Hermenn Viðreisnar Jón Pétur Zimsen skrifar 27. maí 2026 07:01 Fyrr í vikunni birtist grein á Vísi eftir Óðinn Frey Baldursson, formann Ungra Evrópusinna, þar sem hann svaraði grein eftir mig á sama miðli í síðustu viku. Í grein minni benti ég m.a. á að ef Ísland gengi í Evrópusambandið gæti sú staða hæglega komið upp í framtíðinni að gerð yrði krafa um það að Íslendingar yrðu kvaddir í sérstakan her sambandsins í nafni samstöðu eins og heimsmálin væru að þróast. Vísaði ég þar til annarra mála þar sem slík þróun hefði átt sér stað innan þess. Óðinn fullyrti í sinni grein að engin áform væru uppi um ESB-her og að slíkur her væri aðeins „hugarfóstur eins manns“, Evrópuþingmannsins Andrius Kubilius. Kubilius er hins vegar alls ekki þingmaður á þingi ESB heldur varnarmálastjóri sambandsins. Sem sagt æðsti embættismaður ESB á sviði varnarmála. Ég gat stöðu hans í grein minni og fyrir vikið all sérstakt að Óðni hafi tekist að gera hann að þingmanni. Fyrir utan að hann ætti að vita það sem talsmaður inngöngu í sambandið. „Það er satt að einn evrópuþingmaður, Andrius Kubilius, hefur lagt fram tillögu um stofnun slíks hers. En sú tillaga er ekki stefna sambandsins. Heldur hugarfóstur eins manns. Í Evrópusambandinu er fjölbreytt og fjölmenn flóra fólks með allskonar mismunandi skoðanir og hugmyndir, alveg eins og á Íslandi. Þótt einn þingmaður á Alþingi Íslendinga sé með ákveðna hugmynd eins og til dæmis um Íslenskan her þá þýðir það ekki að það sé stefna Íslands að stofna íslenskan her. Það sama gildir um Evrópusambandið,“ sagði í grein Óðins. Óðinn viðurkenndi reyndar síðar í grein sinni að hugmyndin um ESB-her ætti sér „einhverja stuðningsmenn umfram þennan eina þingmann“, sem sagt Kubilius varnarmálastjóra, þvert á fyrri fullyrðingu hans um að einungis væri um að ræða hugarfóstur hins meinta þingmanns. Staðreyndin er hins vegar sú að fjölmargir forystumenn innan ESB, bæði sambandsins sjálfs og ríkja innan þess, hafa á liðnum árum lýst yfir stuðningi við það að til verði á endanum Evrópusambandsher. Á meðal þeirra mörgu sem hafa lýst yfir stuðningi við ESB-her er Ursula von der Leyen, núverandi forseti framkvæmdastjórnar ESB, þegar hún var varnarmálaráðherra Þýskalands og forveri hennar Jean-Claude Juncker, fyrrverandi forsætisráðherra Lúxemborgar. Hið sama átti t.d. við Angelu Merkel, þáverandi kanslara Þýskalands, og á við um Emmanuel Macron núverandi forseta Frakklands. Nú síðast fyrr á þessu ári lýsti forsætisráðherra Spánar, Pedro Sánchez, stuðningi við ESB-her. Ekki er þó nóg með það heldur á það sama við um forystumenn samtaka frjálslyndra stjórnmálaflokka í Evrópu, ALDE, sem Viðreisn, flokkurinn sem Óðinn er félagi í var í framboði fyrir í Mosfellsbæ í nýafstöðnum sveitarstjórnarkosningum, tilheyrir. T.d. kallaði Marie-Agnes Strack-Zimmermann, oddviti ALDE á þingi ESB, eftir ESB-her á þingi samtakanna sem fram fór í lok október á síðasta ári. Þingið sat Pawel Bartoszek, þingmaður Viðreisnar fyrir hönd flokksins. Valérie Haye, forseti Renew Europe sem er þingflokkur ALDE á þingi ESB, sendi bréf til von der Leyens og Antónios Costa, forseta leiðtogaráðs sambandsins, fyrir rúmu ári fyrir hönd þingflokksins þar sem sagði að tímabært væri að ESB kæmi sér upp eigin her. Guy Verhofstadt, fyrrverandi leiðtogi ALDE á ESB-þinginu, sem var heiðursgestur á landsþingi Viðreisnar sl. haust og kallaði í ræðu sinni þar eftir því að ESB yrði að heimsveldi, hefur einnig kallað eftir slíkum her. Skoðanakannanir fyrir framkvæmdastjórn ESB hafa einnig sýnt mikinn stuðning við ESB-her á meðal íbúa ríkja sambandsins og í mörgum tilfellum meirihluta þeirra. Þetta er einfaldlega veruleikinn. Ég fór yfir það í grein minni að þróunin í átt að endanlegum ESB-her væri þegar komin talsvert áleiðis. ESB væri þannig t.d. bæði með eigið herráð og viðbragðssveitir sem störfuðu undir fána sambandsins. Kubilius varnarmálastjóri kallaði eftir því í janúar að til yrði 100 þúsund manna fastaher ESB. Ég benti einnig á það að varnir Íslands væru þegar eins tryggilega fyrir komið og þær yrðu með aðildinni að NATO en þó fyrst og fremst varnarsamningnum við Bandaríkin. Óðinn vildi meina að með því væri ég að reiða mig á tryggingu sem ég segði sjálfur að væri að veikjast og vísaði þar til þess að Bandaríkjamenn ætluðu að draga úr viðveru sinni í Evrópu. Fyrir liggur hins vegar að Ísland er í annarri stöðu en flest eða öll önnur Evrópuríki vegna landfræðilegrar legu sinnar eins og bandarískir forystumenn hafa bent á. Vegna hennar tengist öryggi Ísland landvörnum Bandaríkjanna. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Jón Pétur Zimsen Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Lok ríkisábyrgðar marka kaflaskil Rafnar Lárusson Skoðun Þjóðin kom saman og byggði Kvennaathvarf – Takk! Esther Hallsdóttir Skoðun Þegar sorgin fær reikning frá hinu opinbera Ragnheiður Helga Skúladóttir Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen Skoðun Fangar eigin hugsana, tilfinninga og skoðana Jón Pétur Zimsen Skoðun Hækkun hjá Heilsu hf. Nota bene! Unnur Hrefna Jóhannsdóttir Skoðun Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson Skoðun Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir Skoðun Ný komugjöld: Aukinn kostnaður sjúklinga, sparnaður ríkisins Gunnlaugur Briem Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Húsnæðisstefnan sem gerði ungt fólk að leiguliðum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen skrifar Skoðun Stöndum saman um að treysta EES í sessi Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Síbylja í sorginni Sveinn Hjörtur Guðfinnsson skrifar Skoðun Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir skrifar Skoðun Hækkun hjá Heilsu hf. Nota bene! Unnur Hrefna Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Kerfið sem sýndarveruleiki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Lok ríkisábyrgðar marka kaflaskil Rafnar Lárusson skrifar Skoðun Þjóðin kom saman og byggði Kvennaathvarf – Takk! Esther Hallsdóttir skrifar Skoðun Fangar eigin hugsana, tilfinninga og skoðana Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Þegar sorgin fær reikning frá hinu opinbera Ragnheiður Helga Skúladóttir skrifar Skoðun Virði menntunar og staða á húsnæðismarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Helgi Gunnarsson,Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðardóttir,Sigurbjörg Sæunn Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Opið bréf Ásta María H Jensen skrifar Skoðun Sjálfbær rekstur eða niðurgreiddur – hvort er lúxus, Daði? Hilmar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Lok kosninga Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Afnemum verðtrygginguna - skref fyrir skref Lilja Björk Einarsdóttir skrifar Skoðun Forgangsröðun í átök eða efnahagsaðgerðir? Jón Ferdinand Estherarson skrifar Skoðun Ný komugjöld: Aukinn kostnaður sjúklinga, sparnaður ríkisins Gunnlaugur Briem skrifar Skoðun Stjórnmálin verða að svara þeim sem minnst hafa Björn Snæbjörnsson skrifar Skoðun Framtíð lýðveldisins Íslands Snorri Sturluson skrifar Skoðun Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Hvernig á kynlíf að vera? Eva Pandora Baldursdóttir skrifar Skoðun Hver á að leggja símann frá sér? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun „Mamma, af hverju viltu láta sprengja Ísland?“ Bryndís Matthíasdóttir skrifar Skoðun Félagsmiðstöðvar eru haldreipi margra barna Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Eigum við að borga það? Gréta Ingþórsdóttir skrifar Skoðun Hafa íslensku lífeyrissjóðirnir staðið sig nógu vel? Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar Alþingi er beygt í duftið Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Sammála – leggjum þjóðinni ekki orð í munn Hilmar Kristinsson skrifar Sjá meira
Fyrr í vikunni birtist grein á Vísi eftir Óðinn Frey Baldursson, formann Ungra Evrópusinna, þar sem hann svaraði grein eftir mig á sama miðli í síðustu viku. Í grein minni benti ég m.a. á að ef Ísland gengi í Evrópusambandið gæti sú staða hæglega komið upp í framtíðinni að gerð yrði krafa um það að Íslendingar yrðu kvaddir í sérstakan her sambandsins í nafni samstöðu eins og heimsmálin væru að þróast. Vísaði ég þar til annarra mála þar sem slík þróun hefði átt sér stað innan þess. Óðinn fullyrti í sinni grein að engin áform væru uppi um ESB-her og að slíkur her væri aðeins „hugarfóstur eins manns“, Evrópuþingmannsins Andrius Kubilius. Kubilius er hins vegar alls ekki þingmaður á þingi ESB heldur varnarmálastjóri sambandsins. Sem sagt æðsti embættismaður ESB á sviði varnarmála. Ég gat stöðu hans í grein minni og fyrir vikið all sérstakt að Óðni hafi tekist að gera hann að þingmanni. Fyrir utan að hann ætti að vita það sem talsmaður inngöngu í sambandið. „Það er satt að einn evrópuþingmaður, Andrius Kubilius, hefur lagt fram tillögu um stofnun slíks hers. En sú tillaga er ekki stefna sambandsins. Heldur hugarfóstur eins manns. Í Evrópusambandinu er fjölbreytt og fjölmenn flóra fólks með allskonar mismunandi skoðanir og hugmyndir, alveg eins og á Íslandi. Þótt einn þingmaður á Alþingi Íslendinga sé með ákveðna hugmynd eins og til dæmis um Íslenskan her þá þýðir það ekki að það sé stefna Íslands að stofna íslenskan her. Það sama gildir um Evrópusambandið,“ sagði í grein Óðins. Óðinn viðurkenndi reyndar síðar í grein sinni að hugmyndin um ESB-her ætti sér „einhverja stuðningsmenn umfram þennan eina þingmann“, sem sagt Kubilius varnarmálastjóra, þvert á fyrri fullyrðingu hans um að einungis væri um að ræða hugarfóstur hins meinta þingmanns. Staðreyndin er hins vegar sú að fjölmargir forystumenn innan ESB, bæði sambandsins sjálfs og ríkja innan þess, hafa á liðnum árum lýst yfir stuðningi við það að til verði á endanum Evrópusambandsher. Á meðal þeirra mörgu sem hafa lýst yfir stuðningi við ESB-her er Ursula von der Leyen, núverandi forseti framkvæmdastjórnar ESB, þegar hún var varnarmálaráðherra Þýskalands og forveri hennar Jean-Claude Juncker, fyrrverandi forsætisráðherra Lúxemborgar. Hið sama átti t.d. við Angelu Merkel, þáverandi kanslara Þýskalands, og á við um Emmanuel Macron núverandi forseta Frakklands. Nú síðast fyrr á þessu ári lýsti forsætisráðherra Spánar, Pedro Sánchez, stuðningi við ESB-her. Ekki er þó nóg með það heldur á það sama við um forystumenn samtaka frjálslyndra stjórnmálaflokka í Evrópu, ALDE, sem Viðreisn, flokkurinn sem Óðinn er félagi í var í framboði fyrir í Mosfellsbæ í nýafstöðnum sveitarstjórnarkosningum, tilheyrir. T.d. kallaði Marie-Agnes Strack-Zimmermann, oddviti ALDE á þingi ESB, eftir ESB-her á þingi samtakanna sem fram fór í lok október á síðasta ári. Þingið sat Pawel Bartoszek, þingmaður Viðreisnar fyrir hönd flokksins. Valérie Haye, forseti Renew Europe sem er þingflokkur ALDE á þingi ESB, sendi bréf til von der Leyens og Antónios Costa, forseta leiðtogaráðs sambandsins, fyrir rúmu ári fyrir hönd þingflokksins þar sem sagði að tímabært væri að ESB kæmi sér upp eigin her. Guy Verhofstadt, fyrrverandi leiðtogi ALDE á ESB-þinginu, sem var heiðursgestur á landsþingi Viðreisnar sl. haust og kallaði í ræðu sinni þar eftir því að ESB yrði að heimsveldi, hefur einnig kallað eftir slíkum her. Skoðanakannanir fyrir framkvæmdastjórn ESB hafa einnig sýnt mikinn stuðning við ESB-her á meðal íbúa ríkja sambandsins og í mörgum tilfellum meirihluta þeirra. Þetta er einfaldlega veruleikinn. Ég fór yfir það í grein minni að þróunin í átt að endanlegum ESB-her væri þegar komin talsvert áleiðis. ESB væri þannig t.d. bæði með eigið herráð og viðbragðssveitir sem störfuðu undir fána sambandsins. Kubilius varnarmálastjóri kallaði eftir því í janúar að til yrði 100 þúsund manna fastaher ESB. Ég benti einnig á það að varnir Íslands væru þegar eins tryggilega fyrir komið og þær yrðu með aðildinni að NATO en þó fyrst og fremst varnarsamningnum við Bandaríkin. Óðinn vildi meina að með því væri ég að reiða mig á tryggingu sem ég segði sjálfur að væri að veikjast og vísaði þar til þess að Bandaríkjamenn ætluðu að draga úr viðveru sinni í Evrópu. Fyrir liggur hins vegar að Ísland er í annarri stöðu en flest eða öll önnur Evrópuríki vegna landfræðilegrar legu sinnar eins og bandarískir forystumenn hafa bent á. Vegna hennar tengist öryggi Ísland landvörnum Bandaríkjanna. Höfundur er þingmaður Sjálfstæðisflokksins.
Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson Skoðun
Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir Skoðun
Skoðun Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir skrifar
Skoðun Virði menntunar og staða á húsnæðismarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Helgi Gunnarsson,Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðardóttir,Sigurbjörg Sæunn Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson skrifar
Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson Skoðun
Aðskilnaðarstefna ríkis og landsbyggðar – fáum við öll brauðtertusneið? Jónína Brynjólfsdóttir Skoðun