Hægari efna­hags­um­svif blasi við

Í yfirlýsingunni, sem birt var í morgun, segir að fjármálakerfið hér á landi standi traustum fótum. Eiginfjár- og lausafjárstaða kerfislega mikilvægra banka sé sterk. Bankarnir hafi með skuldabréfaútgáfu á síðustu mánuðum dregið úr endurfjármögnunaráhættu í erlendum gjaldmiðlum. 

Álagspróf bendi til að bankarnir búi yfir góðum viðnámsþrótti til að styðja við heimili og fyrirtæki ef þörf krefur. Vanskil útlána séu lítil og á heildina litið virðist staða lántakenda góð. 

Í ljósi þessa hafi nefndin ákveðið að halda gildi sveiflujöfnunaraukans óbreyttu í 2,5 prósentum.

Hraður efnahagsbati en hægir á

Hraður efnahagsbati hafi átt sér stað undanfarin tvö ár. Aukin umsvif hafi leitt til aukinna tekna hjá heimilum og fyrirtækjum. 

„Nú blasa við hægari efnahagsumsvif samfara versnandi fjármálaskilyrðum. Hækkun vaxta hefur þyngt greiðslubyrði, einkum þeirra sem tekið hafa óverðtryggð lán á breytilegum nafnvöxtum. Fastir nafnvextir lána sem hafa varið lántakendur fyrir vaxandi greiðslubyrði eru jafnframt að renna sitt skeið. Þetta felur í sér áskorun fyrir lántakendur og lánveitendur.“

Lánveitendur hugi að greiðslubyrði

Þá segir að fjármálastöðugleikanefnd brýni fyrir lánveitendum að huga að þyngri greiðslubyrði lántakenda. Í því sambandi megi nefna lausnir á borð við lengingu lánstíma, jafngreiðsluskilmála, þak á greidda nafnvexti og önnur lánsform. 

Rúm eiginfjárstaða flestra lántakenda ætti að gefa svigrúm til að aðlaga greiðslubyrði að greiðslugetu og tryggja á sama tíma að hún haldist í takti við þau viðmið lánþegaskilyrða sem nefndin hefur sett. Nefndin beini því einnig til lántakenda að fyrirbyggja mögulega erfiðleika með því að leita tímanlega til lánveitenda ef greiðslubyrði stefnir í að verða verulega íþyngjandi.

Vilja innlenda greiðslumiðlunarlausn

Loks segir að nauðsynlegt sé að halda áfram að styrkja net- og rekstraröryggi fjármálafyrirtækja og að auka viðnámsþrótt greiðslumiðlunar hér á landi. Nefndin telji að þau skref sem hafa verið stigin í átt að innlendri óháðri smágreiðslulausn séu jákvæð í því samhengi og taki undir tillögur stjórnvalda um að treysta heimildir Seðlabankans á þessu sviði.

„Fjármálastöðugleikanefnd mun áfram beita þeim stýritækjum sem hún hefur yfir að ráða til að varðveita fjármálastöðugleika hér á landi svo að fjármálakerfið geti staðist áföll, miðlað lánsfé og greiðslum og dreift áhættu með viðhlítandi hætti.“