Neytendastofa sektar þrjár verslanir vegna nikótínauglýsinga

Í tilkynningu frá Neytendastofu um ákvarðanir þeirra kemur fram að Neytendastofa hafi haft til skoðunar auglýsingar á nikótínvörum, rafrettum og áfyllingum fyrir rafrettur. Stofnunin hafi í þessari skoðun lagt sérstaka áherslu á auglýsingar á samfélagsmiðlum, vefsíðum og utan á verslunum.

Í öllum þremur ákvörðunum kemur fram að óheimilt sé að auglýsa vörurnar og það eigi við um samfélagsmiðla líka. Þá bendir Neytendastofa á að túlka beri hugtakið auglýsing rúmt og undir það falli til dæmis myndbirtingar þar sem með beinum eða óbeinum hætti eru sýndar nikótínvörur, rafrettur eða áfyllingar. Það eigi auk þess við óháð því hvort fyrirtækið hafi greitt fyrir aukna dreifingu myndanna á samfélagsmiðlum eða ekki.

Þá lagði stofnunin jafnframt í skoðun sinni áherslu á að lýsingar á vörunum í vefverslun verði að vera hlutlausar. Sé gengið lengra telst það brjóta gegn auglýsingabanni, til dæmis ef birtar eru ítarlegar lýsingar á bragði og upplifun.

Neytendastofa mat það sömuleiðis í ákvörðunum sínum að auglýsingar utan á verslunum væru óheimilar, hvort sem um er að ræða ákveðnar vörur, vörumerki eða almenna tilvísun til vöruúrvals seljanda. Að sama skapi megi vörumerki fyrirtækja ekki fela í sér auglýsingu á nikótínvörum, rafrettum og áfyllingum.

Mynd af dósum sem líktist dósum fyrir nikótínpúða

Í ákvörðun Neytendastofu um Samkaup kemur fram að inni í verslunum Krambúðanna hefði mátt finna mynd sem líktist dósum fyrir nikótínpúða þar sem fram kæmi að verð á stykki væri 799 krónur en lækkað verð væri 699 krónur ef keyptar væru fimm dósir. Þá kom einnig fram að á samfélagsmiðlum félagsins mætti finna sams konar myndir.

Samkaup benti á að á myndinni væri hvergi að finna tilvísun til þess að um nikótínvörur væri að ræða, né sýndi hún neyslu eða aðra meðferð á nikótínvörum. Þá mætti ekki sjá nein vörumerki á myndinni eða hún sett fram í því skyni að auglýsa ákveðna vöru. Óljóst væri á myndinni hvaða vöru væri verið að vísa til.

Neytendastofa vildi ekki taka þessar skýringar gildar og segir í ákvörðun þeirra að þau telji brot Samkaupa alvarleg og stríða gegn góðum viðskiptaháttum sem varði ávanabindandi vörur og kunni að hafa áhrif á heilsu notenda. Því lagði stofnunin 300 þúsund króna stjórnvaldssekt á Samkaup.

Hvað varðar Zolo og dætur gerði Neytendastofa athugasemdir við bæði merkingar utan á versluninni og gildishlaðnar auglýsingar þeirra á samfélagsmiðlum. Utan á versluninni hafi staðið „vape shop“ og „vape snus“ auk þess sem mætti sjá auglýsingaskilti með mynd af rafrettum.

Sögðust hafa gert breytingar

Fram kemur í ákvörðuninni að við meðferð málsins hafi fyrirtækið tilkynnt Neytendastofu að þau hefðu gert breytingar á markaðssetningu á samfélagsmiðlum og fjarlægt merkingar. Á síðari stigum málsins hafi þó komið í ljós að engar breytingar hafi verið gerðar. Neytendastofa taldi brot fyrirtækisins alvarleg og sektaði þau um 300 þúsund krónur.

Skýjaborgir fengu lægri sekt en hinir en brot þeirra vörðuðu einnig merkingar utan á verslun og gildishlaðnar auglýsingar á samfélagsmiðlum. Fram kemur í ákvörðun Neytendastofu að fyrirtækið brást við, lokaði einum samfélagsmiðli sínum og fjarlægði ýmsar merkingar utan af verslun.