Pípu­lagninga­menn Ís­lands – Fag­kerfi/átak, fag­menn og fag­mennska

Pípulagnir eru ein af grunnstoðum samfélagsins. Án þeirra stöðvast daglegt líf, heilbrigði og öryggi. Þrátt fyrir það stendur fagstétt pípulagningamanna á Íslandi frammi fyrir áskorunum sem kalla á samstöðu, framtíðarsýn og markvissa uppbyggingu.

Á sama tíma og mikill áhugi er meðal ungs fólks á iðnnámi komast margir þeirra ekki inn í námið. Aldrei hafa fleiri útskrifast í pípulögn en árið 2025. Samhliða því eru ófaglærðir aðilar á markaðnum, og það skýrir að hluta til mikla vöntun á iðnaðarmönnum síðustu ára. Sumir eru með góðan vilja en án formlegrar menntunar, og einnig hafa erlendir aðilar komið til landsins vegna skorts á vinnuafli síðustu ár. Í einhverjum tilfellum starfa þessi aðilar án þess að hafa farið í formlegt raunfærnimat og/eða fengið viðurkennd starfsréttindi hérlendis.

Þessi staða og mönnun fagstéttarinnar skapar ójafnvægi sem hefur áhrif á fagmennsku, öryggi og framtíð stéttarinnar. Nú stendur til að búa til kerfi sem dregur skýra línu í sandinn, þar sem aðeins faglærðir sveinar og meistarar, sem hafa starfsréttindi á Íslandi, snúa bökum saman.

Átak til uppbyggingar

Markmiðið er ekki að útiloka, heldur að byggja upp. Með því að styrkja fagstéttina, hvetja til náms og tryggja að þeir sem starfa við pípulagnir hafi viðeigandi menntun og réttindi, erum við að verja bæði neytendur og fagið sjálft.

Pípulagningamenn Íslands – Sameiginlegur vettvangur, reynsla, hvati, fræðsla

Facebook‑vefurinn Pípulagningamenn Íslands er sameiginlegur vettvangur faglærðra pípulagningamanna og annarra sem eru faginu stoð og hjálp, svo sem félagasamtaka fagsviðsins, fræðslu og fleira.

Þetta er 13 ára gamall vettvangur þar sem fagmenn hafa deilt reynslu sinni, vakið athygli á mistökum og veitt fagsviðinu aðhald og stuðning. Fræðsluvefurinn vatnsidnadur.net hefur samhliða sinnt fræðslu og hvatningu, m.a. með því að kynna nýútskrifaða löggilta pípulagningameistara. Markmiðið er að sameina alla fagstéttina á þessum stað, halda utan um fagstéttina með skýrum og gagnsæjum hætti, bjóða nýsveinum sjálfvirkt inn í samfélagið, kynna nýútskrifaða löggilta meistara, taka út ófaglærða og sækja faglærða sem hafa lokið námi en eru ekki hluti af samfélaginu.

Hér er því verið að stuðla að fagmennsku, fræðslu og samstöðu.

Í framhaldinu verður unnið markvisst að því að tryggja að aðeins faglærðir pípulagningamenn séu hluti af þessum vettvangi, á sama tíma og hvatt er til náms og raunfærnimats fyrir þá sem vilja stíga skrefið til fulls inn í fagið og verða hluti af samfélagi pípulagningamanna á Íslandi.

Framtíðarsýn - Stuðningur

Sterk fagstétt byggist á menntun, ábyrgð og samstöðu. Með því að sameina krafta okkar, styðja unga iðnnema og halda faglegum stöðlum háum tryggjum við að pípulagnir á Íslandi standist kröfur framtíðarinnar. Fyrir um sjö árum hófu hið opinbera, fagfélög og fleiri að hvetja fólk til iðnnáms, og það hefur tekist vel, kannski of vel. Nú þurfa sömu hagsmunaaðilar að sýna samstöðu og stuðning í að vinna á því ójanvægi sem hefur skapst. Það er vonandi að tilgangur þessa framtaks sé skýr og að menn átti sig á að hagsmunir neytenda, fagsviðsins og mannvirkjagerðar er undir.

Sagan markar sporin — yfirlýsingar og orð úr pontu vísa veginn. Fagstéttin framkvæmir, því er samtal við fagstéttina forsenda.

Hvað erum við að gera?

Búa til fagkerfi til framtíðar, ekki bara tímabundið átak, þar sem er hvati og eftirfylgni, þar sem fagmenn verða sýnilegir innan fagstéttarinnar, ófaglærðir ekki, sem mun leiða af sér jafnvægi í greininni.

Öll fagstéttin á einum stað — Pípulagningamenn Íslands.

Óháð því hvort hinn faglærði er sveinn í FIT, meistari í FP, meistari í SI eða annarstaðar.

Hér eru lagðar fram raunhæfar og markvissar aðgerðir sem geta markað spor í réttan farveg. Umfang verkefnisins liggur fyrir og það er athyglisverð tölfræði, en nú er óskað eftir samtali og stuðning.

Þetta er ekki barátta gegn einstaklingum — þetta er átak fyrir fagið.

Höfundur er fagstjóri fb.Pípulagningarmenn Íslands, löggiltur pípulagningameistari og tæknifræðingur.