Samþykktu friðlýsingu Grafarvogs en tillaga um stækkun verndarsvæðis felld Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 4. desember 2025 14:07 Markmiðið með friðlýsingunni er meðal annars að vernda lífríkið við voginn. Vísir/Vilhelm Tillaga um friðlýsingu Grafarvogs var samþykkt á fundi umhverfis- og skipulagsráðs í gær og henni vísað til borgarráðs. Borgarfulltrúar Sjálfstæðisflokksins vildu friðlýsa stærra svæði umhverfis voginn en þeirri tillögu hafnaði meirihlutinn. Borgarfulltrúar allra flokka styðja friðlýsinguna þótt Sjálfstæðismenn hafi viljað ganga lengra en fulltrúi Framsóknarflokksins sat hjá þegar tillaga Sjálfstæðismanna var felld. Meðal gagna málsins er bréf Náttúruverndarstofnunar þar sem segir frá vinnu samstarfshóps sem samanstendur af fulltrúum Reykjavíkurborgar og Náttúruverndarstofnunar hafi unnið að undirbúningi friðlýsingar Grafarvogs. Í framhaldi af opinberri kynningu voru lokadrög friðlýsingar nú lögð fyrir ráðið sem afgreiddi málið á fundi sínum í gær, en ákvörðun ráðherra um friðlýsingu er háð samþykki landeigenda og viðkomandi sveitarfélags. Vildu stækka verndarsvæðið „Grafarvogur var hluti stærra svæðis í tillögum Náttúrufræðistofnunar til B-hluta náttúruminjaskrár. Grafarvogur hefur hátt verndargildi sem felst einkum í leirum sem eru mikilvægur viðkomustaður farfugla. Ríkulegt dýralíf í og við leirurnar hefur mikla sérstöðu í borgarlandinu. Vernd þess veitir mikla möguleika til útivistar og fræðslu enda er það meðal markmiða friðlýsingar, því auk þess að vernda náttúrufar styrkir verndunin útivistar-, rannsókna- og fræðslugildi á svæðinu,“ segir meðal annars um friðlýsinguna í bréfi Náttúruverndarstofnunar. Tillagan kveður á um friðlýsingu Grafarvogs innan þess svæðis sem græna línan afmarkar.Reykjavík/Loftmyndir ehf. Myndin hér að ofan sýnir mörk friðlandsins sem gert er ráð fyrir að friðlýsa samkvæmt tillögunni. Við umfjöllun málsins í umhverfis- og samgönguráði lögðu fulltrúar Sjálfstæðisflokksins fram breytingartillögu þar sem lagt er til að mörk verndarsvæðisins verði útvíkkuð, til samræmis við tillögu umhverfisráðuneytisins frá 2023. „Samkvæmt umræddri tillögu ráðuneytisins myndi verndarsvæðið fylgja göngustíg í norðanverðum Grafarvogi en teygja sig jafnframt inn á skógræktarsvæði við Funaborg. Þaðan fylgdu mörkin göngustíg í átt að Stórhöfða en síðan lóðamörkum meðfram götunni til og með Stórhöfða 45. Þaðan með Stórhöfða að Grafarlæk, síðan meðfram læknum (50-100 metra), og síðan með göngustíg,“ sagði í breytingartillögunni, sem var felld með fjórum atkvæðum fulltrúa Samfylkingar, Sósíalista, Pírata og Vinstri grænna, en Framsókn sat hjá. Allir flokkar hlynntir friðlýsingu Með þá niðurstöðu lýstu Sjálfstæðismenn vonbrigðum sínum í bókum þar sem afstaða meirihlutans er hörmuð. „Þessi afstaða meirihlutans gengur í berhögg við afstöðu Íbúaráðs Grafarvogs, Íbúasamtaka Grafarvogs sem og afstöðu flestra þeirra Grafarvogsbúa, sem hafa tjáð sig um málið. Afgreiðsla málsins sýnir að háleitar yfirlýsingar vinstri flokkanna um umhverfisvernd og íbúasamráð eru innantómar og merkingarlausar,“ segir meðal annars í bókun Sjálfstæðismanna. Við þessu brugðust meirihlutaflokkarnir í eigin bókun þar sem því er haldið fram að „markmiðum um náttúruvernd í Grafarvogi er náð með tillögunni eins og hún var til afgreiðslu. Halda skal til haga að Náttúrufræðistofnun mælir ekki með því að svæðið væri stækkað með þeim hætti sem hér var lagt til.“ Loks fagnar Framsóknarflokkurinn því að tillagan um friðlýsingu hafi verið afgreidd. „ Mikilvægt er að þessum áfanga er lokið til að vernda voginn sem er stórt varpsvæði fugla sem og vinsælt útivistarsvæði. Einnig mun friðlýsingin koma til með að eyða óvissu um framtíðar uppbyggingu í nálægð við voginn,“ segir í bókun Framsóknarflokksins. Reykjavík Umhverfismál Borgarstjórn Skipulag Mest lesið Eldur kviknaði á Völlunum Innlent Ísraelsher viðurkennir að hafa skotið fimm ára stúlku Erlent Vaxtahækkunin geti gert illt verra Innlent Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Innlent „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Innlent Með nefið í flugbrautinni eftir harkalega lendingu Innlent Skýrslutökunni lauk skyndilega: „Ég get ekki meira“ Innlent Meintur Kársnesmorðingi handtekinn í Barcelona Innlent Aðstoða grunnskólabörn Reykjavíkur við heimanám Innlent Lýsir áfalli vegna vinnubragða gamla meirihlutans Innlent Fleiri fréttir Eldur kviknaði á Völlunum Vaxtahækkunin geti gert illt verra Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Settu saman fyrsta íslenska fjölerfðamengið Sammála því að erfitt haust sé í vændum Aðstoða grunnskólabörn Reykjavíkur við heimanám Betur fór en á horfðist þegar flutningabíll valt „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Samþykkti samninginn: „Lágmark að láta fjármagn fylgja“ Með nefið í flugbrautinni eftir harkalega lendingu Fjármálaráðherra og vinnumarkaðurinn bregðast við vaxtahækkun SVÞ og netáfengisverslanir skora á Alþingi Lýsir áfalli vegna vinnubragða gamla meirihlutans Gæsluvarðhald framlengt yfir meintum Kársnesmorðingjum Ránfugl gæddi sér á smáfugli í Vesturbænum Gæti séð fyrir sér að kjarasamningar haldi Hafi byrlað tólf ára fósturdóttur og nauðgað ítrekað Vilja banna frjáls ferðalög ísraelskra ferðamanna á Íslandi Meintur Kársnesmorðingi handtekinn í Barcelona Brotin úr jakanum geti valdið flóðbylgju Skýrslutökunni lauk skyndilega: „Ég get ekki meira“ „Jón Sigurðsson nefndi aldrei sjálfstæði“ Stýrivextir hækka og borgarísjaki í Djúpinu Stefán Einar og Diljá Mist mættu Helgu Völu og Baldri Maríjon aðstoðar þingmenn Sjálfstæðisflokksins Lítið jökulhlaup hafið í Múlakvísl Loka Hagaborg í það minnsta í tvö ár Ingunn játar að hluta í Reykholtsmálinu Flutningabíll á hliðinni í Ártúnsbrekku Áætlaður kostnaður vegna símafrísins 75 milljónir króna Sjá meira
Meðal gagna málsins er bréf Náttúruverndarstofnunar þar sem segir frá vinnu samstarfshóps sem samanstendur af fulltrúum Reykjavíkurborgar og Náttúruverndarstofnunar hafi unnið að undirbúningi friðlýsingar Grafarvogs. Í framhaldi af opinberri kynningu voru lokadrög friðlýsingar nú lögð fyrir ráðið sem afgreiddi málið á fundi sínum í gær, en ákvörðun ráðherra um friðlýsingu er háð samþykki landeigenda og viðkomandi sveitarfélags. Vildu stækka verndarsvæðið „Grafarvogur var hluti stærra svæðis í tillögum Náttúrufræðistofnunar til B-hluta náttúruminjaskrár. Grafarvogur hefur hátt verndargildi sem felst einkum í leirum sem eru mikilvægur viðkomustaður farfugla. Ríkulegt dýralíf í og við leirurnar hefur mikla sérstöðu í borgarlandinu. Vernd þess veitir mikla möguleika til útivistar og fræðslu enda er það meðal markmiða friðlýsingar, því auk þess að vernda náttúrufar styrkir verndunin útivistar-, rannsókna- og fræðslugildi á svæðinu,“ segir meðal annars um friðlýsinguna í bréfi Náttúruverndarstofnunar. Tillagan kveður á um friðlýsingu Grafarvogs innan þess svæðis sem græna línan afmarkar.Reykjavík/Loftmyndir ehf. Myndin hér að ofan sýnir mörk friðlandsins sem gert er ráð fyrir að friðlýsa samkvæmt tillögunni. Við umfjöllun málsins í umhverfis- og samgönguráði lögðu fulltrúar Sjálfstæðisflokksins fram breytingartillögu þar sem lagt er til að mörk verndarsvæðisins verði útvíkkuð, til samræmis við tillögu umhverfisráðuneytisins frá 2023. „Samkvæmt umræddri tillögu ráðuneytisins myndi verndarsvæðið fylgja göngustíg í norðanverðum Grafarvogi en teygja sig jafnframt inn á skógræktarsvæði við Funaborg. Þaðan fylgdu mörkin göngustíg í átt að Stórhöfða en síðan lóðamörkum meðfram götunni til og með Stórhöfða 45. Þaðan með Stórhöfða að Grafarlæk, síðan meðfram læknum (50-100 metra), og síðan með göngustíg,“ sagði í breytingartillögunni, sem var felld með fjórum atkvæðum fulltrúa Samfylkingar, Sósíalista, Pírata og Vinstri grænna, en Framsókn sat hjá. Allir flokkar hlynntir friðlýsingu Með þá niðurstöðu lýstu Sjálfstæðismenn vonbrigðum sínum í bókum þar sem afstaða meirihlutans er hörmuð. „Þessi afstaða meirihlutans gengur í berhögg við afstöðu Íbúaráðs Grafarvogs, Íbúasamtaka Grafarvogs sem og afstöðu flestra þeirra Grafarvogsbúa, sem hafa tjáð sig um málið. Afgreiðsla málsins sýnir að háleitar yfirlýsingar vinstri flokkanna um umhverfisvernd og íbúasamráð eru innantómar og merkingarlausar,“ segir meðal annars í bókun Sjálfstæðismanna. Við þessu brugðust meirihlutaflokkarnir í eigin bókun þar sem því er haldið fram að „markmiðum um náttúruvernd í Grafarvogi er náð með tillögunni eins og hún var til afgreiðslu. Halda skal til haga að Náttúrufræðistofnun mælir ekki með því að svæðið væri stækkað með þeim hætti sem hér var lagt til.“ Loks fagnar Framsóknarflokkurinn því að tillagan um friðlýsingu hafi verið afgreidd. „ Mikilvægt er að þessum áfanga er lokið til að vernda voginn sem er stórt varpsvæði fugla sem og vinsælt útivistarsvæði. Einnig mun friðlýsingin koma til með að eyða óvissu um framtíðar uppbyggingu í nálægð við voginn,“ segir í bókun Framsóknarflokksins.
Reykjavík Umhverfismál Borgarstjórn Skipulag Mest lesið Eldur kviknaði á Völlunum Innlent Ísraelsher viðurkennir að hafa skotið fimm ára stúlku Erlent Vaxtahækkunin geti gert illt verra Innlent Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Innlent „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Innlent Með nefið í flugbrautinni eftir harkalega lendingu Innlent Skýrslutökunni lauk skyndilega: „Ég get ekki meira“ Innlent Meintur Kársnesmorðingi handtekinn í Barcelona Innlent Aðstoða grunnskólabörn Reykjavíkur við heimanám Innlent Lýsir áfalli vegna vinnubragða gamla meirihlutans Innlent Fleiri fréttir Eldur kviknaði á Völlunum Vaxtahækkunin geti gert illt verra Þessi voru tekjuhæsta sveitarstjórnarfólkið í fyrra Settu saman fyrsta íslenska fjölerfðamengið Sammála því að erfitt haust sé í vændum Aðstoða grunnskólabörn Reykjavíkur við heimanám Betur fór en á horfðist þegar flutningabíll valt „Við höfum ekki náð þeim árangri sem við hefðum viljað“ Samþykkti samninginn: „Lágmark að láta fjármagn fylgja“ Með nefið í flugbrautinni eftir harkalega lendingu Fjármálaráðherra og vinnumarkaðurinn bregðast við vaxtahækkun SVÞ og netáfengisverslanir skora á Alþingi Lýsir áfalli vegna vinnubragða gamla meirihlutans Gæsluvarðhald framlengt yfir meintum Kársnesmorðingjum Ránfugl gæddi sér á smáfugli í Vesturbænum Gæti séð fyrir sér að kjarasamningar haldi Hafi byrlað tólf ára fósturdóttur og nauðgað ítrekað Vilja banna frjáls ferðalög ísraelskra ferðamanna á Íslandi Meintur Kársnesmorðingi handtekinn í Barcelona Brotin úr jakanum geti valdið flóðbylgju Skýrslutökunni lauk skyndilega: „Ég get ekki meira“ „Jón Sigurðsson nefndi aldrei sjálfstæði“ Stýrivextir hækka og borgarísjaki í Djúpinu Stefán Einar og Diljá Mist mættu Helgu Völu og Baldri Maríjon aðstoðar þingmenn Sjálfstæðisflokksins Lítið jökulhlaup hafið í Múlakvísl Loka Hagaborg í það minnsta í tvö ár Ingunn játar að hluta í Reykholtsmálinu Flutningabíll á hliðinni í Ártúnsbrekku Áætlaður kostnaður vegna símafrísins 75 milljónir króna Sjá meira