Sendi Trump tóninn vegna Taí­van

Á samfélagsmiðli sínum hefur Trump lýst símtalinu sem „frábæru“ og „löngu og ítarlegu“. Meðal málefna sem Trump nefnir að hafi verið rædd á mjög jákvæðum nótum er málefni Taívan. Þar virðast forsetarnir ekki sammála.

Í ríkismiðlum Kína kemur fram að Xi hafi lagt áherslu á að stærsta einstaka atriðið þegar kemur að samskiptum ríkjanna tveggja væri málefni Taívan. Xi mun hafa sagt Trump að Taívan tilheyrði Kína, að það væri mikilvægur hluti ríkisins og að Kínverjar yrðu að verja fullveldi sitt og landamæri.

Xi sagði að Kínverjar myndu aldrei leyfa Taívönum að aðskilja sig frá Kína.

Þá mun forsetinn hafa sagt að Bandaríkjamenn þyrftu að stíga varlega til jarðar hvað varðaði áframhaldandi vopnasendingar til Taívan.

Ríkisstjórn Trumps samþykkti í desember sölu vopna til Taívan fyrir rúmlega ellefu milljarða dala.

Samkvæmt áðurnefndum ríkismiðlum sagðist Trump bera virðingu fyrir Xi og lýst sambandi þeirra sem góðu. Báðum ríkjum vegnaði vel undir stjórn þeirra og mun Trump hafa sagt að hann vildi að Kína vegnaði vel.

Þá er Trump sagður hafa sagst hafa skilning á afstöðu Kínverja varðandi Taívan.

Hefur heitið því að ná tökum á Taívan

Samkvæmt heimildum New York Times stóð símtalið yfir í nærri því tvær klukkustundir. Eftir það sendi utanríkisráðuneyti Taívan út yfirlýsingu um að þar á bæ væru menn hlynntir því að auka stöðugleika og öryggi á svæðinu en Taívanar myndu halda áfram að styrkja varnir sínar. Bandaríkjamenn héldu áfram að selja þeim vopn.

Eins og frægt er gera Kínverjar tilkall til Taívan og hefur Xi heitið því að sameina Kína og Taívan og gera það með valdi ef svo þarf. Hann er sagður hafa gert það að markmiði sínu að ná völdum á Taívan og hefur hann sagt að það markmið megi ekki enda á höndum komandi kynslóða.

Taívanar segjast sjálfstæðir og segjast ætla að verja frelsi þeirra og lýðræði. Sjálfstæðissinnum hefur vaxið ásmegin í Taívan á undanförnum árum en Taívanar hafa aldrei lýst yfir formlegu sjálfstæði.

Bandaríkin slitu formlegum tengslum við Taívan árið 1979, að kröfu Kínverja, en hafa þrátt fyrir það haldið umfangsmiklum óformlegum tengslum við ríkið og útvega Taívan meðal annars vopn. Bandaríkjamenn hafa um árabil haldið því loðnu hvort þeir myndu beita valdi til að verja Taívan.

Trump hefur aukið á áhyggjur Taívana

Trump hefur aukið á áhyggjur fólks um að Bandaríkin myndu ekki koma Taívan til aðstoðar og hefur kallað eftir því að eyríkið verji mun meira til varnarmála. Hann hefur meðal annars stungið upp á að upphæðin fari í tíu prósent af landsframleiðslu, sem er mun meira en Bandaríkin og flest önnur ríki sem eru ekki í stríði gera.

Þá meinaði Trump leiðtogum Taívan að ferðast til New York í fyrra af ótta við að það myndi reita Xi til reiði.

Sjá einnig: Vill fá Trump til að gefa Taí­van upp á bátinn

Undanfarin ár hafa Kínverjar beitt Taívan sífellt meiri þrýstingi með því markmiði að grafa undan vörnum ríkisins. Herafli Kína hefur sömuleiðis gengist mikla nútímavæðingu og uppbyggingu en Xi er sagður hafa skipað forsvarsmönnum hersins að vera tilbúnir fyrir mögulega innrás í Taívan árið 2027. Það ár mun marka aldarafmæli kínverska hersins.

Undanfarin þrjú ár hefur Xi staðið í umfangsmiklum hreinsunum innan herafla hers Kína og hafa fjölmargir herforingjar verið reknir eða þeir horfið með öðrum hætti af sjónarsviðinu.

Sérfræðingur um málefni Kína og Taívan sem ræddi við NYT segir að ummæli Xi um Taívan séu meira afgerandi en hann hafi varpað fram áður. Ljóst sé að með ummælum sínum hafi Xi verið að leggja á borð fyrir hann og Trump þegar bandaríski forsetinn fer til Kína í vor.

Xi sé að segja Trump að þeir muni setjast niður og ræða Taívan ítarlega í apríl.

Sagði sambandið gott

Lai Ching-te, forseti Taívan, sagði í morgun að samband eyríkisins og Bandaríkjanna væri mjög gott. Ríkin myndu halda samvinnu áfram.

Kaup Taívan á vopnum frá Bandaríkjunum hefur verið mótmælt af stjórnarandstöðu Taívan, sem er í meirihluta á þingi ríkisins. Þar hefur stjórnarandstaðan staðið í vegi fjárlagaáætlunar ríkisstjórnarinnar, sem felur meðal annars í sér töluverða aukningu á fjárútlátum til varnarmála.