Taka beri orðum bandarískra stjórnvalda um stöðuna í Íran með fyrirvara Eiður Þór Árnason og Telma Tómasson skrifa 5. mars 2026 00:03 Kjartan Orri Þórsson er sérfræðingur í málefnum Írans. Sýn Kjartan Orri Þórsson, sérfræðingur í málefnum Írans, segir stöðuna óljósa í Íran en Bandaríkjamenn grönduðu á miðvikudag freigátu þeirra á hafi úti og segjast ætla enn dýpra inn í landið. Í raun geti stjórnvöld lýst yfir sigri hvenær sem er. Kjartan segir það rétt hjá stjórnvöldum í Bandaríkjunum að þau séu í mun betri hernaðarlegri stöðu en Íranir „en aftur á móti ber kannski að taka orðum frá stjórnvöldum í Washington með ákveðnum fyrirvara og við vitum að þetta er frekar óvinsæl árás meðal Bandaríkjamanna. Þannig að það er nú spurning hvort það beri ekki að hlusta á þessi orð í því ljósi að það sé verið að blása Bandaríkjamönnum ákveðna von í brjóst.“ Margt sé enn óljóst með framhaldið og ekki hafi verið gert út af við íranska herinn. Þá ríki spurningar um það hvert eiginlegt markmið Bandaríkjamanna sé með hernaðaraðgerðunum í Íran. „Við munum hvert markmiðið var hérna í sumar þegar það voru gerðar árásir á Íran líka, þar sem átti að taka út kjarnorkuáætlunina og allt svoleiðis. Það tókst víst þá, en samt er það aftur orðið takmarkið núna,“ sagði Kjartan í kvöldfréttum Sýnar. Hægt að hrósa sigri hvenær sem er Mögulega þurfi að bíða eftir því að sigri verði lýst yfir í færslu á samfélagsmiðlum. „Það sem við höfum séð, öll þessi óljósu markmið og oft hafa bandarískir ráðamenn til dæmis talað hver á móti hverjum öðrum í raun um þessi markmið. Þannig að það er nú hægt að lýsa því bara yfir að þeim hafi verið náð í raun hvenær sem er. Afleiðingarnar fyrir íranskt samfélag hins vegar verða gríðarlegar eftir að þetta er búið að eiga sér stað og svo sem ekki gott að segja hvernig þetta allt saman þróast og hvernig stjórnarfarið í Íran á eftir að koma út úr þessu öllu saman.“ Persaflóaríkin í þröngri stöðu Kjartan segir ekki útilokað að nágrannaríki Írans dragist inn í átökin. Það virðist hafa verið markmið Írana að skjóta á sem flestar bandarískar herstöðvar á svæðinu. „Það hafa nú verið einhver samskipti þarna á milli íranskra ráðamanna og ráðamanna í Persaflóanum þar sem þau hafa fordæmt þetta og Íranar hafa sagst vera nauðbeygðir til að gera þetta svona. Persaflóaríkin eru í mjög þröngri stöðu í raun. Hvort þeir vilji láta blanda sér í þetta, það kannski fer eftir því hvernig þetta þróast og hvenær Bandaríkin ákveða að segja þetta gott, hvort þeir dragist þarna inn í. En náttúrulega á einhverjum tímapunkti ef þetta heldur svona áfram þá má leiða líkur að því að þeir taki þátt í þessu.“ Íranir vilji ekki að NATO dragist inn í átökin Á miðvikudag var greint frá því að loftvarnarkerfi Atlantshafsbandalagsins (NATO) hafi verið virkjað þegar flugskeyti frá Íran fór inn í lofthelgi Tyrklands. Þetta hefur vakið upp spurningar um það hvort NATO-ríkin komi til með að dragast inn í átökin. Kjartan telur ólíklegt að svo verði og bendir á að bæði stjórnvöld í Tyrklandi og Bandaríkjunum hafi gert lítið úr atvikinu. „Þannig að við erum ekki enn þá komin þangað að þessi NATO-grein verði virkjuð og að allir fari þarna inn. Það held ég að gætu aldrei verið hagsmunir íranskra stjórnvalda að draga NATO inn í þessa styrjöld og að þeir muni frekar reyna að halda áfram í því kannski að reyna að sýna hver máttur þeirra er án þess kannski að ganga svo langt að NATO þurfi að dragast inn í þetta. En náttúrulega þegar aðstæðurnar eru orðnar svona þá geta mistök gerst og það er kannski helst þar sem við sjáum að einhverjir svona hlutir gætu farið að þróast.“ Íran Árásir Bandaríkjanna og Ísraels á Íran Bandaríkin Donald Trump Mest lesið Áslaug Arna hættir á Alþingi Innlent Kom leiðinlega á óvart að vélin væri sérsmíði Innlent Forseti klökknaði aftur: „Of mikið tilfinningalegt álag“ Innlent Tíu fangar verði þegar fluttir úr landi Innlent „Ekkert til í því“ að næsta skref sé ritstjórastóll Moggans Innlent „Í mínum huga er þarna illa farið með dýr“ Innlent Leita Íslendings í Taílandi Innlent „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Erlent Steingrímur Ari Arason er látinn Innlent Skilur áhyggjur af afslætti en mun nýta heimildina eins og hægt er Innlent Fleiri fréttir Vilja banna rússneska túrista Árásir á Pétursborg á fyrsta degi fjárfestaráðstefnu Pútíns Sami flugmaðurinn skotinn niður yfir Íran og yfir Kúveit Konur meirihluti ráðherra í fyrsta sinn í sögu Danmerkur Mótmæli og átök vegna dauða Henry Nowak Gerðu árásir á eyju í Hormússundi í nótt „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Steinsofandi þegar drunurnar riðu yfir: „Er þetta kjarnorkusprengja?“ Sundrung í Bretlandi vegna viðbragða lögreglu við drápi á ungmenni Fjarlægja mælitæki sem fylgist með AMOC nærri Íslandi Frítt til tannlæknis, skattalækkanir og gamall stórhátíðardagur endurvakinn Nýr El niño gæti orðið sá sterkasti sem sögur fara af Ætla að senda fleiri hælisleitendur á brott Skaðabótasjóður Trumps í hættu Ellefu látnir í umfangsmiklum árásum Rússa Sex úr sömu fjölskyldu skotnir til bana Áframhaldandi átök í Líbanon þrátt fyrir samkomulag Flugeldaverksmiðja sprakk í loft upp Miðvinstristjórn mynduð í Danmörku Hafnar ásökunum um nýtt hernaðarbrölt Japana Styttir ferðina vegna veikinda krónprinsessunnar Mótmæltu flutningi á ebólusmituðum Bandaríkjamönnum til Kenía Umdeildum vinstrimönnum meinuð koman til Bretlands Evrópskir og bandarískir öfgamenn lögðu saman á ráðin um fjöldabrottvísanir Frakkar tóku skuggaskip á Atlantshafi Deila í dómsal um hvort réttarhöldin verði opin Íranar gera árásir á Kúveit og Ísraelar sækja dýpra inn í Líbanon Veita sextán milljarða evra til Ungverjalands Hundruð handtekin vegna átaka í kjölfar sigurs PSG SAS fellir niður allt flug til Grænlands Sjá meira
Kjartan segir það rétt hjá stjórnvöldum í Bandaríkjunum að þau séu í mun betri hernaðarlegri stöðu en Íranir „en aftur á móti ber kannski að taka orðum frá stjórnvöldum í Washington með ákveðnum fyrirvara og við vitum að þetta er frekar óvinsæl árás meðal Bandaríkjamanna. Þannig að það er nú spurning hvort það beri ekki að hlusta á þessi orð í því ljósi að það sé verið að blása Bandaríkjamönnum ákveðna von í brjóst.“ Margt sé enn óljóst með framhaldið og ekki hafi verið gert út af við íranska herinn. Þá ríki spurningar um það hvert eiginlegt markmið Bandaríkjamanna sé með hernaðaraðgerðunum í Íran. „Við munum hvert markmiðið var hérna í sumar þegar það voru gerðar árásir á Íran líka, þar sem átti að taka út kjarnorkuáætlunina og allt svoleiðis. Það tókst víst þá, en samt er það aftur orðið takmarkið núna,“ sagði Kjartan í kvöldfréttum Sýnar. Hægt að hrósa sigri hvenær sem er Mögulega þurfi að bíða eftir því að sigri verði lýst yfir í færslu á samfélagsmiðlum. „Það sem við höfum séð, öll þessi óljósu markmið og oft hafa bandarískir ráðamenn til dæmis talað hver á móti hverjum öðrum í raun um þessi markmið. Þannig að það er nú hægt að lýsa því bara yfir að þeim hafi verið náð í raun hvenær sem er. Afleiðingarnar fyrir íranskt samfélag hins vegar verða gríðarlegar eftir að þetta er búið að eiga sér stað og svo sem ekki gott að segja hvernig þetta allt saman þróast og hvernig stjórnarfarið í Íran á eftir að koma út úr þessu öllu saman.“ Persaflóaríkin í þröngri stöðu Kjartan segir ekki útilokað að nágrannaríki Írans dragist inn í átökin. Það virðist hafa verið markmið Írana að skjóta á sem flestar bandarískar herstöðvar á svæðinu. „Það hafa nú verið einhver samskipti þarna á milli íranskra ráðamanna og ráðamanna í Persaflóanum þar sem þau hafa fordæmt þetta og Íranar hafa sagst vera nauðbeygðir til að gera þetta svona. Persaflóaríkin eru í mjög þröngri stöðu í raun. Hvort þeir vilji láta blanda sér í þetta, það kannski fer eftir því hvernig þetta þróast og hvenær Bandaríkin ákveða að segja þetta gott, hvort þeir dragist þarna inn í. En náttúrulega á einhverjum tímapunkti ef þetta heldur svona áfram þá má leiða líkur að því að þeir taki þátt í þessu.“ Íranir vilji ekki að NATO dragist inn í átökin Á miðvikudag var greint frá því að loftvarnarkerfi Atlantshafsbandalagsins (NATO) hafi verið virkjað þegar flugskeyti frá Íran fór inn í lofthelgi Tyrklands. Þetta hefur vakið upp spurningar um það hvort NATO-ríkin komi til með að dragast inn í átökin. Kjartan telur ólíklegt að svo verði og bendir á að bæði stjórnvöld í Tyrklandi og Bandaríkjunum hafi gert lítið úr atvikinu. „Þannig að við erum ekki enn þá komin þangað að þessi NATO-grein verði virkjuð og að allir fari þarna inn. Það held ég að gætu aldrei verið hagsmunir íranskra stjórnvalda að draga NATO inn í þessa styrjöld og að þeir muni frekar reyna að halda áfram í því kannski að reyna að sýna hver máttur þeirra er án þess kannski að ganga svo langt að NATO þurfi að dragast inn í þetta. En náttúrulega þegar aðstæðurnar eru orðnar svona þá geta mistök gerst og það er kannski helst þar sem við sjáum að einhverjir svona hlutir gætu farið að þróast.“
Íran Árásir Bandaríkjanna og Ísraels á Íran Bandaríkin Donald Trump Mest lesið Áslaug Arna hættir á Alþingi Innlent Kom leiðinlega á óvart að vélin væri sérsmíði Innlent Forseti klökknaði aftur: „Of mikið tilfinningalegt álag“ Innlent Tíu fangar verði þegar fluttir úr landi Innlent „Ekkert til í því“ að næsta skref sé ritstjórastóll Moggans Innlent „Í mínum huga er þarna illa farið með dýr“ Innlent Leita Íslendings í Taílandi Innlent „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Erlent Steingrímur Ari Arason er látinn Innlent Skilur áhyggjur af afslætti en mun nýta heimildina eins og hægt er Innlent Fleiri fréttir Vilja banna rússneska túrista Árásir á Pétursborg á fyrsta degi fjárfestaráðstefnu Pútíns Sami flugmaðurinn skotinn niður yfir Íran og yfir Kúveit Konur meirihluti ráðherra í fyrsta sinn í sögu Danmerkur Mótmæli og átök vegna dauða Henry Nowak Gerðu árásir á eyju í Hormússundi í nótt „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Steinsofandi þegar drunurnar riðu yfir: „Er þetta kjarnorkusprengja?“ Sundrung í Bretlandi vegna viðbragða lögreglu við drápi á ungmenni Fjarlægja mælitæki sem fylgist með AMOC nærri Íslandi Frítt til tannlæknis, skattalækkanir og gamall stórhátíðardagur endurvakinn Nýr El niño gæti orðið sá sterkasti sem sögur fara af Ætla að senda fleiri hælisleitendur á brott Skaðabótasjóður Trumps í hættu Ellefu látnir í umfangsmiklum árásum Rússa Sex úr sömu fjölskyldu skotnir til bana Áframhaldandi átök í Líbanon þrátt fyrir samkomulag Flugeldaverksmiðja sprakk í loft upp Miðvinstristjórn mynduð í Danmörku Hafnar ásökunum um nýtt hernaðarbrölt Japana Styttir ferðina vegna veikinda krónprinsessunnar Mótmæltu flutningi á ebólusmituðum Bandaríkjamönnum til Kenía Umdeildum vinstrimönnum meinuð koman til Bretlands Evrópskir og bandarískir öfgamenn lögðu saman á ráðin um fjöldabrottvísanir Frakkar tóku skuggaskip á Atlantshafi Deila í dómsal um hvort réttarhöldin verði opin Íranar gera árásir á Kúveit og Ísraelar sækja dýpra inn í Líbanon Veita sextán milljarða evra til Ungverjalands Hundruð handtekin vegna átaka í kjölfar sigurs PSG SAS fellir niður allt flug til Grænlands Sjá meira