Fjarnámið byggir brýr Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir skrifar 18. mars 2026 09:03 Í norrænni goðafræði segir frá regnbogabrúnni Bifröst sem tengir heim goðanna við heim manna. Það fjarnám sem Háskólinn á Bifröst veitir gegnir sama hlutverki, að byggja brýr – milli byggðarlaga, milli landshluta og í raun milli landa – og opna þar með hlið sem áður voru lokuð. Háskólinn á Bifröst er í dag leiðandi í fjarnámi á Íslandi, enda hefur hann löngum brotið upp hefðir, fjárfest í nýjungum og sett nemandann í forgrunn. Án fjarnámsins hefðu mörg þeirra sem stunda nám við Háskólann á Bifröst eða hafa verið að útskrifast þaðan á liðnum árum ekki átt þess kost að flytja úr heimabyggð, yfirgefa fjölskyldu eða starf til þess að afla sér menntunar. Vegna fjarnámsins geta þau hins vegar lært – heima, í vinnunni, á ferðinni – hvar sem þau eru stödd í sínu lífi hverju sinni og á þeim tíma sólarhringsins sem þeim hentar. Sjálfstæði og frelsi með fjarnámi Fjarnámið við Háskólann á Bifröst krefst skipulagningar og tímastjórnunar. Það gerir kröfu til kennara að undirbúa vel þær sjö vikur sem hver námslota tekur – að leggja inn fyrirlestrana, raða niður verkefnum sem uppfylla kröfur skólans um fjölþætt námsmat með einstaklings- og hópverkefnum og veita jafnóðum persónulega endurgjöf, ýmist í jafningjamati eða kennslumati. Þægindin fyrir nemandann felast fyrst og fremst í því að geta sjálfur ráðið tíma sínum, hvenær sólarhrings hlustað er á fyrirlestrana og unnið í verkefnunum áður en kemur að endanlegu námsmati. Fjarnám er stafræn viðvera, umræðutímar, einstaklings- og hópaverkefni. Það gerir kröfu til bæði nemenda og kennara – en innan skipulagsins upplifir nemandinn engu að síður sjálfstæði og frelsi með tíma sinn, enda studdur af stöðugri endurgjöf og aðgengilegu vefumhverfi. Að mennta fólk til áhrifa og ábyrgðar Háskólinn á Bifröst hefur helgað sig því hlutverki að veita fólki háskólamenntun til áhrifa og ábyrgðar. Háskólinn hefur verið á mikilli siglingu síðustu ár, hefur stækkað og aukið umsvif sín svo um munar. Við bjóðum upp á samsetningu náms og námslínur sem hafa algjöra sérstöðu í háskólanámi hérlendis innan þeirra þriggja fræðasviða sem skólinn býður upp á í Félagsvísindadeild, Lagadeild og Viðskiptadeild. Enginn íslenskur háskóli hefur náð sambærilegri færni í fjarnámi. Gæðamál skólans hafa tekið stórstígum framförum með nýbreytni og nýsköpun í námi, fyrir utan þá miklu fjölgun nemenda sem orðið hefur eftir að skólagjöld voru felld niður. Með það góða mannval sem skólinn hefur á að skipa höfum við allar forsendur til þess að halda þeirri göngu áfram, með þá sameiginlegu hugsjón sem stjórnendur og starfsfólk bera fyrir brjósti. Opni evrópski háskólinn Hluti af þróun skólans hefur verið að færa út kvíar með samstarfi við erlenda háskóla í átt að alþjóðlegu samstarfi háskóla. Nefna má þátttöku okkar í evrópska háskólanetinu OpenEU sem opnar mikla möguleika fyrir háskólanema um alla Evrópu. OpenEU felur í sér samstarf evrópskra háskóla sem allir sérhæfa sig í fjarnámi líkt og Háskólinn á Bifröst. Hugsjónin á bak við þetta samstarf er að nýta fjarnámsleiðir til þess gera háskólamenntun aðgengilega milli landa með samstarfi háskólanna. Samfélagsáhrifin Agað og krefjandi fjarnám getur kostað bæði erfiði og tíma, en uppskeran er þess virði. Að geta horft fram á veginn, sótt ný tækifæri sem menntunin veitir og – þar sem það á við – flutt þau með sér á heimaslóðir. Vegna fjarnámsins geta fjölmörg þeirra sem búa á landsbyggðinni nú haft áhrif í sínu nærumhverfi með nýrri þekkingu og styrkari stöðu. Þannig eru samfélagsáhrif fjarnámsins við Háskólann á Bifröst. Það opnar gáttir. Það breytir lífshorfum. Það styrkir samfélög. Höfundur er rektor Háskólans á Bifröst. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ólína Kjerúlf Þorvarðardóttir Háskólar Mest lesið „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson Skoðun Skoðun Skoðun 19. júní í skugga bakslags: Jafnrétti er ekki sjálfgefið Martha Lilja Olsen skrifar Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Sjá meira
Í norrænni goðafræði segir frá regnbogabrúnni Bifröst sem tengir heim goðanna við heim manna. Það fjarnám sem Háskólinn á Bifröst veitir gegnir sama hlutverki, að byggja brýr – milli byggðarlaga, milli landshluta og í raun milli landa – og opna þar með hlið sem áður voru lokuð. Háskólinn á Bifröst er í dag leiðandi í fjarnámi á Íslandi, enda hefur hann löngum brotið upp hefðir, fjárfest í nýjungum og sett nemandann í forgrunn. Án fjarnámsins hefðu mörg þeirra sem stunda nám við Háskólann á Bifröst eða hafa verið að útskrifast þaðan á liðnum árum ekki átt þess kost að flytja úr heimabyggð, yfirgefa fjölskyldu eða starf til þess að afla sér menntunar. Vegna fjarnámsins geta þau hins vegar lært – heima, í vinnunni, á ferðinni – hvar sem þau eru stödd í sínu lífi hverju sinni og á þeim tíma sólarhringsins sem þeim hentar. Sjálfstæði og frelsi með fjarnámi Fjarnámið við Háskólann á Bifröst krefst skipulagningar og tímastjórnunar. Það gerir kröfu til kennara að undirbúa vel þær sjö vikur sem hver námslota tekur – að leggja inn fyrirlestrana, raða niður verkefnum sem uppfylla kröfur skólans um fjölþætt námsmat með einstaklings- og hópverkefnum og veita jafnóðum persónulega endurgjöf, ýmist í jafningjamati eða kennslumati. Þægindin fyrir nemandann felast fyrst og fremst í því að geta sjálfur ráðið tíma sínum, hvenær sólarhrings hlustað er á fyrirlestrana og unnið í verkefnunum áður en kemur að endanlegu námsmati. Fjarnám er stafræn viðvera, umræðutímar, einstaklings- og hópaverkefni. Það gerir kröfu til bæði nemenda og kennara – en innan skipulagsins upplifir nemandinn engu að síður sjálfstæði og frelsi með tíma sinn, enda studdur af stöðugri endurgjöf og aðgengilegu vefumhverfi. Að mennta fólk til áhrifa og ábyrgðar Háskólinn á Bifröst hefur helgað sig því hlutverki að veita fólki háskólamenntun til áhrifa og ábyrgðar. Háskólinn hefur verið á mikilli siglingu síðustu ár, hefur stækkað og aukið umsvif sín svo um munar. Við bjóðum upp á samsetningu náms og námslínur sem hafa algjöra sérstöðu í háskólanámi hérlendis innan þeirra þriggja fræðasviða sem skólinn býður upp á í Félagsvísindadeild, Lagadeild og Viðskiptadeild. Enginn íslenskur háskóli hefur náð sambærilegri færni í fjarnámi. Gæðamál skólans hafa tekið stórstígum framförum með nýbreytni og nýsköpun í námi, fyrir utan þá miklu fjölgun nemenda sem orðið hefur eftir að skólagjöld voru felld niður. Með það góða mannval sem skólinn hefur á að skipa höfum við allar forsendur til þess að halda þeirri göngu áfram, með þá sameiginlegu hugsjón sem stjórnendur og starfsfólk bera fyrir brjósti. Opni evrópski háskólinn Hluti af þróun skólans hefur verið að færa út kvíar með samstarfi við erlenda háskóla í átt að alþjóðlegu samstarfi háskóla. Nefna má þátttöku okkar í evrópska háskólanetinu OpenEU sem opnar mikla möguleika fyrir háskólanema um alla Evrópu. OpenEU felur í sér samstarf evrópskra háskóla sem allir sérhæfa sig í fjarnámi líkt og Háskólinn á Bifröst. Hugsjónin á bak við þetta samstarf er að nýta fjarnámsleiðir til þess gera háskólamenntun aðgengilega milli landa með samstarfi háskólanna. Samfélagsáhrifin Agað og krefjandi fjarnám getur kostað bæði erfiði og tíma, en uppskeran er þess virði. Að geta horft fram á veginn, sótt ný tækifæri sem menntunin veitir og – þar sem það á við – flutt þau með sér á heimaslóðir. Vegna fjarnámsins geta fjölmörg þeirra sem búa á landsbyggðinni nú haft áhrif í sínu nærumhverfi með nýrri þekkingu og styrkari stöðu. Þannig eru samfélagsáhrif fjarnámsins við Háskólann á Bifröst. Það opnar gáttir. Það breytir lífshorfum. Það styrkir samfélög. Höfundur er rektor Háskólans á Bifröst.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar