Gervigreind leysir ekki mannlega þjónustu af hólmi – hún gerir hana verðmætari Ingibjörg Valdimarsdóttir skrifar 23. mars 2026 08:47 Gervigreind hefur á undanförnum árum umbreytt því hvernig fyrirtæki nálgast þjónustu. Sjálfvirk svör og spjallmenni hafa gert það að verkum að hægt er að afgreiða einfaldar fyrirspurnir hraðar en nokkru sinni fyrr. Fyrir fyrirtæki eykur þetta hagræðingu og bætir tímastjórnun. En í allri þessari þróun gleymist stundum eitt grundvallaratriði: fólk vill enn tala við fólk. Í þjónustu snýst ekki allt um hraða – heldur traust, skilning og tengingu. Þegar viðskiptavinur hefur samband er það sjaldnast eingöngu til að fá svar við einfaldri spurningu. Oft liggur eitthvað meira að baki eins og óvissa, þörf fyrir dýpri skilning og leiðbeiningar. Hvað kostar að missa mannlega snertingu í þjónustu? Samkvæmt alþjóðlegum könnunum vilja yfir 70% viðskiptavina tala við manneskju þegar málið er mikilvægt eða flókið. Þá sýna rannsóknir að fyrirtæki, sem veita góða persónulega þjónustu geta aukið tryggð viðskiptavina um tugi prósenta og hækkað líftímavirði þeirra verulega. Símsvörunarfyrirtæki sjá þetta daglega en þau sinna símsvörun og svörun tölvupósta og netspjalls fyrir fyrirtæki sem vilja ekki missa tengslin við viðskiptavini sína. Munurinn er skýr: Þegar viðskiptavinur fær strax sambandi við manneskju leysast mál hraðar. Misskilningur minnkar. Upplifunin verður jákvæð – jafnvel þegar vandamál koma upp. Á móti sjáum við dæmi þar sem fyrirtæki hafa farið „alla leið í sjálfvirkni“. Þar festast viðskiptavinir í spjallbottum, fá stöðluð svör og upplifa afskiptaleysi því enginn er raunverulega að hlusta. Afleiðingin?Ekki bara pirringur – heldur brostið traust og traust er dýrasta gjaldmiðillinn í þjónustu. Það er áhyggjuefni að mörg fyrirtæki horfa fyrst og fremst á gervigreind sem sparnaðartæki. Ef hægt er að fækka símtölum eða lækka þjónustukostnað um 20–30% virðist ákvörðunin einföld. En það er skammtímahugsun. Ef viðskiptavinur fær ekki þá þjónustu sem hann þarf, þá leitar hann annað. Það kostar margfalt meira að afla nýs viðskiptavinar en að halda í þann sem fyrir er. Þannig getur „sparnaðurinn“ fljótt breyst í tekjutap. Gervigreind er hins vegar ekki vandamálið. Hún er eitt öflugasta verkfæri sem fyrirtæki hafa fengið í áratugi. Hún getur m.a.: Svarað einföldum fyrirspurnum Flokkað erindi Tryggt að ekkert falli á milli skips og bryggju Hún hefur þó sín takmörk: Hún finnur ekki tóninn í rödd viðskiptavinar Hún skynjar ekki óvissu, pirring eða kvíða á sama hátt og manneskja Hún tekur ekki ábyrgð á samskiptum Það gerir fólk. Gervigreind getur tekið við einföldum og endurteknum verkefnum og þannig skapast rými fyrir fólk til að einbeita sér að því sem skiptir raunverulega máli: samskiptum, lausnamiðaðri hugsun og þjónustu sem skapar jákvæða upplifun. Í raun má segja að eftir því sem tæknin verður öflugri, því meira virði verður mannlegi þátturinn. Framtíð þjónustu snýst því ekki um að velja á milli gervigreindar og mannlegrar þjónustu.Hún snýst um að nýta gervigreind til að styrkja mannlega þjónustu. Þjónusta er ekki bara ferli. Hún er upplifun. Upplifun verður best þegar á bakvið hana er manneskja. Höfundur er framkvæmdastjóri Ritara. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Gervigreind Mest lesið Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson Skoðun Skoðun Skoðun Bætir tækni í kennslustofunni nám? Anna Laufey Stefánsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin alls staðar Gauti Kristmannsson skrifar Skoðun Helmingsafsláttur af mennskunni Arndís Þórarinsdóttir skrifar Skoðun Hvað borga ferðamenn fyrir nýtingu náttúru og innviða? Jóhannes Þór Skúlason skrifar Skoðun Fjölmiðlakreppan: Lýðræðishalli en ekki bara rekstrarvandi Stefán Jón Hafstein skrifar Skoðun The EU’s reduced attractiveness for prosperous countries Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Ábyrgðin er okkar allra Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Hvar á gervigreind að vinna fyrir hið opinbera? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Ferðaþjónustunni hent fyrir rútu hallalausra fjárlaga Njáll Trausti Friðbertsson skrifar Skoðun Virðismiðuð velferðarþjónusta Finnur Pálmi Magnússon skrifar Skoðun Skuldadagar í Reykjavík Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Að þora að spyrja og þola svarið Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar Skoðun Stokkið á (barna)vagninn Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Opnum Skálafell Valdimar Breiðfjörð Birgisson skrifar Skoðun Allir ósáttir við PISA – en hvað er hægt að gera? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Örvæntingafullir karlar Ebba Margrét Magnúsdóttir skrifar Skoðun Endurreisa þarf Kennaraháskólann Jón Bjarnason skrifar Skoðun Loksins úr mínus í plús Daði Már Kristófersson skrifar Skoðun Hreyfing skiptir sköpum – fyrir og eftir heilablóðfall Guðbjörg Þóra Andrésdóttir skrifar Skoðun Við vissum að þetta myndi gerast Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Betri gögn, minni stjórnsýsla? Karl Steinar Óskarsson skrifar Skoðun Eru tómstundir allra? Margrét Júlía Rafnsdóttir skrifar Skoðun Öryggisnet í 90 ár! Unnur Sverrisdóttir skrifar Skoðun Þrautseigja í framlínunni Sigríður Björk Þormar skrifar Skoðun Hjartaendurhæfing er fjárfesting Kristín E. Hólmgeirsdóttir,María Barbara Árnadóttir skrifar Skoðun Hvaða gervigreind og skýjaþjónustur mega opinberir aðilar nota? Karl Thoroddsen skrifar Skoðun Hvenær hættum við að vera þjóð? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Hver ertu þegar yfirmaðurinn fer út úr herberginu? Valerio Gargiulo skrifar Sjá meira
Gervigreind hefur á undanförnum árum umbreytt því hvernig fyrirtæki nálgast þjónustu. Sjálfvirk svör og spjallmenni hafa gert það að verkum að hægt er að afgreiða einfaldar fyrirspurnir hraðar en nokkru sinni fyrr. Fyrir fyrirtæki eykur þetta hagræðingu og bætir tímastjórnun. En í allri þessari þróun gleymist stundum eitt grundvallaratriði: fólk vill enn tala við fólk. Í þjónustu snýst ekki allt um hraða – heldur traust, skilning og tengingu. Þegar viðskiptavinur hefur samband er það sjaldnast eingöngu til að fá svar við einfaldri spurningu. Oft liggur eitthvað meira að baki eins og óvissa, þörf fyrir dýpri skilning og leiðbeiningar. Hvað kostar að missa mannlega snertingu í þjónustu? Samkvæmt alþjóðlegum könnunum vilja yfir 70% viðskiptavina tala við manneskju þegar málið er mikilvægt eða flókið. Þá sýna rannsóknir að fyrirtæki, sem veita góða persónulega þjónustu geta aukið tryggð viðskiptavina um tugi prósenta og hækkað líftímavirði þeirra verulega. Símsvörunarfyrirtæki sjá þetta daglega en þau sinna símsvörun og svörun tölvupósta og netspjalls fyrir fyrirtæki sem vilja ekki missa tengslin við viðskiptavini sína. Munurinn er skýr: Þegar viðskiptavinur fær strax sambandi við manneskju leysast mál hraðar. Misskilningur minnkar. Upplifunin verður jákvæð – jafnvel þegar vandamál koma upp. Á móti sjáum við dæmi þar sem fyrirtæki hafa farið „alla leið í sjálfvirkni“. Þar festast viðskiptavinir í spjallbottum, fá stöðluð svör og upplifa afskiptaleysi því enginn er raunverulega að hlusta. Afleiðingin?Ekki bara pirringur – heldur brostið traust og traust er dýrasta gjaldmiðillinn í þjónustu. Það er áhyggjuefni að mörg fyrirtæki horfa fyrst og fremst á gervigreind sem sparnaðartæki. Ef hægt er að fækka símtölum eða lækka þjónustukostnað um 20–30% virðist ákvörðunin einföld. En það er skammtímahugsun. Ef viðskiptavinur fær ekki þá þjónustu sem hann þarf, þá leitar hann annað. Það kostar margfalt meira að afla nýs viðskiptavinar en að halda í þann sem fyrir er. Þannig getur „sparnaðurinn“ fljótt breyst í tekjutap. Gervigreind er hins vegar ekki vandamálið. Hún er eitt öflugasta verkfæri sem fyrirtæki hafa fengið í áratugi. Hún getur m.a.: Svarað einföldum fyrirspurnum Flokkað erindi Tryggt að ekkert falli á milli skips og bryggju Hún hefur þó sín takmörk: Hún finnur ekki tóninn í rödd viðskiptavinar Hún skynjar ekki óvissu, pirring eða kvíða á sama hátt og manneskja Hún tekur ekki ábyrgð á samskiptum Það gerir fólk. Gervigreind getur tekið við einföldum og endurteknum verkefnum og þannig skapast rými fyrir fólk til að einbeita sér að því sem skiptir raunverulega máli: samskiptum, lausnamiðaðri hugsun og þjónustu sem skapar jákvæða upplifun. Í raun má segja að eftir því sem tæknin verður öflugri, því meira virði verður mannlegi þátturinn. Framtíð þjónustu snýst því ekki um að velja á milli gervigreindar og mannlegrar þjónustu.Hún snýst um að nýta gervigreind til að styrkja mannlega þjónustu. Þjónusta er ekki bara ferli. Hún er upplifun. Upplifun verður best þegar á bakvið hana er manneskja. Höfundur er framkvæmdastjóri Ritara.
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Skoðun Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Um fitulag og burðarvirki – atlaga að velferð barna og unglinga í Reykjavík Steinunn Gyðu- og Guðjónsdóttir skrifar
Ábyrgðin eftir 29. ágúst: Sölumenn efans, fargan ósanninda og ógegnsæir sjóðir Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun