Björgum latínunni! Böðvar Stefánsson skrifar 22. febrúar 2026 09:03 Menntaskólinn í Reykjavík er skóli sem byggist á gömlum hefðum. Hann getur rakið sögu sína aftur um 970 ár, til gamla Skálholtsskóla. Allan þann tíma hefur Latína verið stór þáttur í kennslunni. MR er um þessar mundir eini framhaldsskólinn á Íslandi sem er með fornmáladeild. Mörgum finnst að það sé eitt af stærstu einkennum skólans. Út af þessu eru það slæmar fréttir að skólayfirvöld hafi ákveðið að á næsta ári verði Latína ekki kennd á fyrsta ári í máladeild. Þetta hljómar kannski sakleysislega en veruleikinn er sá að með þessu er verið að drepa fornmáladeildina í eitt skipti fyrir öll. Til þessa hafa nemar í fornmáladeild lært inngang að Latínu í eitt ár og síðan framhald í tvö ár. Með því að skera fyrsta árið framan af verður aldrei um alvöru fornmáladeild að ræða. Hætt er við því að við í 2009 árgangnum verðum síðasti hópurinn til að vera í fornmáladeild. Að mínu mati er þetta afar ósanngjarnt gagnvart framtíðar nemendum skólans sem hafa kannski mikinn áhuga á fornum tungumálum og menningu. Latína er hvergi töluð í dag (nema í Vatíkaninu) en engu að síður er hún mikilvæg undirstaða í kunnáttu á mörgum nútímamálum t.d. spænsku, frönsku, rúmensku og ítölsku. Latína er einnig lykill að því að skilja fjölda orða og hugtaka í tungumáli okkar. Fjöldi bóka sem samdar voru á Latínu eru mikilvægur hluti af menningu okkar. Samfélag þar sem enginn kann Latínu skilur ekki fortíð sína. Þess vegna þurfa allar kynslóðir að hafa aðgang að Latínunámi. En hvers vegna er þessi ákvörðun tekin? Mig grunar að ástæðan sé peningamál. Með því að fella niður fornmáladeildina, eina fámennustu deild skólans, geta skólastjórnendur sparað smá pening. Það finnst mér vera metnaðarlaus sparnaðaraðgerð þar sem einu mikilvægasta einkenni skólans er hent út í buskann. Vonandi munu gamlir og nýir nemendur MR standa saman um að verja þessa sögulegu braut. Höfundur er nemandi á tungumálabraut MR. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skóla- og menntamál Framhaldsskólar Reykjavík Mest lesið Halldór 5.9.2026 Halldór Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Höfum við tíma fyrir börnin okkar? jóhann Rúnar Pálsson skrifar Skoðun Lindsay Clancy: Konur eru „hysterískar” þegar það hentar þeim Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar Skoðun Bilið sem skilningurinn fyllir ekki Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Skoðun Þöllin á þorpinu Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Málshraðasögur Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðgreiðslan: Aðild að Evrópusambandinu hafnað Kristinn H. Gunnarsson skrifar Skoðun Blekking litla samfélagsins Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar Skoðun Bókun 35: Munurinn á stjórnarskrá Noregs og Íslands Júlíus Valsson skrifar Skoðun Kærleikur er pönk Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Er kostnaðurinn einskis virði? Hrafn Gunnarsson skrifar Sjá meira
Menntaskólinn í Reykjavík er skóli sem byggist á gömlum hefðum. Hann getur rakið sögu sína aftur um 970 ár, til gamla Skálholtsskóla. Allan þann tíma hefur Latína verið stór þáttur í kennslunni. MR er um þessar mundir eini framhaldsskólinn á Íslandi sem er með fornmáladeild. Mörgum finnst að það sé eitt af stærstu einkennum skólans. Út af þessu eru það slæmar fréttir að skólayfirvöld hafi ákveðið að á næsta ári verði Latína ekki kennd á fyrsta ári í máladeild. Þetta hljómar kannski sakleysislega en veruleikinn er sá að með þessu er verið að drepa fornmáladeildina í eitt skipti fyrir öll. Til þessa hafa nemar í fornmáladeild lært inngang að Latínu í eitt ár og síðan framhald í tvö ár. Með því að skera fyrsta árið framan af verður aldrei um alvöru fornmáladeild að ræða. Hætt er við því að við í 2009 árgangnum verðum síðasti hópurinn til að vera í fornmáladeild. Að mínu mati er þetta afar ósanngjarnt gagnvart framtíðar nemendum skólans sem hafa kannski mikinn áhuga á fornum tungumálum og menningu. Latína er hvergi töluð í dag (nema í Vatíkaninu) en engu að síður er hún mikilvæg undirstaða í kunnáttu á mörgum nútímamálum t.d. spænsku, frönsku, rúmensku og ítölsku. Latína er einnig lykill að því að skilja fjölda orða og hugtaka í tungumáli okkar. Fjöldi bóka sem samdar voru á Latínu eru mikilvægur hluti af menningu okkar. Samfélag þar sem enginn kann Latínu skilur ekki fortíð sína. Þess vegna þurfa allar kynslóðir að hafa aðgang að Latínunámi. En hvers vegna er þessi ákvörðun tekin? Mig grunar að ástæðan sé peningamál. Með því að fella niður fornmáladeildina, eina fámennustu deild skólans, geta skólastjórnendur sparað smá pening. Það finnst mér vera metnaðarlaus sparnaðaraðgerð þar sem einu mikilvægasta einkenni skólans er hent út í buskann. Vonandi munu gamlir og nýir nemendur MR standa saman um að verja þessa sögulegu braut. Höfundur er nemandi á tungumálabraut MR.
Skoðun Óþægilegar niðurstöður gera könnun ekki ómarktæka Ingrid Kuhlman,Svanur Sigurbjörnsson skrifar
Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar