjávar? Eyþór Eðvarðsson skrifar Skoðun Við erum öll orðin verkkaupar Anna Kristín Hálfdánardóttir skrifar Skoðun „Er hún ekki bara á túr?” Karen Ösp Friðriks,Eydís Sara Óskarsdóttir,Ísabella Ögn Þorsteinsdóttir,Valgerður Þ. Snæbjarnardóttir,Emma Rivard Henriot skrifar Skoðun Ævilöng túlkaþjónusta á kostnað útsvarsgreiðenda Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar Skoðun Einmanaleikinn tekur sér ekki helgarfrí Jóhanna Erla Guðjónsdóttir,Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Beislið sem hnýtir sig sjálft Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Nýtt tímabil í skipulagsmálum Reykjavíkur Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Kynheilbrigði ungmenna með öðruvísi taugaþroska María Jónsdóttir skrifar Skoðun Þvílíkar villigötur Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Bókasöfnin okkar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Skildi hugmynd Trumps vera “sleggjan” sem allir eru að leita af. Eggert Guðmundsson skrifar Sjá meira
Hótanir Trump forseta Bandaríkjanna um að leggja undir sig Grænland, næsta nágranna Íslands, með góðu eða illu hafa vakið ugg í brjósti margra. Í DV í dag, 15. janúar, segir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, sem þekkir fleiri bandaríska ráðamenn en flestir íslenskir stjórnmálamenn, að hann útiloki ekki að Bandaríkin muni taka Grænland með valdi en segir jafnframt að: „Afleiðingarnar yrðu af stærðargráðu sem við höfum aldrei séð á okkar lífskeiði.“ Þær skýringar sem komið hafa fram um ástæður ásælni Trump í Grænland eru algengastar að hann ásælist sjaldgæfa málma þar sem notaðir eru í hernaðarlegum tilgangi og hann sé að koma í veg fyrir valdatöku Rússlands eða Kína á Grænlandi. Báðar þessar skýringar halda ekki vatni. Grænland er opið fyrir bandarísk fyrirtæki að nýta þessa málma og Bandaríkin eru með virkan varnarsamning við Grænland sem gefur hvorki Rússlandi né Kína færi á að ná yfirráðum á Grænlandi, sem fremi sem Bandaríkin ræki skyldur sínar samkvæmt þessum samningum. Trump sjálfur hefur sagt við blaðamenn vestra að það séu sálfræðilegar ástæður fyrir þessari ásælni hans í Grænland en lítið hefur farið fyrir því hjá fjölmiðlum að greina hverjar þessar sálrænu ástæður gætu verið. Ein gæti verið alkunn hégómagirnd forsetans m.a. að geta veifað korti af Grænlandi í bandarísku fánalitunum og sagt sinni þjóð „þetta eignaðist ég fyrir ykkur.“ Önnur og veigameiri skýring er kynþáttahyggja Trump með tilheyrandi ranghugmyndum um yfirburði hvíta mannsins gagnvart þeim sem eru af öðrum uppruna. MAGA (Make America Great Again), áhrifamesta stuðningshreyfing Trump, er ákall um afturhvarf til þess tíma þegar hvíti maðurinn var herra annarra og „óæðri“ kynþátta í Bandaríkjunum. MAGA hreyfingin er hugmyndafræðilegur arftaki Ku Klux Klan (KKK) sem stundaði hryðjuverk á svörtu fólki í Bandaríkjunum allt frá kirkjubrennum til aftaka án dóms og laga. MAGA og KKK hafa sömu markmið að viðhalda forræði hvíta mannsins en nota mismunandi leiðir að því markmiði, enn sem komið er. Samkvæmt kynþáttahyggju Trump eru inúítar á Grænlandi óæðri kynstofn sem hann lýsir m.a. fyrirlitningu sinni á með því að draga upp þá mynd af landi þeirra að „frumstæð“ tækni eins og hundasleðar séu aðaleinkenni samfélagsins. Þetta hundaflaut Trump eru skýr skilaboð til MAGA hreyfingarinnar um að hann sé tryggja stöðu hvíta kynstofnsins í N- Ameríku þar sem inúítarnir á Grænlandi séu ekki færir um að tryggja varnir eigin samfélags. Heimsbyggðin hefur nöturlega reynslu af þjóðhöfðingjum sem stjórnast af stækri kynþáttahyggju og til allrar hamingju hafa þeir liðið undir lok annað hvort af eigin völdum eða annarra. Verra er að hér á Íslandi, sem hefur gefið sig út fyrir að vera einn nánasti bandamaður Grænlands, fyrirfinnast alþingismenn sem afsaka glórulausar hótanir Trumps gagnvart Grænlandi. Við verðum að gera þá lágmarkskröfu til íslenskra stjórnmálamanna að þeir standi heils hugar með grænlensku þjóðinni á þessum erfiðu tímum. Þegar harðstjórinn Trump verður kominn á öskuhauga sögunnar gætu það orðið nöturleg eftirmæli um þessa þingmenn, sem sumir hverjir stæra sig mjög af þjóðrækni, að hafa myndað fimmtu herdeild Trump á Íslandi gegn Grænlandi og eigin þjóð. Höfundur stundaði framhaldsnám í Bandaríkjunum, býr í Garðabæ og er áhugamaður um öflugt frjálst Grænland
September án niðurstöðu Halla Gunnarsdóttir,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson,Gunnar Sigurðsson,Eiður Stefánsson,Andri Reyr Haraldsson,Jakob Tryggvason Skoðun
„Er hún ekki bara á túr?” Karen Ösp Friðriks,Eydís Sara Óskarsdóttir,Ísabella Ögn Þorsteinsdóttir,Valgerður Þ. Snæbjarnardóttir,Emma Rivard Henriot Skoðun
Skoðun September án niðurstöðu Halla Gunnarsdóttir,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson,Gunnar Sigurðsson,Eiður Stefánsson,Andri Reyr Haraldsson,Jakob Tryggvason skrifar
Skoðun Hvar værum við stödd ef rafbílavæðingin hefði ekki átt sér stað? Kristín Björk Bjarnadóttir skrifar
Skoðun „Er hún ekki bara á túr?” Karen Ösp Friðriks,Eydís Sara Óskarsdóttir,Ísabella Ögn Þorsteinsdóttir,Valgerður Þ. Snæbjarnardóttir,Emma Rivard Henriot skrifar
Skoðun Ævilöng túlkaþjónusta á kostnað útsvarsgreiðenda Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar
Skoðun Einmanaleikinn tekur sér ekki helgarfrí Jóhanna Erla Guðjónsdóttir,Valdimar Víðisson skrifar
September án niðurstöðu Halla Gunnarsdóttir,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson,Gunnar Sigurðsson,Eiður Stefánsson,Andri Reyr Haraldsson,Jakob Tryggvason Skoðun
„Er hún ekki bara á túr?” Karen Ösp Friðriks,Eydís Sara Óskarsdóttir,Ísabella Ögn Þorsteinsdóttir,Valgerður Þ. Snæbjarnardóttir,Emma Rivard Henriot Skoðun