Hundruð milljóna króna krafa á RKÍ í Sjúkrabílasjóði en engin endurnýjun bíla

Þrjátíu af yfir áttatíu sjúkrabílum sem eru í notkun á landinu eru orðnir of gamlir eða of mikið keyrðir samkvæmt viðmiðunarreglum sem Rauði krossinn vinnur eftir. Þrjú hundruð og sextíu milljóna króna skuld í ársreikningi Sjúkrabílasjóðs vekur athygli Heilbrigðisráðuneytisins um hvernig fjármunum hafi verið ráðstafað enda ljóst að þeir hafi ekki verið nýttir til að kaupa nýja sjúkrabíla.

Sjá einnig: „Ömurlegt að sjúkraflutningamenn þurfi að vinna á sjúkrabílum sem ekki sé hægt að treysta á“

Á meðan sjúkrabílar eldast bítast Rauði krossinn á Íslandi og Heilbrigðisráðuneytið um yfirtöku ríkisins á rekstrinum. Komið hefur fram í umfjöllun fréttastofunnar að sjúkrabílar hafi bilað í útkalli, jafnvel með slasaða eða veika skjólstæðinga um borð.

Eiga að reka 68 sjúkrabíla en reka 78 og sex varabíla að auki

Í svari Rauða krossins við fyrirspurn fréttastofu segir að samkvæmt núgildandi samningi er tryggt að 68 sjúkrabílar séu í rekstri í gegnum Sjúkrabílasjóð. Í raun séu sjúkrabílarnir 78 auk 6 varabíla. Umsjónarmenn víða um land sögðu þó í samtali við fréttastofu í gær að þeir væri ekki tiltækir og ástand flotans í heild sinni orðið bágborið.

Í svarinu segir jafnframt að endurnýjun skuli vera með þeim hætti að hámarksaldur sé ekki meiri en 10 ár eða hámarksakstur 200 þúsund kílómetrar. Frá þessu eru leyfð þau frávik að 10 bílar mega vera eldri en 10 ára, enda séu þeir keyrðir minna en 180 þúsund kílómetrar og í góðu ásigkomulagi. Gögn sem fréttastofa hefur undir höndum sýna að 16 bílanna séu komnir yfir 200 þúsund kílómetra og 30 þeirra eru eldri en tíu ára.

Sjá einnig: Nóg fé til en ekki hægt að endurnýja sjúkrabíla vegna deilu

Vegna deilu samningsaðila vann ráðgjafafyrirtækið Capacent skýrslu um Sjúkrabílasjóð og aðskilnað Rauða krossins og Heilbrigðisráðuneytisins um samninginn en aðilar hafa sagt að efni skýrslurnar verði ekki birt. Fréttastofan hefur óskað eftir skýrslunni auk allra tölvupóstsamskipta um yfirtöku ríkisins á rekstrinum á grundvelli upplýsingalaga.

Ráðuneytið furðar sig á hundruð milljóna króna kröfu í Sjúkrabílasjóði á RKÍ

Samkvæmt svari sem Heilbrigðisráðuneytið sendi fréttastofu áður en skýrslan um Sjúkrabílasjóð var afhent deiluaðilum, er ljóst að nægir fjármunir eru til þess að ráðast strax í endurnýjun.  Afar strangar reglur eru um sjóðinn og spurði fréttastofan sérstaklega um það. Í svari Ráðuneytisins kemur fram að samkvæmt gildandi samningi um þjónustuna er RKÍ óheimilt að nota sjúkrabílasjóð til annars en endurnýjunar sjúkrabíla eða búnaðar, nema fyrir liggi skrifleg heimild verkkaupa um annað. RKÍ hefur ekki óskað eftir eða fengið slíka heimild. Það veki því athygli að í ársreikningi Sjúkrabílasjóðs hafa fjármunir verið teknir úr sjóðnum og skráð skuld á Landsskrifstofu Rauða krossins og aðrar deildir Krafan hljóðar uppá rúmar 240 milljónir 2016 og rúmar 360 milljónir 2017.

Ekki fást upplýsingar frá Rauða krossinum um hvað standi að baki kröfunni, til hvers fjármunirnir voru notaðir og hvort heimild hafi verið fyrir gjörningnum frá ráðuneytinu.

Skömmu fyrr fréttir sendi upplýsingafulltrúi Rauða krossins á Íslandi svar við fyrirspurn fréttastofu um kröfurnar og ósk um aðgang að ársreikningi RKÍ.

„Ársreikningurinn er sendur þar til bærum opinberum aðilum og þolir skoðun á allan hátt. Hann er hins vegar ekki opinbert plagg og þess vegna svörum við ekki opinberlega um efnisatriði hans. Hins vegar getum við upplýst að Rauði krossinn fær samningsbundnar greiðslur frá Sjúkratryggingum Íslands og ráðstafar þeim eftir þörfum hverju sinni til Sjúkrabílasjóðs. Hver einasta króna þessara greiðslna er eyrnamerkt Sjúkrabílasjóðnum og á meðan einhverjum fjármunum hefur ekki verið ráðstafað eru þeir á lokuðum reikningi í vörslu Rauða krossins. Það er því ekki með nokkrum hætti hægt að líta þannig á að Rauði krossinn, sem stýrir ráðstöfun þessara fjármuna til reksturs sjúkrabílaþjónustunnar, sé með einhverjum hætti að taka fé að láni frá Sjúkrabílasjóðnum,“ segir í svari upplýsingafulltrúa RKÍ