Barátta sem skiptir sköpum Svanfríður Bergvinsdóttir skrifar 1. maí 2026 13:00 Það er auðvelt að taka þeim réttindum sem við eigum sem sjálfsögðum hlut, svo sem að vinna á mannsæmandi launum, að eiga rétt á fríi og að geta treyst á veikindarétt, fæðingarorlof, atvinnuleysisbætur eða stuðning þegar lífið fer úr skorðum. En ekkert af þessu varð til af sjálfu sér, heldur er þetta afrakstur langrar og oft harðrar verkalýðsbaráttu. Ég finn það sterkt á 1. maí hve mikilvægt það er að muna þetta. Ekki bara til að horfa til baka, heldur til að átta okkur á því að þessi barátta er ekki búin. Verkalýðsbaráttan snýst um mig og þig, raunverulegt fólk og raunverulegar aðstæður. Baráttan snýst um fólk sem nær ekki endum saman, fólk sem þarf að velja á milli þess að borga leigu eða kaupa mat, fólk sem lendir í áföllum og þarf kerfi sem grípur það í stað þess að skilja það eftir. Áskoranir ungs fólks Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir áskorunum sem ættu ekki að vera eðlilegar. Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir því að þurfa að leggja út í miklar skuldbindingar á mjög stuttum tíma. Fólk er að mennta sig, stofna fjölskyldu, koma undir sig húsnæði, koma inn á vinnumarkaðinn og á eftir að vinna sig upp launastigann. Samhliða þessu eru kerfin sem eiga að mæta ungu fólki ekki að virka fyrir það; Tekjufall í fæðingarorlofi, brúun bilsins frá fæðingarorlofi til leikskólavistar, styttri dvöl í leikskólum en vinnudagur foreldranna er, dýr húsaleiga sem gerir næstum ókleift að safna fyrir eigin húsnæði og svo mætti lengi telja. Kerfin okkar verða að létta undir með ungu fólki svo hægt sé að réttlæta að við greiðum hærri skatta þegar við eldumst. Verkalýðsbarátta dagsins í dag Kjarni verkalýðsbaráttu í dag snýst nefninlega ekki bara um laun, heldur lífsskilyrði. Það að fólkið okkar þurfi ekki að skuldsetja sig til að lifa af. Það er ástæðan fyrir því að ég er stolt af því að vera hluti af þessari hreyfingu. Ekki því að baráttan hefur skilað fullkomnum afrakstri, heldur því að hér er kraftur sem hefur raunverulega breytt samfélaginu til hins betra. Kraftur sem getur haldið áfram að gera samfélagið okkar betra ef við stöndum saman. Við getum litið á 1. maí sem táknrænan dag, dag sem við þurfum að taka alvarlega. Dag sem er áminning til okkar um þau réttindi sem tapast ef þau eru ekki varin og að framfarir verði ekki nema einhver berjist fyrir þeim. Munum að slæmir hlutir gerast af sjálfu sér, góðum hlutum er stýrt. Baráttan heldur áfram og ég vel að vera hluti af henni. Sýnum samstöðu í dag og mætum í kröfugöngur verkalýðsfélaganna. Höfundur er formaður ASÍ-UNG og oddviti á lista Samfylkingarinnar í Ísafjarðarbæ. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Verkalýðsdagurinn Samfylkingin Ísafjarðarbær Mest lesið „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason Skoðun Útlensk skólabörn, íslenska og enska Roza Matijević Ismailovski Skoðun Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun EES-líflínan er tekin að trosna Einar Karl Haraldsson Skoðun Hefur einhver trú á topplistum? Dagbjört Hákonardóttir Skoðun Hversdagsleg menning og majónes Logi Einarsson Skoðun Una 72% evrópubúa sér vel í Evrópusambandinu? Andri Sigurðsson Skoðun Vaxtaþrælarnir og hinir Ingólfur Sverrisson Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson Skoðun Hvað vilja ólígarkarnir að þú kjósir 29. ágúst?" Jón Þór Ólafsson Skoðun Skoðun Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar Skoðun Gylliboðin sem ekki standast Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Er ekki alltaf brjálað að gera? Sigríður Indriðadóttir skrifar Skoðun Spliff, Donk & Gengja á Alþingi Benedikt V Warén skrifar Skoðun Bannmenn og bruggarar Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Íslensk mjólkurframleiðsla er ekki skiptimynt í Brussel Sigurbjörg Ottesen skrifar Skoðun Hversdagsleg menning og majónes Logi Einarsson skrifar Skoðun Lærum lýðræði Ingibjörg Rósa Björnsdóttir skrifar Skoðun Referendum: What Is Path Dependence? Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson skrifar Skoðun ESB-aðild eykur áhrif smáríkja. Reynsla Íra er mjög jákvæð Dominic Scott skrifar Skoðun Hvaða Evrópusamband erum við að kjósa um? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Hefur einhver trú á topplistum? Dagbjört Hákonardóttir skrifar Skoðun Seðlabankastjóri og stríðsöxin Halla Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason skrifar Skoðun Vaxtaþrælarnir og hinir Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Una 72% evrópubúa sér vel í Evrópusambandinu? Andri Sigurðsson skrifar Skoðun EES-líflínan er tekin að trosna Einar Karl Haraldsson skrifar Skoðun Útlensk skólabörn, íslenska og enska Roza Matijević Ismailovski skrifar Skoðun Lyfjamál og ESB Einar Magnússon skrifar Skoðun Aðilar vinnumarkaðar munu áfram gera kjarasamninga innan ESB Kristján Þórður Snæbjarnarson skrifar Skoðun Lokum ekki dyrum Þorsteinn Ólafsson skrifar Skoðun Vellystingar á yfirdrætti Elías Pétursson skrifar Skoðun Nýsköpun í Evrópu: Heildarmyndin sem Hilmar sleppur Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Langmæðgur vilja sjá – frá Flatey til den Haag Guðrún Marta Jónsdóttir ,Guðrún Marta Ársælsdóttir skrifar Skoðun Það er ekki bara fólkið sem þarf að spila með Andri Reyr Haraldsson skrifar Skoðun Hvað þýðir já fyrir bændur? Stefán Magnússon skrifar Sjá meira
Það er auðvelt að taka þeim réttindum sem við eigum sem sjálfsögðum hlut, svo sem að vinna á mannsæmandi launum, að eiga rétt á fríi og að geta treyst á veikindarétt, fæðingarorlof, atvinnuleysisbætur eða stuðning þegar lífið fer úr skorðum. En ekkert af þessu varð til af sjálfu sér, heldur er þetta afrakstur langrar og oft harðrar verkalýðsbaráttu. Ég finn það sterkt á 1. maí hve mikilvægt það er að muna þetta. Ekki bara til að horfa til baka, heldur til að átta okkur á því að þessi barátta er ekki búin. Verkalýðsbaráttan snýst um mig og þig, raunverulegt fólk og raunverulegar aðstæður. Baráttan snýst um fólk sem nær ekki endum saman, fólk sem þarf að velja á milli þess að borga leigu eða kaupa mat, fólk sem lendir í áföllum og þarf kerfi sem grípur það í stað þess að skilja það eftir. Áskoranir ungs fólks Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir áskorunum sem ættu ekki að vera eðlilegar. Ungt fólk í dag stendur frammi fyrir því að þurfa að leggja út í miklar skuldbindingar á mjög stuttum tíma. Fólk er að mennta sig, stofna fjölskyldu, koma undir sig húsnæði, koma inn á vinnumarkaðinn og á eftir að vinna sig upp launastigann. Samhliða þessu eru kerfin sem eiga að mæta ungu fólki ekki að virka fyrir það; Tekjufall í fæðingarorlofi, brúun bilsins frá fæðingarorlofi til leikskólavistar, styttri dvöl í leikskólum en vinnudagur foreldranna er, dýr húsaleiga sem gerir næstum ókleift að safna fyrir eigin húsnæði og svo mætti lengi telja. Kerfin okkar verða að létta undir með ungu fólki svo hægt sé að réttlæta að við greiðum hærri skatta þegar við eldumst. Verkalýðsbarátta dagsins í dag Kjarni verkalýðsbaráttu í dag snýst nefninlega ekki bara um laun, heldur lífsskilyrði. Það að fólkið okkar þurfi ekki að skuldsetja sig til að lifa af. Það er ástæðan fyrir því að ég er stolt af því að vera hluti af þessari hreyfingu. Ekki því að baráttan hefur skilað fullkomnum afrakstri, heldur því að hér er kraftur sem hefur raunverulega breytt samfélaginu til hins betra. Kraftur sem getur haldið áfram að gera samfélagið okkar betra ef við stöndum saman. Við getum litið á 1. maí sem táknrænan dag, dag sem við þurfum að taka alvarlega. Dag sem er áminning til okkar um þau réttindi sem tapast ef þau eru ekki varin og að framfarir verði ekki nema einhver berjist fyrir þeim. Munum að slæmir hlutir gerast af sjálfu sér, góðum hlutum er stýrt. Baráttan heldur áfram og ég vel að vera hluti af henni. Sýnum samstöðu í dag og mætum í kröfugöngur verkalýðsfélaganna. Höfundur er formaður ASÍ-UNG og oddviti á lista Samfylkingarinnar í Ísafjarðarbæ.
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun
Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar
Skoðun Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir Eggert Guðmundsson skrifar
Skoðun Aðilar vinnumarkaðar munu áfram gera kjarasamninga innan ESB Kristján Þórður Snæbjarnarson skrifar
Skoðun Langmæðgur vilja sjá – frá Flatey til den Haag Guðrún Marta Jónsdóttir ,Guðrún Marta Ársælsdóttir skrifar
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun