Spánverjar vilja íslenskan sjávarútveg Gunnar Bragi Sveinsson skrifar 25. ágúst 2026 10:20 Utanríkisráðherra hefur forðast að skýra nákvæmlega hvernig hún hyggst tryggja alger yfirráð yfir íslenskum auðlindum, þ.m.t. sjávarútvegi. Í nýlegu viðtali á Sýn neitaði ráðherrann að taka af allan vafa um yfirráð Íslendinga yfir sjávarútveginum og þá hvernig auðlindin yrði nýtt. En segjum sem svo að við fáum ráðið hvernig veiðum er háttað við strendur landsins þá er eitt alveg ljóst að varanleg undanþága frá einu af fjórfrelsum ESB, frjálsu flæði fjármagns og þar með talið fjárfestinga í sjávarútvegi, verður ekki samþykkt. Ráðherrann svarar ekki skýrt því hún veit að slík undanþága fæst ekki. Upplýsingar frá utanríkisráðuneytinu sýna að sumarið 2009 gerðu Spánverjar Íslendingum ljóst að þeir myndu aldrei samþykkja slíka undanþágu og nýverið sáum við hið sama hjá m.a. Hollendingum. Einnig kemur fram hjá ráðuneytinu að: „Skoðað var hvernig Danir hafa nánast náð að koma í veg fyrir erlendar fjárfestingar m.a. með búsetuskilyrðum, innanlandsreglum sem ekki hafa verið taldar brjóta Evrópurétt. Þær eru hins vegar hvorki hluti af aðildarsamningi þeirra né formlega hluti reglna ESB sjálfs. Þannig er augljósa áhættan sem felst í því að nota þær reglur, án staðfestingar í aðildarsamningi, sú að þær kunna að verða dæmdar fara gegn sáttmála ESB.“ Þegar ráðherrann verður búinn að samþykkja fjárfestingar í sjávarútvegi munu verðmæti íslenskra útgerða hækka gríðarlega og eigendur þeirra verða ríkari en nokkru sinni. Slegist verður um að eignast íslensku sjávarútvegsfyrirtækin til að komast í auðlindina. Þá verður það eingöngu samviska þessa dugmikla fólks sem ræður því hvort Íslendingar, Spánverjar, Hollendingar, Frakkar eða aðrir muni veiða fiskinn og e.t.v. vinna hann í verksmiðjuskipum fjarri landi undir merkjum Evrópusambandsins. Nei, 29. ágúst er eina leiðin til að koma í veg fyrir það. Höfundur er fyrrverandi utanríkis-, sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Gunnar Bragi Sveinsson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson Skoðun Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson Skoðun Það sem ég vildi að foreldrar mínir vissu… Aðalheiður Ásdís Boutaayacht Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvað hefur presturinn að segja yfir gröfinni? Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Erum við í hættu? Ólgan kringum gervigreind Marín Jónsdóttir skrifar Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer skrifar Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar Skoðun Það sem ég vildi að foreldrar mínir vissu… Aðalheiður Ásdís Boutaayacht skrifar Skoðun Í sporum kindarinnar Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þurfum við að óttast gervigreind? Óttar G. Birgisson skrifar Skoðun Skattgreiðendur á TikTok Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Betri borg fyrir börn Bára Birgisdóttir skrifar Skoðun Bókin er betri! Sigþrúður Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Tvær þjóðir í sama landi? Þorvaldur Lúðvík Sigurjónsson skrifar Skoðun Börnin eru þrautseig. Kerfið hefur brugðist grunnfærninni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hafrannsóknarstofnun á villigötum Gunnlaugur Stefánsson skrifar Skoðun Af hverju talarðu ensku við mig þegar ég tala íslensku? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Þegar smiðirnir sjálfir biðja um að hægja á vélinni Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Viltu vita hvað virkar? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Erlendi ferðamaðurinn - einn besti skattgreiðandi landsins? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Hvaða lærdóm má draga af ferðavenjukönnun 2025? Þórarinn Hjaltason skrifar Skoðun Þversögn íslenskra varna Arnór SIgurjónsson skrifar Skoðun Stjórnarformaður RÚV bregður sér í gervi Ragnars Reykás Guðmundur Halldór Björnsson skrifar Skoðun PISA: Þegar allir þurfa létti, hver heldur þá utan um barnið? Helgi S. Karlsson skrifar Skoðun Hver ver æru hins látna? Theódór Skúli Halldórsson skrifar Skoðun DARVO: Sálfélagslegur glundroði Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Menntakerfið pólitískur leikvöllur? Anna Kristín Sigurðardóttir skrifar Skoðun Hvað er til ráða? Davíð Már Sigurðsson skrifar Skoðun Hvað gerir sveitarstjórn Múlaþings nú? Magnús Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað þarf að laga á Íslandi – hver ber ábyrgð? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þegar andstæðingum eru eignuð orð Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Foreldrar, hjálpum börnum að verða lesendur Guðmundur Engilbertsson skrifar Skoðun Minkasynd Framsóknar- og Sjálfstæðisflokks Rósa Líf Darradóttir skrifar Sjá meira
Utanríkisráðherra hefur forðast að skýra nákvæmlega hvernig hún hyggst tryggja alger yfirráð yfir íslenskum auðlindum, þ.m.t. sjávarútvegi. Í nýlegu viðtali á Sýn neitaði ráðherrann að taka af allan vafa um yfirráð Íslendinga yfir sjávarútveginum og þá hvernig auðlindin yrði nýtt. En segjum sem svo að við fáum ráðið hvernig veiðum er háttað við strendur landsins þá er eitt alveg ljóst að varanleg undanþága frá einu af fjórfrelsum ESB, frjálsu flæði fjármagns og þar með talið fjárfestinga í sjávarútvegi, verður ekki samþykkt. Ráðherrann svarar ekki skýrt því hún veit að slík undanþága fæst ekki. Upplýsingar frá utanríkisráðuneytinu sýna að sumarið 2009 gerðu Spánverjar Íslendingum ljóst að þeir myndu aldrei samþykkja slíka undanþágu og nýverið sáum við hið sama hjá m.a. Hollendingum. Einnig kemur fram hjá ráðuneytinu að: „Skoðað var hvernig Danir hafa nánast náð að koma í veg fyrir erlendar fjárfestingar m.a. með búsetuskilyrðum, innanlandsreglum sem ekki hafa verið taldar brjóta Evrópurétt. Þær eru hins vegar hvorki hluti af aðildarsamningi þeirra né formlega hluti reglna ESB sjálfs. Þannig er augljósa áhættan sem felst í því að nota þær reglur, án staðfestingar í aðildarsamningi, sú að þær kunna að verða dæmdar fara gegn sáttmála ESB.“ Þegar ráðherrann verður búinn að samþykkja fjárfestingar í sjávarútvegi munu verðmæti íslenskra útgerða hækka gríðarlega og eigendur þeirra verða ríkari en nokkru sinni. Slegist verður um að eignast íslensku sjávarútvegsfyrirtækin til að komast í auðlindina. Þá verður það eingöngu samviska þessa dugmikla fólks sem ræður því hvort Íslendingar, Spánverjar, Hollendingar, Frakkar eða aðrir muni veiða fiskinn og e.t.v. vinna hann í verksmiðjuskipum fjarri landi undir merkjum Evrópusambandsins. Nei, 29. ágúst er eina leiðin til að koma í veg fyrir það. Höfundur er fyrrverandi utanríkis-, sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra.
Skoðun Við þurfum ekki að fórna fjörðum fyrir framtíðina okkar Laura Sólveig Lefort Scheefer skrifar
Skoðun Að stíga varlega til jarðar eða ryðja burt hindrunum Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar