Á­ætlun Biden felur í sér stærstu fjár­festingu í lofts­lags­að­gerðum í sögu Banda­ríkjanna

Kveðið er á um að 555 milljarðar dollara, jafnvirði meira en 71.500 milljarða íslenskra króna, skuli varið í skattaívilnanir og styrki til að styðja endurnýjanlega orkugjafa og draga úr losun gróðurhúsalofttegunda sem valda loftslagsbreytingum í frumvarpinu sem nefnist „Byggjum aftur betur“. Hvíta húsið kynnti að „sögulegt“ samkomulag hefði náðst um það en það hefur þó ekki verið birt í heild sinni ennþá.

Washington Post hefur eftir Carol Browner, fyrrverandi loftslagsráðgjafa Baracks Obama, að fjárfestingin í endurnýjanlegri orku væri sex sinnum meiri en í aðgerðapakka Obama eftir efnahagskreppuna árið 2009 sem þá var talin afar umfangsmikil.

Tillögur Biden hafa þó verið töluvert útvatnaðar frá upphaflegum drögum þeirra. Þannig féll Hvíta húsið frá ákvæðum sem hefðu lagt kvaðir á herðar orkugeiranum. Engu að síður reiknar það með því að verði frumvarpið að lögum dragist losun Bandaríkjanna saman um einn sjötta.

Framtíð frumvarpsins er þó enn óljós því Biden þarf að reiða sig á stuðning nær alls þingliðs demókrata. Hann hitti fulltrúadeildarþingmenn flokksins á lokuðum fundi í gær og biðlaði til þess að veita frumvarpinu brautargengi.

„Það mun breyta lífi milljóna manna í grundvallaratriðum til þess betra,“ sagði Biden, að sögn AP-fréttastofunnar.

Lækkar verð á sólarorku fyrir heimili og rafbílum

Frumvarpið á að lækka kostnað við að setja upp sólarsellur á húsþökum um tæpan þriðjung og veita framleiðendum rafbíla auknar skattaívilnanir. Þær ívilnanir eiga að lækka verð á rafbílum um allt að 12.500 dollara, jafnvirði um 1,6 milljóna íslenskra króna, fyrir miðstéttarfjölskyldur. Tekjuhærra fólk fengi minni ívilnanir. 

Þá geta framleiðendur bíla sótt ívilnanirnar þannig að rafbílakaupendur greiði lægra verð fyrir þá strax hjá umboði og þurfi ekki að bíða þar til skattar eru gerðir upp.

Gert er ráð fyrir að hluti fjárins í frumvarpinu færi í að setja á fót borgaralega loftslagssveit allt að 300.000 ungmenna sem ynni við að endurheimta skóga, votlendi og verjast áhrif hnattrænnar hlýnunar.

Óljós framtíð

Demókratar hafa um margra vikna skeið þrætt innbyrðis um tvö risavaxin frumvörp til að hrinda helstu stefnumálum Joes Biden forseta í framkvæmd. Annars vegar er frumvarp um einnar billjónar dollara innviðauppbyggingu sem öldungadeildin hefur þegar samþykkt og hins vegar 1,75 billjón dollara frumvarp um útgjöld til loftslagsaðgerða og velferðarmála.

Það hefur reynst flókið þar sem demókratar hafa nauman meirihluta í fulltrúadeildinni en í öldungadeildinni eru flokkarnir með jafnmarga þingmenn þar. Kamala Harris, varaforseti, getur greitt úrslitaatkvæði ef atkvæði falla jöfn í öldungadeildinni og því fara demókratar í reynd með meirihluta þar.

Tveir íhaldssamir þingmenn demókrata, þau Joe Manchin frá kolaríkinu Vestur-Virginíu, og Kyrsten Sinema frá Arisóna, neituðu að samþykkja upphaflegar útgáfur frumvarpanna sem gerðu ráð fyrir mun meiri útgjöldum til ýmssa velferðarmála. Vegna andstöðu þeirra hafa frumvörpin tvö verið skorin verulega við nögl.

Nú er ekki lengur gert ráð fyrir svonefndu fjölskylduorlofi eða ákvæðum til að lækka verð á lyfseðilsskyldum lyfjum.

Af þessum sökum hafa vinstrisinnaðri þingmenn demókrata í fulltrúadeildinni ekki viljað skuldbinda sig til að samþykkja núverandi útgáfu frumvarpsins þar til þeir hafa fengið að sjá hvað stendur nákvæmlega í því þó að þeir styðji samkomulagið um það.

Þess í stað vilja þeir bíða með að samþykkja innviðafrumvarpið sem Manchin og Sinema styðja þar til þau fallast á að greiða atkvæði með loftslags- og velferðarfrumvarpinu. Ekki er ljóst hvort að þau geri það.

„Ég hlakka til að koma þessu í gegn,“ sagði Sinema. Manchin segir málin hins vegar í höndum fulltrúadeildarinnar.

Ekki hefur enn verið sett nein tímasetning á atkvæðagreiðslu um frumvörpin. Því er ekki ljóst hvort að Biden geti hreykt sér af nýjum loftslagsaðgerðum þegar hann ávarpar loftslagsráðstefnu Sameinuðu þjóðanna í Glasgow í næstu viku.