Opna nýja möguleika í að binda kolefni með aðferð Carbfix Kjartan Kjartansson skrifar 26. mars 2026 13:38 Rannsóknin var gerð í vestanverðri Sádi-Arabíu þar sem jarðlög eru sögð að miklu leytu úr gegndræpu basalti sem henta til niðurdælingar. Þar er einnig mikil losun frá iðnaði en Sád-Arabía er eitt helsta olíuframleiðsluríki heims. Háskóli Íslands/aðsend Alþjóðleg rannsókn sem gerð var í Sádi-Arabíu og íslenskir fræðimenn tóku þátt í bendir til að hægt sé að binda kolefni í berg á mun fleiri stöðum í heiminum en áður var talið gerlegt. Aðferðin sem var beitt dregur verulega úr vatnsþörf bindingarinnar. Aðferðin til kolefnisförgunar sem þróuð var á Hellisheiði og Carbifx beitir gengur út á að uppleystum koltvísýringi er dælt niður í basaltsjarðlög þar sem hann fellur út sem steindir sem bindast bergi varanlega. Gríðarlegt magn af ferskvatni þarf til kolefnisförgunarinnar og sú þörf hefur verið talin takmarka hvar hægt er að beita aðferðinni í heiminum. Rannsókn sem birtist um rannsóknina í Sádi-Arabíu í vísindaritinu Nature í gær bendir til þess að aðferðin verði brúkleg mun víðar í framtíðinni en til þessa. Búa til hringrás og endurnýta sama vatnið Niðurstaða rannsóknarinnar var að hægt væri að binda koltvísýring varanlega í jarðlögum án þess að nota til þess meira ferskvatn en var þegar að finna á niðurdælingarsvæðinu. Vísindamennirnir hönnuðu lokað kerfi þar sem vatni var dælt upp úr einni borholu, því síðan rennt ofan í aðra með koltvísýringsgasinu og svo aftur til baka í fyrstu holuna. Þannig varð til hringrás þar sem sama vatnið var nýtt endurtekið til að binda kolefnið í bergi. Þá eru niðurstöðurnar sagðar sýna enn frekar fram á að kolefnisbindingarferlið sé hratt og skilvirkt. Stór hluti koltvísýringsins bindist bergi á innan við ári eftir að honum er dælt niður í jörðina. Eric Oelkers hefur um árabil verið gestaprófessor við Jarðvísindastofnun Háskóla Íslands. Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Jarðvísindastofnun. Þeir hafa báðir verið í fararbroddi rannsókna á efnahvörfum í bergi og bindingu koltvíoxíðs í steini. Háskóli Íslands Tveir af frumkvöðlum Carbix-tækninnar, þeir Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Háskóla Íslands og Grímur Björnsson, jarðeðlisfræðingur, eru á meðal höfundar greinarinnar um rannsóknina, að því er kemur fram í tilkynningu frá Háskóla Íslands um rannsóknina. Eric Oelkers, gestaprófessor við jarðvísindastofnun HÍ til fleiri ára, er einnig í höfundahópnum. Carbfix hefur einnig unnið að rannsóknum á því hvort hægt sé að nota sjó í stað ferskvatns til þess að leysa upp koltvísýring og dæla honum í jörðu. Reynist það framkvæmanlegt yki það enn notagildi förgunaraðferðar fyrirtækisins. Vísindi Tækni Loftslagsmál Háskólar Sádi-Arabía Mest lesið Stóra aðgerðin valdi titringi á fíkniefnamarkaði Innlent Aðstoðarskólastjóri Stapaskóla biður nærsamfélagið um hjálp Innlent „Ég kann ekki að meta það þegar ég er sökuð um ósannindi eða blekkingar“ Innlent „Fokk ðe queers og fullt af atkvæðum?“ Innlent „Áfall fyrir starfsfólk“ Innlent Áslaug Arna boðar endurkomu á Alþingi Innlent Skólameistari hefur fengið nóg og segir af sér Innlent Hafa fundið nýtt jarðhitasvæði á Hellisheiði Innlent Gripinn í blokk við þvottastúss eftir árásina Innlent Skálmöld stígur ölduna í héraðsdómi Innlent Fleiri fréttir Samningur um Ísafjörð tryggir rekstur Q200-véla Icelandair Kennarasambandið mismunaði konu Útlit fyrir að íslensk stjórnvöld brjóti gegn alþjóðasamningum „Fokk ðe queers og fullt af atkvæðum?“ Meitlarnir komust loks í forgang eftir stefnubreytingu Stóra aðgerðin valdi titringi á fíkniefnamarkaði Ekki síður í vandræðum með bóklega kennslu Áhrif smyglmáls og hugsanleg brot stjórnvalda á alþjóðlegum skuldbindingum Flúði heimili sitt eftir að hafa hótað stofnun MMS ekki kunnugt um neinar breytingar á einkunnagjöf Aðstoðarskólastjóri Stapaskóla biður nærsamfélagið um hjálp Félag Ragnars Freys telur uppsögn hans ólögmæta Skálmöld stígur ölduna í héraðsdómi „Áfall fyrir starfsfólk“ Nefndin sammála Ólafi Ragnari um skipun forsetaritara Hækjubræður á þingi Framsókn kynnti tillögu að þjóðarsátt Skólameistari hefur fengið nóg og segir af sér Sprengingin í Fóðurblöndunni enn til rannsóknar hjá lögreglu og Vinnueftirlitinu Bein útsending: Beina sjónum að leit og björgun á norðurslóðum „Ég kann ekki að meta það þegar ég er sökuð um ósannindi eða blekkingar“ Varnarsigur segir formaður bæjarráðs Ísafjarðar Tíu tilvik í fyrra þar sem látnir lágu ófundnir í viku eða lengur 37 prósent landsmanna fylgjandi innheimtu veggjalda Ekkert verður af bankasamruna og Ísafjarðarflugið lifir „Það er ekki hægt að taka jafnaðarmanninn úr mér“ Svavar Sigmundsson er látinn Líkamsárás, húsbrot og eignaspjöll Samið við Icelandair um flug til Ísafjarðar Hafa fundið nýtt jarðhitasvæði á Hellisheiði Sjá meira
Aðferðin til kolefnisförgunar sem þróuð var á Hellisheiði og Carbifx beitir gengur út á að uppleystum koltvísýringi er dælt niður í basaltsjarðlög þar sem hann fellur út sem steindir sem bindast bergi varanlega. Gríðarlegt magn af ferskvatni þarf til kolefnisförgunarinnar og sú þörf hefur verið talin takmarka hvar hægt er að beita aðferðinni í heiminum. Rannsókn sem birtist um rannsóknina í Sádi-Arabíu í vísindaritinu Nature í gær bendir til þess að aðferðin verði brúkleg mun víðar í framtíðinni en til þessa. Búa til hringrás og endurnýta sama vatnið Niðurstaða rannsóknarinnar var að hægt væri að binda koltvísýring varanlega í jarðlögum án þess að nota til þess meira ferskvatn en var þegar að finna á niðurdælingarsvæðinu. Vísindamennirnir hönnuðu lokað kerfi þar sem vatni var dælt upp úr einni borholu, því síðan rennt ofan í aðra með koltvísýringsgasinu og svo aftur til baka í fyrstu holuna. Þannig varð til hringrás þar sem sama vatnið var nýtt endurtekið til að binda kolefnið í bergi. Þá eru niðurstöðurnar sagðar sýna enn frekar fram á að kolefnisbindingarferlið sé hratt og skilvirkt. Stór hluti koltvísýringsins bindist bergi á innan við ári eftir að honum er dælt niður í jörðina. Eric Oelkers hefur um árabil verið gestaprófessor við Jarðvísindastofnun Háskóla Íslands. Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Jarðvísindastofnun. Þeir hafa báðir verið í fararbroddi rannsókna á efnahvörfum í bergi og bindingu koltvíoxíðs í steini. Háskóli Íslands Tveir af frumkvöðlum Carbix-tækninnar, þeir Sigurður Reynir Gíslason, prófessor við Háskóla Íslands og Grímur Björnsson, jarðeðlisfræðingur, eru á meðal höfundar greinarinnar um rannsóknina, að því er kemur fram í tilkynningu frá Háskóla Íslands um rannsóknina. Eric Oelkers, gestaprófessor við jarðvísindastofnun HÍ til fleiri ára, er einnig í höfundahópnum. Carbfix hefur einnig unnið að rannsóknum á því hvort hægt sé að nota sjó í stað ferskvatns til þess að leysa upp koltvísýring og dæla honum í jörðu. Reynist það framkvæmanlegt yki það enn notagildi förgunaraðferðar fyrirtækisins.
Vísindi Tækni Loftslagsmál Háskólar Sádi-Arabía Mest lesið Stóra aðgerðin valdi titringi á fíkniefnamarkaði Innlent Aðstoðarskólastjóri Stapaskóla biður nærsamfélagið um hjálp Innlent „Ég kann ekki að meta það þegar ég er sökuð um ósannindi eða blekkingar“ Innlent „Fokk ðe queers og fullt af atkvæðum?“ Innlent „Áfall fyrir starfsfólk“ Innlent Áslaug Arna boðar endurkomu á Alþingi Innlent Skólameistari hefur fengið nóg og segir af sér Innlent Hafa fundið nýtt jarðhitasvæði á Hellisheiði Innlent Gripinn í blokk við þvottastúss eftir árásina Innlent Skálmöld stígur ölduna í héraðsdómi Innlent Fleiri fréttir Samningur um Ísafjörð tryggir rekstur Q200-véla Icelandair Kennarasambandið mismunaði konu Útlit fyrir að íslensk stjórnvöld brjóti gegn alþjóðasamningum „Fokk ðe queers og fullt af atkvæðum?“ Meitlarnir komust loks í forgang eftir stefnubreytingu Stóra aðgerðin valdi titringi á fíkniefnamarkaði Ekki síður í vandræðum með bóklega kennslu Áhrif smyglmáls og hugsanleg brot stjórnvalda á alþjóðlegum skuldbindingum Flúði heimili sitt eftir að hafa hótað stofnun MMS ekki kunnugt um neinar breytingar á einkunnagjöf Aðstoðarskólastjóri Stapaskóla biður nærsamfélagið um hjálp Félag Ragnars Freys telur uppsögn hans ólögmæta Skálmöld stígur ölduna í héraðsdómi „Áfall fyrir starfsfólk“ Nefndin sammála Ólafi Ragnari um skipun forsetaritara Hækjubræður á þingi Framsókn kynnti tillögu að þjóðarsátt Skólameistari hefur fengið nóg og segir af sér Sprengingin í Fóðurblöndunni enn til rannsóknar hjá lögreglu og Vinnueftirlitinu Bein útsending: Beina sjónum að leit og björgun á norðurslóðum „Ég kann ekki að meta það þegar ég er sökuð um ósannindi eða blekkingar“ Varnarsigur segir formaður bæjarráðs Ísafjarðar Tíu tilvik í fyrra þar sem látnir lágu ófundnir í viku eða lengur 37 prósent landsmanna fylgjandi innheimtu veggjalda Ekkert verður af bankasamruna og Ísafjarðarflugið lifir „Það er ekki hægt að taka jafnaðarmanninn úr mér“ Svavar Sigmundsson er látinn Líkamsárás, húsbrot og eignaspjöll Samið við Icelandair um flug til Ísafjarðar Hafa fundið nýtt jarðhitasvæði á Hellisheiði Sjá meira