Óskað eftir aðhaldi á frasahlið ríkisstjórnarinnar Gísli Stefánsson skrifar 31. mars 2026 11:32 Nú þegar fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar er kominn fram er ljóst að ekki er sparað til þegar kemur að tungutaki. Orð , orðasambönd og setningar eins og tekjubreytingar, skattaumbætur, styrking og aðlögun tekjustofna, aukin framlög til sameiginlegra verkefna, aðhald á tekjuhlið og fleira fær að fljúga og merkir í raun fyrst og fremst skatta- og gjaldahækkanir á almenning, fólk og fyrirtæki. Skattar sjást best í raunhagkerfinu Þegar skattar hækka er það ekki bara lína í fjárlögum. Það verður minna eftir í vösum fólks. Á þeim stöðum þar sem heimilin eru tengd raunhagkerfinu í gegnum störf í sjávarútvegi, ferðaþjónustu, ýmiskonar iðnaði og landbúnaði skiptir hver hækkun máli. Þegar auðlindagjöld hækka hefur það áhrif á byggðir sem standa á fáum eða jafnvel bara einni atvinnugrein. Það þýður minni fjárfesting í skipum, minni umsvif í höfnum og færri störf.Þegar erfðafjárskattur er hækkaður snýst það ekki um hið illa auðvald. Það snýst um fjölskyldubú, verkstæði og smærri fyrirtæki sem eiga að flytjast milli kynslóða. Í litlum samfélögum getur slíkur skattur þýtt að eignir þurfi að selja til að standa undir skattinum. Ef það er jöfnuður er það jöfnuður þar sem allir hafa það jafn slæmt. Landbúnaður og orka þola ekki endalausar álögur Búskapur byggir á ástríðu, milli vinnu, miklum fjárfestingu og oft lítilli framlegð. Þegar gjöld hækka er ekki svo einfalt að velta því út í verðið. Sama gildir um orkuna. Þegar orkuverð hækkar vegna gjalda, kvaða eða opinberra ákvarðana er það í reynd ekkert annað en óbeinn skattur. Hærra orkuverð leggst á heimilin og á fyrirtækin og þá sérstaklega á þann hluta atvinnulífsins sem þarf mikla orku. Við getum ekki talað um samkeppnishæft atvinnulíf á sama tíma og við hækkum stöðugt kostnaðinn við það sem það byggir á. Ríkið á að vera fyrir fólkið Ríkið á að axla ábyrgð þar sem hún skiptir máli, í heilbrigðisþjónustu, samgöngum og orkuöryggi, sérstaklega þar sem vegalengdir eru langar og þjónustan veik. En það að ríkið beri ábyrgð réttlætir ekki sjálfkrafa hærri skatta. Ef allar lausnir hjá ríkinu kalla eftir nýjum skatti, þá er vandinn ekki tekjuskortur heldur skortur á aðhaldi. Ekki aðeins á útgjaldahlið heldur einnig á þeirri hlið sem einkennir þá forræðishyggju sem nú ræður ríkjum á Alþingi. Ég óska því eftir að ef ríkisstjórnin ætlar að hækka skatta að hún segi það berum orðum. Ég kalla því eftir aðhaldi á frasahlið ríkisstjórnarinnar. Höfundur er varaþingmaður Sjálfstæðisflokksins í Suðurkjördæmi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Gísli Stefánsson Mest lesið Skildi hugmynd Trumps vera “sleggjan” sem allir eru að leita af. Eggert Guðmundsson Skoðun Þvílíkar villigötur Ketill Guðmundsson Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson Skoðun Bókasöfnin okkar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen Skoðun Kynheilbrigði ungmenna með öðruvísi taugaþroska María Jónsdóttir Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson Skoðun Opið bréf til Húnboga Þórs Árnasonar Margrét Rut Eddudóttir Skoðun Hvar eru þingmenn NV-kjördæmis? Sigurður Páll Jónsson Skoðun Skoðun Skoðun Beislið sem hnýtir sig sjálft Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Nýtt tímabil í skipulagsmálum Reykjavíkur Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Kynheilbrigði ungmenna með öðruvísi taugaþroska María Jónsdóttir skrifar Skoðun Þvílíkar villigötur Ketill Guðmundsson skrifar Skoðun Bókasöfnin okkar Hrönn Soffíu Björgvinsdóttir skrifar Skoðun Skildi hugmynd Trumps vera “sleggjan” sem allir eru að leita af. Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun Opið bréf til Húnboga Þórs Árnasonar Margrét Rut Eddudóttir skrifar Skoðun Hvar eru þingmenn NV-kjördæmis? Sigurður Páll Jónsson skrifar Skoðun Noregur styrkir EES – Ísland verður að fylgja Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Landsleikar RÚV! Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Við erum ekki jafn ömurleg og við höldum Þorsteinn Tjörvi Sigurðsson skrifar Skoðun Bjórinn sem slapp við suðurferðina Elís Pétur Elísson skrifar Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson skrifar Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason skrifar Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Að tala um dauðann er að tala um lífið Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Sjá meira
Nú þegar fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar er kominn fram er ljóst að ekki er sparað til þegar kemur að tungutaki. Orð , orðasambönd og setningar eins og tekjubreytingar, skattaumbætur, styrking og aðlögun tekjustofna, aukin framlög til sameiginlegra verkefna, aðhald á tekjuhlið og fleira fær að fljúga og merkir í raun fyrst og fremst skatta- og gjaldahækkanir á almenning, fólk og fyrirtæki. Skattar sjást best í raunhagkerfinu Þegar skattar hækka er það ekki bara lína í fjárlögum. Það verður minna eftir í vösum fólks. Á þeim stöðum þar sem heimilin eru tengd raunhagkerfinu í gegnum störf í sjávarútvegi, ferðaþjónustu, ýmiskonar iðnaði og landbúnaði skiptir hver hækkun máli. Þegar auðlindagjöld hækka hefur það áhrif á byggðir sem standa á fáum eða jafnvel bara einni atvinnugrein. Það þýður minni fjárfesting í skipum, minni umsvif í höfnum og færri störf.Þegar erfðafjárskattur er hækkaður snýst það ekki um hið illa auðvald. Það snýst um fjölskyldubú, verkstæði og smærri fyrirtæki sem eiga að flytjast milli kynslóða. Í litlum samfélögum getur slíkur skattur þýtt að eignir þurfi að selja til að standa undir skattinum. Ef það er jöfnuður er það jöfnuður þar sem allir hafa það jafn slæmt. Landbúnaður og orka þola ekki endalausar álögur Búskapur byggir á ástríðu, milli vinnu, miklum fjárfestingu og oft lítilli framlegð. Þegar gjöld hækka er ekki svo einfalt að velta því út í verðið. Sama gildir um orkuna. Þegar orkuverð hækkar vegna gjalda, kvaða eða opinberra ákvarðana er það í reynd ekkert annað en óbeinn skattur. Hærra orkuverð leggst á heimilin og á fyrirtækin og þá sérstaklega á þann hluta atvinnulífsins sem þarf mikla orku. Við getum ekki talað um samkeppnishæft atvinnulíf á sama tíma og við hækkum stöðugt kostnaðinn við það sem það byggir á. Ríkið á að vera fyrir fólkið Ríkið á að axla ábyrgð þar sem hún skiptir máli, í heilbrigðisþjónustu, samgöngum og orkuöryggi, sérstaklega þar sem vegalengdir eru langar og þjónustan veik. En það að ríkið beri ábyrgð réttlætir ekki sjálfkrafa hærri skatta. Ef allar lausnir hjá ríkinu kalla eftir nýjum skatti, þá er vandinn ekki tekjuskortur heldur skortur á aðhaldi. Ekki aðeins á útgjaldahlið heldur einnig á þeirri hlið sem einkennir þá forræðishyggju sem nú ræður ríkjum á Alþingi. Ég óska því eftir að ef ríkisstjórnin ætlar að hækka skatta að hún segi það berum orðum. Ég kalla því eftir aðhaldi á frasahlið ríkisstjórnarinnar. Höfundur er varaþingmaður Sjálfstæðisflokksins í Suðurkjördæmi.