Hvernig nýtist Matsferill barninu þínu? Þórdís Jóna Sigurðardóttir skrifar 25. febrúar 2026 08:15 Við viljum öll að börnin okkar fái að njóta sín í skólanum - að þau finni styrkleika sína og fái þann stuðning sem þau þurfa, þegar þau þurfa á honum að halda. Sem foreldrar og uppalendur vitum við að ekkert skiptir meira máli en velferð þeirra og framtíð. En til þess að við getum stutt þau rétt, þurfum við að hafa skýra mynd af því hvar þau standa og hvernig þeim miðar áfram. Nú í mars verða lögð fyrir stöðu- og framvindupróf í lesskilningi og stærðfræði í grunnskólum landsins. Þessi próf eru hluti af Matsferli, nýju samræmdu námsmati sem við hjá Miðstöð menntunar og skólaþjónustu höfum þróað. Okkar leiðarljós er alltaf hagsmunir barnanna, að búa til verkfæri sem nýtist í daglegu skólastarfi og styður við raunverulegar framfarir. Tvö meginmarkmið Matsferill hefur tvö meginmarkmið. Annars vegar að tryggja heildstæða og skýra mynd af stöðu hvers barns í námi. Hins vegar að afla upplýsinga um stöðu skólakerfisins í heild. Fyrra markmiðið snýr að barninu sjálfu. Reglulegar mælingar gera okkur kleift að sjá hvort framfarir eigi sér stað, hvort þörf sé á auknum stuðningi eða meiri áskorunum. Þannig getum við gripið fyrr inn í og stutt við nám á réttum tíma. Seinna markmiðið snýr að ábyrgð okkar sem berum ábyrgð á kerfinu. Þegar við höfum traust gögn um stöðuna í heild getum við greint hvar gengur vel og hvar þarf að styrkja innviði, kennslu eða stuðningsúrræði. Sameiginleg ábyrgð felst í því að nýta þessar upplýsingar markvisst til umbóta. Niðurstöður sem nýtast Niðurstöður prófanna eru birtar sem hlutfall réttra svara og sýna skýrt hvernig nemanda gekk á viðkomandi prófi. Auk þess eru þær settar í samhengi við árangur jafnaldra á landsvísu. Niðurstöðunum fylgja líka skýringar og leiðbeiningar sem auðvelda túlkun og styðja við áframhaldandi nám. Þær eru hugsaðar sem verkfæri í höndum kennara og grunnur að samtali milli skóla og heimilis. Markmiðið er að tryggja að rétt úrræði séu veitt réttum nemendum og að kennsla taki mið af stöðu og framvindu hvers og eins. Eðlilegur þáttur í skólastarfinu Prófin fara fram innan kennslutíma og eru hluti af daglegu skólastarfi. Þau endurspegla raunverulega færni nemenda og krefjast ekki sérstakrar undirbúnings, nemendur mæta einfaldlega og gera sitt besta. Niðurstöður verða sendar foreldrum og forsjáraðilum á Mínar síður á Ísland.is í maí. Þar verður einnig hægt að fylgjast með framvindu barnsins yfir tíma. Nánari upplýsingar, sýnispróf og svör við algengum spurningum má finna á vef Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu, mms.is. Skref til framtíðar Matsferill er þróaður í nánu samstarfi við skólasamfélagið og byggir á því sameiginlega markmiði okkar að styðja við daglega kennslu og þarfir hvers og eins barns. Við nýtum okkur alþjóðleg viðmið í námsmati til að tryggja að við séum að nota bestu mögulegu tól til að fylgjast með framvindu í námi. Þetta er langtímaverkefni sem við erum að byggja upp saman sem er til þess fallið að hafa raunveruleg og jákvæð áhrif á námsárangur. Með því að fá skýrari sýn á hvernig börnunum okkar miðar áfram, getum við betur mætt þeim þar sem þau eru stödd hverju sinni. Það er dýrmætt verkefni okkar allra, foreldra, kennara og okkar hjá Miðstöðinni, að tryggja að hvert einasta barn fái raunverulegt tækifæri til að blómstra. Matsferill er eitt af okkar mikilvægu skrefum í þá átt. Höfundur er forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Þórdís Jóna Sigurðardóttir Skóla- og menntamál Grunnskólar Mest lesið „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason Skoðun Skoðun Skoðun Helförin var bara fugladrit Helgi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Síðustu móhíkanarnir Viðar Halldórsson skrifar Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar Skoðun EES fyrir fyrirtækin, ESB fyrir fólkið? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvern vantar enn við borðið? Jana Birta Björnsdóttir,Jónína Rósa Hjartardóttir skrifar Skoðun Áfram gakk Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Hvað þarf að vera til staðar ef dánaraðstoð verður heimiluð? Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Hver borgar þegar samningurinn er svikinn? Hrönn Stefánsdóttir skrifar Skoðun ESB aðild er óskynsamleg frá efnahagslegu sjónarmiði Kristinn Sv. Helgason skrifar Skoðun Er kominn tími á nýtt norrænt leiðtogahlutverk? Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Þegar fyrirmyndirnar horfa í skjáinn Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hver framleiðir matinn okkar eftir 20 ár? Þórarinn Ingi Pétursson skrifar Skoðun Er dr. Henry Alexander bara til punts? Henry Alexander Henrysson skrifar Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Mikilvægur áfangi fyrir Norðurland og landið allt Heimir Örn Árnason skrifar Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Frelsi ungra Íslendinga til framtíðar Hjörvar Sigurðsson skrifar Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar Skoðun Til hamingju með Þjóðarhöll! Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvernig verjum við sjálfstæði Íslands til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Staðreyndir og fræðsla um flugmannsstarfið Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun 82 ár frá stofnun lýðveldisins: Gleymum ekki sögu okkar Anton Guðmundsson skrifar Skoðun Kos staðfesti ekki tilvist samkomulags Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Við erum orðin Afríka: Hvernig íslenska elítan rændi þjóðinni Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Skýrar línur og strangari löggjöf um vindorku Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Alvarleg og viðvarandi hernaðarógn Arnór Sigurjónsson skrifar Skoðun 30% lækkun skiptir sveitir landsins máli Axel Sæland skrifar Sjá meira
Við viljum öll að börnin okkar fái að njóta sín í skólanum - að þau finni styrkleika sína og fái þann stuðning sem þau þurfa, þegar þau þurfa á honum að halda. Sem foreldrar og uppalendur vitum við að ekkert skiptir meira máli en velferð þeirra og framtíð. En til þess að við getum stutt þau rétt, þurfum við að hafa skýra mynd af því hvar þau standa og hvernig þeim miðar áfram. Nú í mars verða lögð fyrir stöðu- og framvindupróf í lesskilningi og stærðfræði í grunnskólum landsins. Þessi próf eru hluti af Matsferli, nýju samræmdu námsmati sem við hjá Miðstöð menntunar og skólaþjónustu höfum þróað. Okkar leiðarljós er alltaf hagsmunir barnanna, að búa til verkfæri sem nýtist í daglegu skólastarfi og styður við raunverulegar framfarir. Tvö meginmarkmið Matsferill hefur tvö meginmarkmið. Annars vegar að tryggja heildstæða og skýra mynd af stöðu hvers barns í námi. Hins vegar að afla upplýsinga um stöðu skólakerfisins í heild. Fyrra markmiðið snýr að barninu sjálfu. Reglulegar mælingar gera okkur kleift að sjá hvort framfarir eigi sér stað, hvort þörf sé á auknum stuðningi eða meiri áskorunum. Þannig getum við gripið fyrr inn í og stutt við nám á réttum tíma. Seinna markmiðið snýr að ábyrgð okkar sem berum ábyrgð á kerfinu. Þegar við höfum traust gögn um stöðuna í heild getum við greint hvar gengur vel og hvar þarf að styrkja innviði, kennslu eða stuðningsúrræði. Sameiginleg ábyrgð felst í því að nýta þessar upplýsingar markvisst til umbóta. Niðurstöður sem nýtast Niðurstöður prófanna eru birtar sem hlutfall réttra svara og sýna skýrt hvernig nemanda gekk á viðkomandi prófi. Auk þess eru þær settar í samhengi við árangur jafnaldra á landsvísu. Niðurstöðunum fylgja líka skýringar og leiðbeiningar sem auðvelda túlkun og styðja við áframhaldandi nám. Þær eru hugsaðar sem verkfæri í höndum kennara og grunnur að samtali milli skóla og heimilis. Markmiðið er að tryggja að rétt úrræði séu veitt réttum nemendum og að kennsla taki mið af stöðu og framvindu hvers og eins. Eðlilegur þáttur í skólastarfinu Prófin fara fram innan kennslutíma og eru hluti af daglegu skólastarfi. Þau endurspegla raunverulega færni nemenda og krefjast ekki sérstakrar undirbúnings, nemendur mæta einfaldlega og gera sitt besta. Niðurstöður verða sendar foreldrum og forsjáraðilum á Mínar síður á Ísland.is í maí. Þar verður einnig hægt að fylgjast með framvindu barnsins yfir tíma. Nánari upplýsingar, sýnispróf og svör við algengum spurningum má finna á vef Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu, mms.is. Skref til framtíðar Matsferill er þróaður í nánu samstarfi við skólasamfélagið og byggir á því sameiginlega markmiði okkar að styðja við daglega kennslu og þarfir hvers og eins barns. Við nýtum okkur alþjóðleg viðmið í námsmati til að tryggja að við séum að nota bestu mögulegu tól til að fylgjast með framvindu í námi. Þetta er langtímaverkefni sem við erum að byggja upp saman sem er til þess fallið að hafa raunveruleg og jákvæð áhrif á námsárangur. Með því að fá skýrari sýn á hvernig börnunum okkar miðar áfram, getum við betur mætt þeim þar sem þau eru stödd hverju sinni. Það er dýrmætt verkefni okkar allra, foreldra, kennara og okkar hjá Miðstöðinni, að tryggja að hvert einasta barn fái raunverulegt tækifæri til að blómstra. Matsferill er eitt af okkar mikilvægu skrefum í þá átt. Höfundur er forstjóri Miðstöðvar menntunar og skólaþjónustu.
Skoðun „Hvernig veit ég hvort ég hafi gert eitthvað við konu án samþykkis?“ Guðný S. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun Gervigreind er að breyta því hvað það þýðir að vera góður stjórnandi Gísli Rafn Ólafsson skrifar
Skoðun Af hverju borgum við evrópsk metverð fyrir grænmeti sem endist í tvo daga? Valerio Gargiulo skrifar
Skoðun Stjórnsýsluframkvæmd við vörslusviptingu búfjár, meðalhóf eða flýtilausn? Sævar Þór Jónsson skrifar
Skoðun Evrópa í áfalli, skilin eftir í gervigreindarkapphlaupinu. Verður Ísland líka utangátta? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar
Skoðun Hugleiðing í tilefni að þjóðhátíðardegi Íslands: Grundvöllur sjálfstæðisins var barátta þeirra fátæku fyrir betra samfélagi Ágúst Valves Jóhannesson skrifar
Skoðun Við byggðum varnargarða – nú þurfum við að byggja upp samfélagið Kristín María Birgisdóttir skrifar