Verra að vera í bíl en gangandi í svifrykinu Bjarki Sigurðsson skrifar 16. febrúar 2026 13:10 Hjalti Már Björnsson er formaður Félags lækna gegn náttúruvá. Vísir/Arnar Í mikilli svifryksmengun er betra að fara labbandi í vinnuna en keyrandi, að sögn formanns Félags lækna gegn umhverfisvá. Erlendar rannsóknir sýna að tíðni hjartaáfalla og heilablóðfalla aukist þá daga sem mengun er mikil. Enn mælist svifryksmengun langt yfir heilsuverndarmörkum við helstu umferðargötur Reykjavíkur. Ekkert rykbindiefni er til á landinu og því erfitt að bregðast við menguninni. Krabbameinsvaldandi Hjalti Már Björnsson, formaður Félags lækna gegn umhverfisvá, segir þessa miklu mengun alvarlegra mál en margir geri sér grein fyrir. „Svifrykið sem við búum við hér á höfuðborgarsvæðinu, og sennilegast á Akureyri, þessa dagana í froststillunum er mjög skaðlegt fyrir okkur öll. Þetta eykur tíðnina á hjartaáföllum og heilablóðföllum, þetta er krabbameinsvaldandi og í þessu svifryki eru baneitraðar hárfínar agnir sem eru að berast inn í líkamann og valda okkur heilsutjóni,“ segir Hjalti. Langtímaáhrifin safnast upp Erlendar rannsóknir sýni að tíðni hjartaáfalla og heilablóðfalla aukist þá daga sem svifryksmengun mælist mikil. Þá sé einnig algengt að afleiðingar birtist ekki fyrr en löngu síðar. „Það bendir allt til þess að þetta hafi langvarandi skaðleg áhrif á okkur. Alveg eins og við vitum að þegar einhver er að reykja veldur það ekki krabbameini yfir nóttu en langtímaáhrifin safnast upp. Vísindin benda til þess að nákvæmlega sama eigi við um loftmengunina í borginni í dag,“ segir Hjalti. Verra að vera í bíl Hann segir það verra fyrir viðkvæma að keyra í slíkri mengun en að ganga. „Bílarnir eru þeir sem bera ábyrgð á þessari svifryksmengun. Fólk gleymir því oft að mesti styrkurinn er í umferðaræðunum. Þannig að þeir sem sitja í bílunum í útblæstrinum frá bílnum á undan og í rykinu sem þyrlast upp frá bílunum í kring verða fyrir mestu menguninni,“ segir Hjalti. Loftgæði Reykjavík Akureyri Kópavogur Garðabær Hafnarfjörður Seltjarnarnes Mosfellsbær Umhverfismál Umferð Heilsa Loftslagsmál Bílar Nagladekk Heilbrigðismál Samgöngur Mest lesið Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Innlent Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Innlent Áhyggjufullir bandamenn í Asíu: Vilja taka fulla stjórn á eigin vörnum Erlent Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Innlent Hin hliðin ljúgi að landsmönnum Innlent Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Innlent Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Innlent Sé ekki „stóri maðurinn“ sem lagði á ráðin um „að sjálfsmorða hann“ Innlent Íbúar Bolungarvíkur urðu varir við borgarísjaka Innlent Verktakar óttast stýrivaxtahækkun: „Þá springur allt í loft upp aftur“ Innlent Fleiri fréttir Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Íbúar Bolungarvíkur urðu varir við borgarísjaka Hin hliðin ljúgi að landsmönnum „Salami-aðferðin“ geri það erfitt að hætta við Verktakar óttast stýrivaxtahækkun: „Þá springur allt í loft upp aftur“ Réttarhöld í Reykholtsmáli halda áfram og djúpfölsunum fjölgar Ráðuneytið birtir útreikningana Andstæðingar segja að Áfram Ísland hafi úr allt að 300 milljónum að spila Hafi ekki hótað með keðjusög og að henda þolanda útbyrðis við Grænlandsstrendur Lag Gunnars og Davíðs hljómar þegar hringt er í borgina Óvissustigi í Öskju aflýst Dómsmálaráðherra valdi Ásgerði í Hæstarétt Grunuðum þjófum vísað úr landi og meinuð endurkoma í 7 ár Áfram Ísland vísar fullyrðingum Kristrúnar á bug Heiðrún Lind á toppnum hjá hagsmunasamtökum Kvikuhlaup frá Svartsengi enn líklegasta sviðsmyndin Tíu af tuttugu efstu embættismönnunum hjá orkufyrirtæki Hafi aldrei farið í Reykholt Kristrún skýtur fimmtíu milljarðana niður Óttast að þeir tekjulægstu dragi úr kaupum á mat Verðhækkanir hjá Reykjavíkurborg og Kristrún á fundaferðalagi Sé ekki „stóri maðurinn“ sem lagði á ráðin um „að sjálfsmorða hann“ Hitnar í kolunum: Já og nei í Pallborði Stolinn bíll fannst úti í á Vilja bæta umferðarflæði með hraðari snjallljósavæðingu Hækka verð hádegismatar eldri borgara um sjötíu prósent Sjá meira
Enn mælist svifryksmengun langt yfir heilsuverndarmörkum við helstu umferðargötur Reykjavíkur. Ekkert rykbindiefni er til á landinu og því erfitt að bregðast við menguninni. Krabbameinsvaldandi Hjalti Már Björnsson, formaður Félags lækna gegn umhverfisvá, segir þessa miklu mengun alvarlegra mál en margir geri sér grein fyrir. „Svifrykið sem við búum við hér á höfuðborgarsvæðinu, og sennilegast á Akureyri, þessa dagana í froststillunum er mjög skaðlegt fyrir okkur öll. Þetta eykur tíðnina á hjartaáföllum og heilablóðföllum, þetta er krabbameinsvaldandi og í þessu svifryki eru baneitraðar hárfínar agnir sem eru að berast inn í líkamann og valda okkur heilsutjóni,“ segir Hjalti. Langtímaáhrifin safnast upp Erlendar rannsóknir sýni að tíðni hjartaáfalla og heilablóðfalla aukist þá daga sem svifryksmengun mælist mikil. Þá sé einnig algengt að afleiðingar birtist ekki fyrr en löngu síðar. „Það bendir allt til þess að þetta hafi langvarandi skaðleg áhrif á okkur. Alveg eins og við vitum að þegar einhver er að reykja veldur það ekki krabbameini yfir nóttu en langtímaáhrifin safnast upp. Vísindin benda til þess að nákvæmlega sama eigi við um loftmengunina í borginni í dag,“ segir Hjalti. Verra að vera í bíl Hann segir það verra fyrir viðkvæma að keyra í slíkri mengun en að ganga. „Bílarnir eru þeir sem bera ábyrgð á þessari svifryksmengun. Fólk gleymir því oft að mesti styrkurinn er í umferðaræðunum. Þannig að þeir sem sitja í bílunum í útblæstrinum frá bílnum á undan og í rykinu sem þyrlast upp frá bílunum í kring verða fyrir mestu menguninni,“ segir Hjalti.
Loftgæði Reykjavík Akureyri Kópavogur Garðabær Hafnarfjörður Seltjarnarnes Mosfellsbær Umhverfismál Umferð Heilsa Loftslagsmál Bílar Nagladekk Heilbrigðismál Samgöngur Mest lesið Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Innlent Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Innlent Áhyggjufullir bandamenn í Asíu: Vilja taka fulla stjórn á eigin vörnum Erlent Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Innlent Hin hliðin ljúgi að landsmönnum Innlent Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Innlent Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Innlent Sé ekki „stóri maðurinn“ sem lagði á ráðin um „að sjálfsmorða hann“ Innlent Íbúar Bolungarvíkur urðu varir við borgarísjaka Innlent Verktakar óttast stýrivaxtahækkun: „Þá springur allt í loft upp aftur“ Innlent Fleiri fréttir Segjast ekki ætla að skipta sér af atkvæðagreiðslunni Fimmtíu milljarðarnir kveiktu í Pallborðinu Virtist taugaóstyrkur og brast í grát Hótelgestir þeirra eru fjórfætlingar Djúpfölsun nýtt til fjársvika á gervifjarfundum Íbúar Bolungarvíkur urðu varir við borgarísjaka Hin hliðin ljúgi að landsmönnum „Salami-aðferðin“ geri það erfitt að hætta við Verktakar óttast stýrivaxtahækkun: „Þá springur allt í loft upp aftur“ Réttarhöld í Reykholtsmáli halda áfram og djúpfölsunum fjölgar Ráðuneytið birtir útreikningana Andstæðingar segja að Áfram Ísland hafi úr allt að 300 milljónum að spila Hafi ekki hótað með keðjusög og að henda þolanda útbyrðis við Grænlandsstrendur Lag Gunnars og Davíðs hljómar þegar hringt er í borgina Óvissustigi í Öskju aflýst Dómsmálaráðherra valdi Ásgerði í Hæstarétt Grunuðum þjófum vísað úr landi og meinuð endurkoma í 7 ár Áfram Ísland vísar fullyrðingum Kristrúnar á bug Heiðrún Lind á toppnum hjá hagsmunasamtökum Kvikuhlaup frá Svartsengi enn líklegasta sviðsmyndin Tíu af tuttugu efstu embættismönnunum hjá orkufyrirtæki Hafi aldrei farið í Reykholt Kristrún skýtur fimmtíu milljarðana niður Óttast að þeir tekjulægstu dragi úr kaupum á mat Verðhækkanir hjá Reykjavíkurborg og Kristrún á fundaferðalagi Sé ekki „stóri maðurinn“ sem lagði á ráðin um „að sjálfsmorða hann“ Hitnar í kolunum: Já og nei í Pallborði Stolinn bíll fannst úti í á Vilja bæta umferðarflæði með hraðari snjallljósavæðingu Hækka verð hádegismatar eldri borgara um sjötíu prósent Sjá meira