Stjórnvöld „í blindflugi“ í menntamálum í rúman áratug Rafn Ágúst Ragnarsson skrifar 18. janúar 2026 14:58 Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir stofnaði Kara Connect og var áður aðstoðarmaður menntamálaráðherra. Vísir/Vilhelm Þorbjörg Helga Vigfúsdóttir, stofnandi Köru Connect, segir stjórnvöld hafa verið í blindflugi í menntamálum í rúman áratug. Allir mælikvarðar hafi verið á niðurleið frá árinu 2012 og á sama tíma og önnur lönd í svipaðri stöðu hafi komið sér á strik hefur Íslendingum ekkert tekist að spyrna fótum. Hún segir að þau fjölmörgu átök sem hrundið hefur verið af stað hafi litlum mælanlegum árangri skilað og að í raun viti menntamálayfirvöld ekki neitt um stöðu mála. „Það er verið að tala um þessi átök en eðli málsins samkvæmt eru þetta aðferðir við að hjálpa krökkum að lesa. Það er verið að mæla tíunda bekk. Og tíundi bekkur kann umskráningu, hann kann að lesa. En hann les ekki þunga texta. Mér finnst vanta rosalega í umræðunni að við erum í blindflugi, við vitum ekki hvar hún brotnar þessi keðja hjá okkur. Hvort okkur vanti meira námsefni eða þyngri lestur,“ segir Þorbjörg Helga en hún ræddi skólamálin ásamt Ragnar Þór Péturssyni kennara og fyrrverandi formann KÍ og Ingibjörgu Isaksen þingkonu Framsóknarflokksins. Önnur lönd náð sér Hún kveðst hafa gagnrýnt yfirvöld lengi fyrir aðgerðarleysi í málaflokknum. Sama fjármagn fylgi hverjum nemenda í dag og árið 2017. „Við höfum ekkert tekið samtal um hvort við eigum að fjölga íslenskutímum. Nú eru 10 ár síðan fór að halla svona rosalega undir fæti. Ekki að við höfum verið rosa stolt af okkur þá, þá vorum við bara rétt yfir meðaltalið. Önnur lönd sem fengu sambærilegt áfall, þeim hefur tekist að ná sér aftur á strik,“ segir hún. Lifum á gömlum sigrum Þorbjörg segir vandamál skólakerfisins ekki einskorðast við skóla landsins. Þau endurspegli örar breytingar í samfélaginu öllu. „Þetta er ekki bara skólavandamál. Þetta er miklu stærra og meira samfélagslegt álitamál fyrir okkur. Við segjum í útlöndum að við séum tónlistarþjóð og hættum að fjárfesta, við segjum að við séum bókmenntaþjóð og hættum að fjárfesta. Við lifum á fyrri afrekum á meðan við ættum að vera að segja að við ætlum að passa upp á þessa arfleifð Íslands, við ætlum að passa að við höldum áfram að skrifa á íslensku og búa til íslenskan menningarheim,“ segir hún. Skóla- og menntamál Börn og uppeldi Grunnskólar Framhaldsskólar Mest lesið Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Innlent Fedorov kallar eftir forsetakosningum í Úkraínu Erlent Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Innlent Áætlaður kostnaður vegna símafrísins 75 milljónir króna Innlent Áhyggjufullir bandamenn í Asíu: Vilja taka fulla stjórn á eigin vörnum Erlent Víðtækar götulokanir á nýrri hlaupaleið Reykjavíkurmaraþons Innlent Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Innlent Eiga eftir að taka umsækjendur í viðtöl Innlent Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Innlent Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Innlent Fleiri fréttir Áætlaður kostnaður vegna símafrísins 75 milljónir króna Víðtækar götulokanir á nýrri hlaupaleið Reykjavíkurmaraþons Eiga eftir að taka umsækjendur í viðtöl Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Íbúar Bolungarvíkur urðu varir við borgarísjaka Hin hliðin ljúgi að landsmönnum „Salami-aðferðin“ geri það erfitt að hætta við Verktakar óttast stýrivaxtahækkun: „Þá springur allt í loft upp aftur“ Réttarhöld í Reykholtsmáli halda áfram og djúpfölsunum fjölgar Ráðuneytið birtir útreikningana Andstæðingar segja að Áfram Ísland hafi úr allt að 300 milljónum að spila Hafi ekki hótað með keðjusög og að henda þolanda útbyrðis við Grænlandsstrendur Lag Gunnars og Davíðs hljómar þegar hringt er í borgina Óvissustigi í Öskju aflýst Dómsmálaráðherra valdi Ásgerði í Hæstarétt Grunuðum þjófum vísað úr landi og meinuð endurkoma í 7 ár Áfram Ísland vísar fullyrðingum Kristrúnar á bug Heiðrún Lind á toppnum hjá hagsmunasamtökum Kvikuhlaup frá Svartsengi enn líklegasta sviðsmyndin Tíu af tuttugu efstu embættismönnunum hjá orkufyrirtæki Hafi aldrei farið í Reykholt Kristrún skýtur fimmtíu milljarðana niður Óttast að þeir tekjulægstu dragi úr kaupum á mat Verðhækkanir hjá Reykjavíkurborg og Kristrún á fundaferðalagi Sé ekki „stóri maðurinn“ sem lagði á ráðin um „að sjálfsmorða hann“ Hitnar í kolunum: Já og nei í Pallborði Sjá meira
Hún segir að þau fjölmörgu átök sem hrundið hefur verið af stað hafi litlum mælanlegum árangri skilað og að í raun viti menntamálayfirvöld ekki neitt um stöðu mála. „Það er verið að tala um þessi átök en eðli málsins samkvæmt eru þetta aðferðir við að hjálpa krökkum að lesa. Það er verið að mæla tíunda bekk. Og tíundi bekkur kann umskráningu, hann kann að lesa. En hann les ekki þunga texta. Mér finnst vanta rosalega í umræðunni að við erum í blindflugi, við vitum ekki hvar hún brotnar þessi keðja hjá okkur. Hvort okkur vanti meira námsefni eða þyngri lestur,“ segir Þorbjörg Helga en hún ræddi skólamálin ásamt Ragnar Þór Péturssyni kennara og fyrrverandi formann KÍ og Ingibjörgu Isaksen þingkonu Framsóknarflokksins. Önnur lönd náð sér Hún kveðst hafa gagnrýnt yfirvöld lengi fyrir aðgerðarleysi í málaflokknum. Sama fjármagn fylgi hverjum nemenda í dag og árið 2017. „Við höfum ekkert tekið samtal um hvort við eigum að fjölga íslenskutímum. Nú eru 10 ár síðan fór að halla svona rosalega undir fæti. Ekki að við höfum verið rosa stolt af okkur þá, þá vorum við bara rétt yfir meðaltalið. Önnur lönd sem fengu sambærilegt áfall, þeim hefur tekist að ná sér aftur á strik,“ segir hún. Lifum á gömlum sigrum Þorbjörg segir vandamál skólakerfisins ekki einskorðast við skóla landsins. Þau endurspegli örar breytingar í samfélaginu öllu. „Þetta er ekki bara skólavandamál. Þetta er miklu stærra og meira samfélagslegt álitamál fyrir okkur. Við segjum í útlöndum að við séum tónlistarþjóð og hættum að fjárfesta, við segjum að við séum bókmenntaþjóð og hættum að fjárfesta. Við lifum á fyrri afrekum á meðan við ættum að vera að segja að við ætlum að passa upp á þessa arfleifð Íslands, við ætlum að passa að við höldum áfram að skrifa á íslensku og búa til íslenskan menningarheim,“ segir hún.
Skóla- og menntamál Börn og uppeldi Grunnskólar Framhaldsskólar Mest lesið Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Innlent Fedorov kallar eftir forsetakosningum í Úkraínu Erlent Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Innlent Áætlaður kostnaður vegna símafrísins 75 milljónir króna Innlent Áhyggjufullir bandamenn í Asíu: Vilja taka fulla stjórn á eigin vörnum Erlent Víðtækar götulokanir á nýrri hlaupaleið Reykjavíkurmaraþons Innlent Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Innlent Eiga eftir að taka umsækjendur í viðtöl Innlent Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Innlent Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Innlent Fleiri fréttir Áætlaður kostnaður vegna símafrísins 75 milljónir króna Víðtækar götulokanir á nýrri hlaupaleið Reykjavíkurmaraþons Eiga eftir að taka umsækjendur í viðtöl Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Íbúar Bolungarvíkur urðu varir við borgarísjaka Hin hliðin ljúgi að landsmönnum „Salami-aðferðin“ geri það erfitt að hætta við Verktakar óttast stýrivaxtahækkun: „Þá springur allt í loft upp aftur“ Réttarhöld í Reykholtsmáli halda áfram og djúpfölsunum fjölgar Ráðuneytið birtir útreikningana Andstæðingar segja að Áfram Ísland hafi úr allt að 300 milljónum að spila Hafi ekki hótað með keðjusög og að henda þolanda útbyrðis við Grænlandsstrendur Lag Gunnars og Davíðs hljómar þegar hringt er í borgina Óvissustigi í Öskju aflýst Dómsmálaráðherra valdi Ásgerði í Hæstarétt Grunuðum þjófum vísað úr landi og meinuð endurkoma í 7 ár Áfram Ísland vísar fullyrðingum Kristrúnar á bug Heiðrún Lind á toppnum hjá hagsmunasamtökum Kvikuhlaup frá Svartsengi enn líklegasta sviðsmyndin Tíu af tuttugu efstu embættismönnunum hjá orkufyrirtæki Hafi aldrei farið í Reykholt Kristrún skýtur fimmtíu milljarðana niður Óttast að þeir tekjulægstu dragi úr kaupum á mat Verðhækkanir hjá Reykjavíkurborg og Kristrún á fundaferðalagi Sé ekki „stóri maðurinn“ sem lagði á ráðin um „að sjálfsmorða hann“ Hitnar í kolunum: Já og nei í Pallborði Sjá meira