Þing­menn, ráð­herrar og ráðu­neytis­stjórar fengu rausnar­lega launa­hækkun

Þingmenn, ráðherrar og ráðuneytisstjórar fengu rausnarlega launahækkun eða í kringum hundrað þúsund krónur á mánuði í janúar á þessu ári.

Laun ráðherra hækka um ríflega hundrað þúsund krónur

Laun Guðna Th. Jóhannessonar forseta Íslands hækkuðu um 188 þúsund krónur. Laun forsætisráðherra, Katrínar Jakobsdóttur hækkuðu um tæpar 130 þúsund krónur, ráðherrar og ráðuneytisstjórar fengu vel ríflega hundrað þúsund króna launahækkun og þingmenn rétt tæpar 70 þúsund krónur.

Þetta kemur fram í svari fjármálaráðuneytisins við fyrirspurn Vísis. Fjármála- og efnahagsráðuneytið sendi frá sér tilkynningu þann 27. mars síðastliðinn þar sem kynnt var sérstaklega að laun þjóðkjörinna fulltrúa og æðstu embættismanna yrðu fryst til áramóta. 

Hálf sagan sögð

Flestir fjölmiðlar greindu samviskusamlega frá þessu en Vísir fékk ábendingu frá þingmanni um að þarna væri bara hálf sagan sögð. Vissulega stæði til að frysta hækkanir sem byggðu á launavísitölu Hagstofunnar vegna ársins 2019.

Hins vegar hefði ekki komið til hækkunar launavísitölu fyrir árið 2018 og var það lagað nú í upphafi árs. Þeirri hækkun hafði þá verið frestað um 6 mánuði í tengslum við gerð lífskjarasamninga. Launavísitala vegna ársins 2018 hækkaði um 6,3 prósent.

Varla þarf að fara mörgum orðum um það að efnahagslíf landsins er ein rjúkandi rúst vegna kórónuveirufaraldursins og aðgerða sem grípa hefur þurft til vegna hans.

Bjarni Benediktsson fjármálaráðherra sagði, í samtali við fréttastofu í gær, að ef svartsýnustu spár gangi eftir stefni í mesta samdrátt hér á landi í heila öld.

Lítill sem enginn áhugi á að lækka launin

Vísir ræddi við Jón Þór Ólafsson þingmann Pírata fyrir um hálfum mánuði en hann barðist gegn afar umdeildri og mikilli hækkun á launum þjóðkjörinna fulltrúa og æðstu embættismanna á sínum tíma.

Vísir innti Jón Þór eftir því hvort hann telji hugsanlega að launakjör þess hóps yrðu færð niður með það fyrir augum að hann deildi kjörum með öðrum hópum samfélagsins nú þegar efnahagslíf á almennum markaði er rjúkandi rúst. Jón Þór taldi hins vegar, að fenginni reynslu það nánast útilokað að þingmenn vilji ráðast í það að lækka laun sín, ráðherra og embættismanna þó fyrir liggi að hinn almenni vinnumarkaður er að taka á sig þung högg, uppsagnir og miklar kjaraskerðingar vegna hinnar djúpu efnahagslægðar sem blasir við.

Þannig lítur launatafla umræddra hópa út eins og hún kemur fyrir í svari fjármála- og efnahagsráðuneytisins. Ef reiknivélinni er brugðið upp þýðir þetta að:

Forseti Íslands hækkaði um: 188.055 krónur

Þingfararkaup hækkaði um: 69.375 krónur

Forsætisráðherra hækkaði um: 127.375 krónur

Ráðherrar aðrir hækkaði um: 115.055 krónur

Ráðuneytisstjóri í forsætisráðuneyti hækkaði um: 114.510 krónur

Ráðuneytisstjórar aðrir hækkuðu um: 108.701 krónur

Uppfært 09:10

Í fyrri útgáfu þessarar fréttar kemur fram að um afturvirka hækkun sé að ræða, en í athugasemd frá ráðuneytinu kemur fram að þessi launahækkun hefur þegar tekið gildi, eða 1. janúar. Fréttin hefur verið lagfærð í samræmi við það. Þá er greint frá því að annarri fyrirhugaðri launahækkun, sem fara átti fram í júlí, hafi verið frestað til næstu áramóta. 

Svar ráðuneytisins við fyrirspurninni var svohljóðandi:

Meðfylgjandi er svar ráðuneytisins:

Fyrirspurn:

Spurningarnar eru þá sem sagt þessar:

a) Stendur til að hækka laun umræddra hópa nú í sumar?

b) Hversu mikil er hækkunin?

c) Hvað eru umræddir hópar með í laun núna?

d) Og hver verður launatala eftir hækkun í sumar?

Svör:

A og B

Alþingi hefur samþykkt að hækkun sem samkvæmt lögum var áætluð 1. júlí 2020 verði frestað til 1. janúar 2021. Hún verður í samræmi við hækkun á launavísitölu Hagstofunnar vegna ársins 2019 þegar hún liggur endanlega fyrir. Eftir samþykkt Alþingis barst ráðuneytinu erindi frá embætti forseta Íslands þar sem þess var óskað að laun forseta hækki ekki 1. júlí næstkomandi og verða þau því einnig fryst fram til 2021.

Hækkun launa vegna hækkunar vísitölu ársins 2018 gildir frá 1. janúar 2020, skv. lögum en henni hafði verið frestað um 6 mánuði í tengslum við gerð lífskjarasamninga. Launavísitala vegna ársins 2018 hækkaði um 6,3%