Nýr óperustjóri: Lengri samningar og stöðug­leiki ný­lunda í ís­lensku óperulífi

Það er í raun ákveðin nýlunda að óperusöngvarar muni geta fengið lengri samninga hér á landi en það var reynt í skamman tíma fyrir tuttugu árum. 

Fyrst um sinn verða stöðugildi einsöngvara um sex til átta en í fyllingu tímans, þegar full fjármögnun hefur náðst, er hugmyndin að stöðugildin verði tólf að sögn óperustjóra.

Finnur Bjarnason var um helgina skipaður í embætti óperustjóra nýrrar þjóðaróperu. Jóhann Páll Jóhannsson tók við skipunarferlinu af Loga Einarssyni samráðherra sínum í desember í ljósi þess að Finnur var starfsmaður menningarráðuneytisins, sem heyrir undir Loga. 

Finnur segir það draumi líkast að vera orðinn óperustjóri. „Þetta er náttúrulega besta starf sem ég get hugsað mér,“ segir Finnur sem kveðst enn þá vera að ná sér niður eftir að fréttir bárust um skipun hans. 

En hver er framtíðarsýn hans fyrir þjóðaróperuna?

„Þetta verður að sumu leyti óvenjulegt vegna þess að nýja óperan er hugsuð inn í samstarf. Hún verður þarna í nánu samstarfi og er innan Þjóðleikhússins sem sjálfstæð eining. Svo verður hún með heimili sitt í Hörpu og þar verður einnig náið samstarf, bæði hérna fyrir sýningar sem verða þar og vinnurými. Þá verður náttúrulega mjög náið samstarf við Sinfóníuhljómsveit Íslands og hljóðfæraleikara eins og verið hefur.“

Þá segir hann að Þjóðaróperan muni gera fjölbreyttar sýningar, ekki aðeins stórar sýningar heldur líka litlar og meðalstjórar og að gróska og nýsköpun verði stór hluti af kraftmiklu starfi.

Upplifir sig ekki með forskot á aðra vegna fyrri starfa

Finnur vann sem verkefnisstjóri við að útbúa frumvarpið um þjóðaróperu og vann síðan áfram hjá menningarmálaráðuneytinu. Hann upplifir ekki að sú vinna hafi gefið honum neitt sérstakt forskot umfram aðra umsækjendur.

„Ég var auðvitað meira að hugsa um óperumál en flestir en að öðru leyti get ég ekki séð að það hafi verið forskot því öll gögn um óperuna; frumvarpið og umsagnirnar, þetta eru allt saman opinber gögn og ef ég skil þetta út frá Loga þá auðvitað, sem starfsmaður í ráðuneytinu, vorum við að vinna að alls konar öðrum málum og þá hefur honum eflaust fundist ósanngjarnt gagnvart öðrum umsækjendum að við værum í samtali,“ útskýrir Finnur.

Lengri samningar lykilatriði í uppbyggingu fagsins

Við nýja þjóðaróperu mun söngvurum gefast kostur á lengri tíma samningum. Fyrsta árið verða sex til átta stöðugildi í boði. Slíkur stöðugleiki er ákveðin nýlunda fyrir óperusöngvara hérlendis.

„Svolítið eins og þetta er með leikarana hjá Þjóðleikhúsinu. Einhverjir leikarar eru ráðnir í verkefni til skemmri tíma, þá er þetta kannski fjórir mánuðir, hálft ár, en einhverjir eru fastagestir og eru bara í stöðugri vinnu við að iðka sína list. Það skiptir auðvitað mjög miklu máli fyrir uppbyggingu á faginu, að rækta óperulist á Íslandi og gefa listamönnum færi á að vaxa í faginu,“ segir Finnur.

Allt getur gerst

„Hjá Íslensku óperunni var þetta reynt fyrir rúmum 20 árum og gekk mjög vel en því miður fékkst ekki fjármagn til að halda því áfram. Þeir fáu söngvarar, sem voru meðal annars Ólafur Kjartan Sigurðsson sem var að ég held fyrsti fastráðni söngvarinn á Íslandi þá, nutu mjög góðs af því og að eigin sögn líka og það skipti þá söngvara miklu máli að fá þetta tækifæri og ég held að það sé algjört lykilatriði fyrir óperulíf á Íslandi, að ekki sé talað um fyrir söngvarana sjálfa, að hafa þetta tækifæri til þess að geta sungið og sinnt þessu frá degi til dags, án þess að það séu margir mánuðir þar sem engin verkefni eru við hæfi.“

Verður þetta nýr kafli í óperusöng á Íslandi?

„Já, nýr og skemmtilegur kafli þar sem allt getur gerst.“