Hryðjuverkalögum Duterte sagt beint gegn andstæðingum hans

Stjórnarandstæðingar á Filippseyjum segja að ný hryðjuverkalög sem Rodrigo Duterte forseti staðfesti í dag verði notuð sem vopn gegn pólitískum andstæðingum hans og til þess að kæfa tjáningarfrelsi í landinu. Með lögunum geta stjórnvöld skilgreind einstaklinga sem hryðjuverkamenn og haldið þeim í allt að 24 daga án ákæru.

Lögreglan og herinn fá umfangsmiklar valdheimildir til þess að berjast gegn þeim sem stjórnvöld telja hryðjuverkamenn með nýju lögunum sem hafa sætt gagnrýni innlendra stjórnarandstæðinga og Sameinuðu þjóðanna. Lögspekingar vara við því að lögin séu almennt orðuð sem gæti þýtt að þeim verði beitt handahófskennt, þau geti skert friðhelgi einkalífs fólks og bælt niður friðsöm mótmæli, að sögn Reuters-fréttastofunnar.

Með lögunum er stofnað sérstakt ráð gegn hryðjuverkum sem forsetinn skipar. Það getur skilgreint einstaklinga og hópa sem hryðjuverkamenn og haldið þeim án ákæru í meira en þrjár vikur. Þau heimila einnig eftirlit og fjarskiptahleranir í allt að níutíu daga og gera brot refsiverð með lífstíðarfangelsi án möguleika á reynslulausn.

Filippseyskir stjórnarandstæðingar segja að lögunum sé ætlað að halda áfram herferð Duterte gegn þeim sem standa í vegi valdboðsstjórn hans, þar á meðal blaðamönnum, kommúnistum, uppreisnarmönnum, prestum, lögfræðingum og aðgerðasinnum. Þannig reyni forsetinn að feta í fótspor einræðisherrans Ferdinands Marcos.

Talinn liður í ofsóknum gegn andófsmönnum og fjölmiðlum

Michelle Bachelet, mannréttindastjóri Sameinuðu þjóðanna, hvatti Duterte til þess að staðfesta ekki lögin sem var flýtt í gegnum þingið í miðjum kórónuveirufaraldrinum. Hún fullyrti að lögin gæfu grænt ljóst á kerfisbundnar árásir á pólitíska gagnrýnendur og andstæðinga. Duterte hefði steypt lýðræðinu á Filippseyjum niður í hyldýpi.

Mannréttindasamtökin Amnesty International segja lögin nýtt vopn til þess að brennimerkja og hundelta alla þá sem eru taldir óvinir ríkisins. Þau ættu eftir að gera líf baráttufólks fyrir mannréttindum enn erfiðara en það er fyrir.

Stjórnvöld segja á móti að lögin eigi að gera þeim auðveldara fyrir að berjast gegn nútímaöryggisógnum, þar á meðal uppreisn vopnaðra sveita íslamista sem standa fyrir sjálfsmorðsárásum.

Í nýlegri skýrslu Sameinuðu þjóðanna var Duterte gagnrýndur fyrir að æsa til ofbeldis og mannréttindabrota, fyrst og fremst í yfirlýstu stríði hans gegn fíkniefnum. Forsetinn hefur hótað því að drepa 100.000 manns og náða lögreglumenn sem skjóta grunaða menn til bana. Tugir þúsundir manna hafa verið drepnir í fíkniefnastríðinu sem SÞ lýsa sem aftökum utan dóms og laga.

Ríkisstjórnin hefur einnig beitt sér af hörku gegn frjálsum fjölmiðlum. Einu stærsta fjölmiðlafyrirtæki landsins, ABS-CBN, var skipað að hætta opnum útsendingum og fréttasíðan Rappler hefur verið sökuð um skattaundanskot og ólöglegt eignarhald. 

Maria Ressa, ritstjóri Rappler, var sakfelld fyrir meiðyrði í garð auðugs kaupsýslumanns í síðasta mánuði en samtök blaðamanna um allan heim hafa mótmælt dómnum. Ressa var dæmd fyrir ummæli sem féllu fyrir átta árum þrátt fyrir að fyrningartími meiðyrðabrota væri fimm ár. Hún gæti átt yfir höfði sér allt að sex ára fangelsi.