Stofna rann­sóknar­nefnd um Afgan­istan sem Ís­lendingar kölluðu eftir

Í tilkynningu þess á vef Stjórnarráðsins er haft eftir Þorgerði Katrínu Gunnarsdóttur utanríkisráðherra að hún fagni því mjög að mannréttindaráðið hafi stigið þetta mikilvæga skref, sem sé vonarneisti fyrir konur og stúlkur Afganistan og skilaboð um að alþjóðasamfélaginu standi ekki á sama um hetjulega baráttu þeirra.

„Við höfum beitt okkur fyrir því í mannréttindaráðinu, bæði opinberlega og bakvið tjöldin, að stofnuð verði rannsóknarnefnd svo hægt verði að varpa skýrara ljósi á þau svívirðilegu mannréttindabrot sem birtast sem kerfisbundin kynbundin kúgun gagnvart konum og stúlkum í Afganistan.“

Eina ríkið í heiminum sem bannar stúlkum að ganga í skóla eftir tólf ára

Í tilkynningunni segir að frá valdatöku talibana árið 2021 hafi mannréttindaráðið samþykkt árlega ályktun um stöðu mannréttinda í Afganistan þar sem umboð sérlegs skýrslugjafa um málefni Afganistan er endurnýjað. Sérlegur skýrslugjafi ráðsins um málefni Afganistan hafi sagt aðgerðir talibana jafnast á við ofsóknir á grundvelli kynferðis.

Afganistan sé eina ríkið í heiminum sem bannar stúlkum að ganga í skóla eftir tólf ára aldur. Þá séu konur og stúlkur útilokaðar frá opinberu lífi og bannað að sinna ýmsum störfum, þar á meðal í heilbrigðisþjónustu og réttarkerfinu. Afganskar konur hafi sjálfar lýst aðstæðum sínum sem kynbundinni aðskilnaðarstefnu. Afganir, frjáls félagasamtök og mannréttindaverðir hafi ítrekað kallað eftir aukinni ábyrgðarskyldu í formi óháðrar rannsóknarnefndar með vítt umboð.

Íslendingar tóku virkan þátt

Ísland hafi tekið virkan þátt í samningaviðræðum um ályktunina í yfirstandandi haustlotu mannréttindaráðsins. Þá hafi Ísland ásamt fleiri ríkjum stutt við hliðarviðburð með afgönsku baráttufólki fyrir mannréttindum.

Ísland hafi verið kjörið til setu í mannréttindaráði Sameinuðu þjóðanna fyrir tímabilið 2025-2027. Mannréttindaráðið fundi að jafnaði í þremur reglubundnum fundalotum á ári, sem standi yfir í nokkrar vikur í senn.