Til fréttastofu RÚV Þórður Magnússon skrifar 6. maí 2026 08:41 “Átökin hófust þegar að Hezbollah skaut eldflaugum yfir til Ísrael í byrjun mars”, hljómaði í kvöldfréttum Rúv 4. maí. Þetta er búið að endurtaka fyrir okkur eins og möntru, sem formála að hverri einustu frétt um árásarstríð Ísraela á hendur nágrönnum sínum í norðri. Það er óumdeilanleg staðreynd að Ísraelar héldu áfram að sprengja og myrða fólk í Líbanon í gegnum allt þetta svokallaða "vopnahlé". Eldflaugarnar fyrrgreindu skipta nákvæmlega engu máli nema bara í hugum þeirra sem vilja réttlæta enn frekari morð og sprengingar. Í fréttatíma RÚV 3. maí var líka fullyrt, nánast eins og um væri að ræða óumdeilanlega staðreynd, að Ísraelar væru að ráðast á Hezbollah skotmörk. Í hvaða búbblu eru þið? Fullyrðingar Ísraelska hersins eru ekki traustar heimildir til að fara með gagnrýnislaust í fréttum. Þær eru eins ótraustverðugar og hugsast getur. Allir sjá og vita að verið er að sprengja tilviljunarkennd borgaraleg skotmörk og almenna innviði eins og sjúkrahús og samgöngumannvirki. Hezbollah er jú vissulega þarna en það réttlætir ekki að leggja heilu byggðarlögin í rúst og getur ekki gert annað en að styrkja Hezbollah og mótspyrnuna við yfirgang Ísraela. Hvernig getur fréttastofa RÚV endurómað þennan áróður frá Ísraelskum hermálayfirvöldum gagnrýnislaust þegar að dæmið frá Gaza blasir við. Ísraelski herinn er búinn að jafna allt við jörðu í Gaza, og ef það var ekki ljóst frá upphafi þá er það augljóst núna að aldrei stóð til að "ráða niðurlögum Hamas" (eins og RÚV var jafnan duglegt að enduróma), heldur að gera Gaza óbyggilegt með öllu, með það að markmiði að flæma heila þjóð úr sínu landi, eða þá sem eftir eru. Nú eru Ísraelar að endurtaka það sama í Líbanon. Það blasir við að þetta er landvinningastríð, eða það sem einu sinni var nefnt Lebensraum. Enn og aftur, í hvaða búbblu eru fréttamenn RÚV? Eruð þið bara alveg sátt við að vera hluti af spunamaskínu Ísraelskra stríðsæsingar-manna? Og þar með samsek. Gerið þið fréttamenn RÚV, ykkur enga grein fyrir því hvernig sagan mun dæma ykkur? Viljið þið vera minnst sem þeirra sem fram í rauðan dauðann, vörðu ekki bara árásar- og landvinninga-stríð, heldur einnig þjóðernishreinsanir og þjóðarmorð. Vegna þess að "One Day, Everyone Will Have Always Been Against This” svo vitnað sé í titil bókar eftir kanadíska rithöfundinn og blaðamanninn Omar El Akkad. En þessi óvandaði fréttaflutningur er síður en svo eitthvað nýtt svo hér vil ég nefna tvö önnur dæmi sem eru sérstaklega eftirminnileg: Eitt sinn var sagt frá því, eins og um væri að ræða frétt byggða á traustum heimildum, að Ísraelski herinn hefði fundið stjórnstöð Hamas á bak við MRI skanna á spítalalóð og sýnt var meðal annars veggplakat og hafðar voru uppi vafasamar fullyrðingar um hvað þar stæði sem sönnun þess að þarna hefðu Hamasliðar ráðið ráðum sínum. Sannleikurinn kom fljótlega í ljós, þarna var um að ræða venjulegt dagatal. Mjög svo neyðarlegt fyrir þá sem vilja vera vandir að virðingu sinni, en það sem jafnvel verra er: Þessi frétt var aldrei leiðrétt, þó svo að fram kæmu sannanir þess að þarna stóð ekki steinn yfir steini í fullyrðingum ísraelska hermálayfirvalda. Líklega er það partur af strategíu lobbíistanna að koma með svo vafasamar fullyrðingar að fréttastofur sem falla í gildruna skammist sín svo mikið að þær þori ekki fyrir sitt litla líf að leiðrétta bullið. Enn og aftur er ísraelski herinn augljósleg eina heimildin. Í annað skipti var sagt var frá árásum múslíma á ísraelska ferðamenn sem í sakleysi sínu voru komnir til Amsterdam til að horfa á fótboltaleik. Í þetta skiptið var það reyndar ljóst frá upphafi að það voru þeir sjálfir, ísraelsku fótboltabullurnar sem áttu frumkvæðið að þeim ofbeldisverkum sem þarna voru unninn. Það voru þeir sem réðust að fyrra bragði á fólk sem var dekkra á hörund, syngjandi söngva um “death to arabs”. Sannleikurinn kom fljótt í ljós og allir virtir fjölmiðlar sem vilja taka sig alvarlega, sem þarna féllu í gildru spunameistaranna, sendu frá sér leiðréttingar næstu daganna og jafnvel afsökunarbeiðni vegna þessarar fréttar. The Guardian setti saman ítarlega greiningu með tímalínu sem sýndi svart á hvítu að fótboltabullurnar höfðu alltaf frumkvæðið. Þessi frétt var hins vegar aldrei leiðrétt á RÚV. Ég er enn að hitta fólk sem illu heilli fær allar sínar fréttir einungis frá RÚV sem enn trúir því fyrstnefnda. Það er grundvallaratriði ef menn vilja láta taka sig alvarlega og vilja vera vandir að virðingu sinni, að þá leiðrétta menn rangfærslur við fyrsta mögulega tækifæri. Að lokum, það að enduróma í sífellu áróður ísraelsku áróðursmaskínunnar gagnrýnislaust er ekki “hlutlaus fréttaflutningur”. Allt sem þaðan kemur eru falsfréttir til þess gerðar að rugla fólk í ríminu svo það viti ekki hvað snýr upp og hvað snýr niður. Fréttamenn verða að fara að vanda sig betur annars eru þeir bara enn ein viðbótin í falsfrétta-síbyljuna sem herjar á okkur endalaust í nútímanum. Höfundur er tónlistarmaður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Gott bú stendur undir sér Róbert Ragnarsson Skoðun Að nota börn til að næra sitt eigið egó Helga Snædal Skoðun Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir Skoðun Fæðingarorlof fyrir ömmu og afa? Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Af þreyttasta frumvarpi íslenskrar þingsögu Árni Guðmundsson Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun Börn þurfa úrræði, ekki innantóm loforð Ása Berglind Hjálmarsdóttir Skoðun Skaðabætur frá síðustu öld Hópur lögmanna Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson Skoðun Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hver pantaði börn með þessu ADHD? Jóna Kristín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Sniglar á götunni Kristján Logason skrifar Skoðun Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir skrifar Skoðun Skipulagið grefur undan séreignarstefnunni – brött brekka fyrir fyrstu kaupendur Sigurður Stefánsson skrifar Skoðun Myrkraverk í Afríku Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Skaðabætur frá síðustu öld Hópur lögmanna skrifar Skoðun Að nota börn til að næra sitt eigið egó Helga Snædal skrifar Skoðun Veitingageiranum var hent undir vagninn Einar Bárðarson skrifar Skoðun Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir skrifar Skoðun Úr öskunni í eldinn Ingveldur Anna Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hamfarir í hversdagslegum kringumstæðum Sanna Magdalena Mörtudóttir skrifar Skoðun Heimilin eiga ekki alltaf að borga brúsann Alexander M. Árnason skrifar Skoðun Fleiri krónur taldar – fáar nýjar Daði Freyr Ólafsson skrifar Skoðun „The Concert of Three“. Samráð stórveldanna þriggja – ný leið til heimsfriðar? Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Farsælt ferðalag fólks og fisks Heiðrún Lind Marteinsdóttir skrifar Skoðun Orkan í ólgusjó efnahagsmála Tinna Traustadóttir skrifar Skoðun Fæðingarorlof fyrir ömmu og afa? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Gott bú stendur undir sér Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Loksins get ég notið þess að vera heima Ingibjörg Dóra Scheving Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar Skoðun Sama fötlun en ólík réttindi - Aldurinn ræður úrslitum - Ásta Ólafsdóttir skrifar Skoðun Umskiptingar Flokks fólksins á Alþingi Júlíus Valsson skrifar Skoðun Okkar fé í Heimum Bergur Hauksson skrifar Skoðun Hver ætlar að hjúkra þér? Helga Rósa Másdóttir skrifar Skoðun Er alveg sama hvað Ísland er dýrt? Björn Ragnarsson skrifar Skoðun Krossinn er ekki matseðill Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Við mælum hávaða en mælum við óskýrleikann? Ragnhildur Bjarkadóttir skrifar Skoðun Hvað gerist í síðari hálfleik? Lovísa Oktovía Eyvindsdóttir skrifar Skoðun Hvers vegna skiptir bókun 35 máli? Eiríkur S. Svavarsson skrifar Sjá meira
“Átökin hófust þegar að Hezbollah skaut eldflaugum yfir til Ísrael í byrjun mars”, hljómaði í kvöldfréttum Rúv 4. maí. Þetta er búið að endurtaka fyrir okkur eins og möntru, sem formála að hverri einustu frétt um árásarstríð Ísraela á hendur nágrönnum sínum í norðri. Það er óumdeilanleg staðreynd að Ísraelar héldu áfram að sprengja og myrða fólk í Líbanon í gegnum allt þetta svokallaða "vopnahlé". Eldflaugarnar fyrrgreindu skipta nákvæmlega engu máli nema bara í hugum þeirra sem vilja réttlæta enn frekari morð og sprengingar. Í fréttatíma RÚV 3. maí var líka fullyrt, nánast eins og um væri að ræða óumdeilanlega staðreynd, að Ísraelar væru að ráðast á Hezbollah skotmörk. Í hvaða búbblu eru þið? Fullyrðingar Ísraelska hersins eru ekki traustar heimildir til að fara með gagnrýnislaust í fréttum. Þær eru eins ótraustverðugar og hugsast getur. Allir sjá og vita að verið er að sprengja tilviljunarkennd borgaraleg skotmörk og almenna innviði eins og sjúkrahús og samgöngumannvirki. Hezbollah er jú vissulega þarna en það réttlætir ekki að leggja heilu byggðarlögin í rúst og getur ekki gert annað en að styrkja Hezbollah og mótspyrnuna við yfirgang Ísraela. Hvernig getur fréttastofa RÚV endurómað þennan áróður frá Ísraelskum hermálayfirvöldum gagnrýnislaust þegar að dæmið frá Gaza blasir við. Ísraelski herinn er búinn að jafna allt við jörðu í Gaza, og ef það var ekki ljóst frá upphafi þá er það augljóst núna að aldrei stóð til að "ráða niðurlögum Hamas" (eins og RÚV var jafnan duglegt að enduróma), heldur að gera Gaza óbyggilegt með öllu, með það að markmiði að flæma heila þjóð úr sínu landi, eða þá sem eftir eru. Nú eru Ísraelar að endurtaka það sama í Líbanon. Það blasir við að þetta er landvinningastríð, eða það sem einu sinni var nefnt Lebensraum. Enn og aftur, í hvaða búbblu eru fréttamenn RÚV? Eruð þið bara alveg sátt við að vera hluti af spunamaskínu Ísraelskra stríðsæsingar-manna? Og þar með samsek. Gerið þið fréttamenn RÚV, ykkur enga grein fyrir því hvernig sagan mun dæma ykkur? Viljið þið vera minnst sem þeirra sem fram í rauðan dauðann, vörðu ekki bara árásar- og landvinninga-stríð, heldur einnig þjóðernishreinsanir og þjóðarmorð. Vegna þess að "One Day, Everyone Will Have Always Been Against This” svo vitnað sé í titil bókar eftir kanadíska rithöfundinn og blaðamanninn Omar El Akkad. En þessi óvandaði fréttaflutningur er síður en svo eitthvað nýtt svo hér vil ég nefna tvö önnur dæmi sem eru sérstaklega eftirminnileg: Eitt sinn var sagt frá því, eins og um væri að ræða frétt byggða á traustum heimildum, að Ísraelski herinn hefði fundið stjórnstöð Hamas á bak við MRI skanna á spítalalóð og sýnt var meðal annars veggplakat og hafðar voru uppi vafasamar fullyrðingar um hvað þar stæði sem sönnun þess að þarna hefðu Hamasliðar ráðið ráðum sínum. Sannleikurinn kom fljótlega í ljós, þarna var um að ræða venjulegt dagatal. Mjög svo neyðarlegt fyrir þá sem vilja vera vandir að virðingu sinni, en það sem jafnvel verra er: Þessi frétt var aldrei leiðrétt, þó svo að fram kæmu sannanir þess að þarna stóð ekki steinn yfir steini í fullyrðingum ísraelska hermálayfirvalda. Líklega er það partur af strategíu lobbíistanna að koma með svo vafasamar fullyrðingar að fréttastofur sem falla í gildruna skammist sín svo mikið að þær þori ekki fyrir sitt litla líf að leiðrétta bullið. Enn og aftur er ísraelski herinn augljósleg eina heimildin. Í annað skipti var sagt var frá árásum múslíma á ísraelska ferðamenn sem í sakleysi sínu voru komnir til Amsterdam til að horfa á fótboltaleik. Í þetta skiptið var það reyndar ljóst frá upphafi að það voru þeir sjálfir, ísraelsku fótboltabullurnar sem áttu frumkvæðið að þeim ofbeldisverkum sem þarna voru unninn. Það voru þeir sem réðust að fyrra bragði á fólk sem var dekkra á hörund, syngjandi söngva um “death to arabs”. Sannleikurinn kom fljótt í ljós og allir virtir fjölmiðlar sem vilja taka sig alvarlega, sem þarna féllu í gildru spunameistaranna, sendu frá sér leiðréttingar næstu daganna og jafnvel afsökunarbeiðni vegna þessarar fréttar. The Guardian setti saman ítarlega greiningu með tímalínu sem sýndi svart á hvítu að fótboltabullurnar höfðu alltaf frumkvæðið. Þessi frétt var hins vegar aldrei leiðrétt á RÚV. Ég er enn að hitta fólk sem illu heilli fær allar sínar fréttir einungis frá RÚV sem enn trúir því fyrstnefnda. Það er grundvallaratriði ef menn vilja láta taka sig alvarlega og vilja vera vandir að virðingu sinni, að þá leiðrétta menn rangfærslur við fyrsta mögulega tækifæri. Að lokum, það að enduróma í sífellu áróður ísraelsku áróðursmaskínunnar gagnrýnislaust er ekki “hlutlaus fréttaflutningur”. Allt sem þaðan kemur eru falsfréttir til þess gerðar að rugla fólk í ríminu svo það viti ekki hvað snýr upp og hvað snýr niður. Fréttamenn verða að fara að vanda sig betur annars eru þeir bara enn ein viðbótin í falsfrétta-síbyljuna sem herjar á okkur endalaust í nútímanum. Höfundur er tónlistarmaður.
Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir Skoðun
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun
Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir Skoðun
Skoðun Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir skrifar
Skoðun Skipulagið grefur undan séreignarstefnunni – brött brekka fyrir fyrstu kaupendur Sigurður Stefánsson skrifar
Skoðun Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir skrifar
Skoðun „The Concert of Three“. Samráð stórveldanna þriggja – ný leið til heimsfriðar? Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar
Skoðun Mikilvægt er að draga lærdóm af smáíbúðamálinu i Hafnarfirði Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Kynslóðin sem mátti aldrei sýna tilfinningar getur ekki lengur sofið Sigríður Svanborgardóttir Skoðun
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun
Ætlum við að fækka bílum eða bara ökumönnum með sjálfkeyrandi bílum? Kristín Hrefna Halldórsdóttir Skoðun