Stöðnun? Tölum um staðreyndir Bjarni Halldór Janusson skrifar 29. apríl 2026 18:33 Að undanförnu hafa ákveðnir frambjóðendur haldið því fram að Reykjanesbær hafi setið eftir og að hér ríki stöðnun. Sú mynd stenst hins vegar illa þegar horft er til þróunar síðustu ára. Reykjanesbær hefur vaxið hratt og íbúum fjölgað um nær þúsund á ári, eða um 60% síðasta áratuginn. Þessi vöxtur hefur kallað á umfangsmikla uppbyggingu í innviðum og þjónustu, sem hefur á sama tíma mótað ný og lifandi hverfi í bæjarfélaginu. Byggð hefur verið glæsileg íþróttaaðstaða í Innri-Njarðvík, nýr skóli sem telst meðal þeirra glæsilegustu á landinu, öflugt bókasafn og vinsæl sundlaug sem nýtist samfélaginu daglega. Stórsókn hefur verið gerð í leikskólamálum með byggingu þriggja nýrra leikskóla og innritun barna hafin við 18 mánaða aldur. Þetta endurspeglar raunverulegan vöxt samfélagsins og er þó aðeins brot af því sem hefur verið gert. Allt þetta hefur verið gert á traustum grunni. Jafnvægi hefur náðst í rekstri og sveitarfélagið hefur skilað góðum afgangi ár eftir ár síðasta áratuginn, að jafnaði um einn til tvo milljarða á ári. Staðan er enn sterkari þegar horft er til samstæðunnar. Hún hefur aldrei verið jafn vel rekin og skuldahlutfallið er nú það lægsta frá aldamótum, sem það hefur verið allt kjörtímabilið. Skuldaviðmið er í kringum 100% og því vel undir lögbundnu 150% hámarki og skuldahlutfall hefur lækkað hratt frá árinu 2014. Skuldahlutfall samstæðu hefur farið úr um 250% niður í 140% og skuldahlutfall bæjarsjóðs er nú í kringum 120% samkvæmt síðasta ársreikningi. Það er ekki mynd af stöðnun heldur ábyrgri fjármálastjórn. Þetta hefur ekki gerst í tómarúmi. Á undanförnum árum hafa bæði ytri áföll og óvenjulegar aðstæður haft áhrif á samfélagið og starfsemi sveitarfélagsins, þar á meðal veirufaraldur, eldsumbrot og erfið staða í flugi. Þrátt fyrir það hefur tekist að halda rekstri sterkum og halda áfram umfangsmikilli uppbyggingu á sama tíma. Það að sveitarfélag standi í slíku álagi og haldi samt áfram með þessum hætti segir meira en óljósar fullyrðingar um stöðnun. Það vekur jafnframt athygli að þessir atburðir eru oft nefndir til að réttlæta hallarekstur fyrri ríkisstjórnar, en liðsmenn hennar viðurkenna þó ekki sömu áföll sem raunverulega áskorun fyrir sveitarfélag sem stóð í eldlínunni. Þar liggur ákveðin mótsögn. Þetta þýðir ekki að allt sé fullkomið eða að engu megi breyta í bænum. Þvert á móti. Það eru alltaf verkefni fram undan, nýjar áskoranir og svigrúm til umbóta. En ábyrg og heiðarleg umræða verður að byggja á staðreyndum og staðreyndir breytast ekki eftir flokkslitum. Einn plús einn er alltaf tveir. Við getum verið ósammála um áherslur og leiðir, en mat á stöðu sveitarfélagsins verður að byggja á raunverulegum gögnum og heildarmynd. Reykjanesbær hefur vaxið hratt, byggt upp sterka innviði og haldið fjárhagslegum aga á sama tíma. Það er sú mynd sem þarf að horfa til þegar framtíðin er mótuð. Höfundur er stjórnmálafræðingur og frambjóðandi á lista Samfylkingarinnar í Reykjanesbæ. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bjarni Halldór Janusson Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Snædís Valsdóttir,Aðalsteinn Hjartarson Skoðun Tilmæli til borgarstjórnar, fagþekking Eyjólfur Pálsson Skoðun „Alþingi sameinast“ Margrét Kristín Blöndal Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir Skoðun Tónlistar(niðurskurðar)borgin Reykjavík Ásta Kristín Pjetursdóttir Skoðun Málverkið tilbúið, en hver hélt á penslinum? Halla Björk Vigfúsdóttir Skoðun Sundurtætt eftirlit – opið bréf til alþingismanna Sesselja María Sveinsdóttir Skoðun Fáum samninginn á borðið Greta Lind Kristjánsdóttir Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun Heilbrigðiseftirlit er nærþjónusta — ekki skrifborðsæfing Sigrún Guðmundsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Misskilningur um samræmingu heilbrigðiseftirlits Pétur Halldórsson skrifar Skoðun Opinn tékki með fullveldið að veði Sigurður Egilsson skrifar Skoðun Gjaldmiðlamálið: íslenski smábáturinn eða stóra skipið sem þolir ólgusjó? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir skrifar Skoðun „Hrútskýring“ á fiskveiðióstjórn Íslands Guðmunda G. Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Tilmæli til borgarstjórnar, fagþekking Eyjólfur Pálsson skrifar Skoðun Málverkið tilbúið, en hver hélt á penslinum? Halla Björk Vigfúsdóttir skrifar Skoðun Síðasti sjéns að mótmæla varðhaldi saklausra barna Alma Mjöll Ólafsdóttir skrifar Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir skrifar Skoðun Undir yfirborðinu leynist framtíðin Silja Elvarsdóttir,Hafdís Hanna Ægisdóttir skrifar Skoðun Tónlistar(niðurskurðar)borgin Reykjavík Ásta Kristín Pjetursdóttir skrifar Skoðun Hugboð, tilfinningar eða upplýst afstaða – útgáfuréttur óviss Berglind Hilmarsdóttir skrifar Skoðun „Alþingi sameinast“ Margrét Kristín Blöndal skrifar Skoðun Heilbrigðiseftirlit er nærþjónusta — ekki skrifborðsæfing Sigrún Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Þegar endurtekning verður að „sannleika“ Snædís Valsdóttir,Aðalsteinn Hjartarson skrifar Skoðun Ný jafnréttislög kalla á aukið aðhald og skýra framtíðarsýn Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Næstum fjórir af hverjum tíu Íslendingum lesa skilaboð undir stýri Gunnar Geir Gunnarsson,Lára Hrafnsdóttir skrifar Skoðun Er ESB í alvöru svona vinsælt? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Um hvað er raunverulega verið að spyrja? Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Sundurtætt eftirlit – opið bréf til alþingismanna Sesselja María Sveinsdóttir skrifar Skoðun Samræmt eftirlit er betra eftirlit Benedikt S. Benediktsson,Jóhannes Þór Skúlason,Sigurður Hannesson skrifar Skoðun Fáum samninginn á borðið Greta Lind Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Hver á að halda utan um hægri vænginn? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Króna eða evra? Umræða sem á skilið meira en slagorð Bryndís Haraldsdóttir skrifar Skoðun Her- og gervimenn Viðreisnar Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Húshjálp í skuldaborg - nýjasta froðan í Ráðhúsinu? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Hvað eiga Obamacare og Borgarlínan sameiginlegt? Guðni Freyr Öfjörð skrifar Skoðun Minna kerfi og meiri hverfi Róbert Ragnarsson skrifar Skoðun Fjallkonan Steinar Harðarson skrifar Sjá meira
Að undanförnu hafa ákveðnir frambjóðendur haldið því fram að Reykjanesbær hafi setið eftir og að hér ríki stöðnun. Sú mynd stenst hins vegar illa þegar horft er til þróunar síðustu ára. Reykjanesbær hefur vaxið hratt og íbúum fjölgað um nær þúsund á ári, eða um 60% síðasta áratuginn. Þessi vöxtur hefur kallað á umfangsmikla uppbyggingu í innviðum og þjónustu, sem hefur á sama tíma mótað ný og lifandi hverfi í bæjarfélaginu. Byggð hefur verið glæsileg íþróttaaðstaða í Innri-Njarðvík, nýr skóli sem telst meðal þeirra glæsilegustu á landinu, öflugt bókasafn og vinsæl sundlaug sem nýtist samfélaginu daglega. Stórsókn hefur verið gerð í leikskólamálum með byggingu þriggja nýrra leikskóla og innritun barna hafin við 18 mánaða aldur. Þetta endurspeglar raunverulegan vöxt samfélagsins og er þó aðeins brot af því sem hefur verið gert. Allt þetta hefur verið gert á traustum grunni. Jafnvægi hefur náðst í rekstri og sveitarfélagið hefur skilað góðum afgangi ár eftir ár síðasta áratuginn, að jafnaði um einn til tvo milljarða á ári. Staðan er enn sterkari þegar horft er til samstæðunnar. Hún hefur aldrei verið jafn vel rekin og skuldahlutfallið er nú það lægsta frá aldamótum, sem það hefur verið allt kjörtímabilið. Skuldaviðmið er í kringum 100% og því vel undir lögbundnu 150% hámarki og skuldahlutfall hefur lækkað hratt frá árinu 2014. Skuldahlutfall samstæðu hefur farið úr um 250% niður í 140% og skuldahlutfall bæjarsjóðs er nú í kringum 120% samkvæmt síðasta ársreikningi. Það er ekki mynd af stöðnun heldur ábyrgri fjármálastjórn. Þetta hefur ekki gerst í tómarúmi. Á undanförnum árum hafa bæði ytri áföll og óvenjulegar aðstæður haft áhrif á samfélagið og starfsemi sveitarfélagsins, þar á meðal veirufaraldur, eldsumbrot og erfið staða í flugi. Þrátt fyrir það hefur tekist að halda rekstri sterkum og halda áfram umfangsmikilli uppbyggingu á sama tíma. Það að sveitarfélag standi í slíku álagi og haldi samt áfram með þessum hætti segir meira en óljósar fullyrðingar um stöðnun. Það vekur jafnframt athygli að þessir atburðir eru oft nefndir til að réttlæta hallarekstur fyrri ríkisstjórnar, en liðsmenn hennar viðurkenna þó ekki sömu áföll sem raunverulega áskorun fyrir sveitarfélag sem stóð í eldlínunni. Þar liggur ákveðin mótsögn. Þetta þýðir ekki að allt sé fullkomið eða að engu megi breyta í bænum. Þvert á móti. Það eru alltaf verkefni fram undan, nýjar áskoranir og svigrúm til umbóta. En ábyrg og heiðarleg umræða verður að byggja á staðreyndum og staðreyndir breytast ekki eftir flokkslitum. Einn plús einn er alltaf tveir. Við getum verið ósammála um áherslur og leiðir, en mat á stöðu sveitarfélagsins verður að byggja á raunverulegum gögnum og heildarmynd. Reykjanesbær hefur vaxið hratt, byggt upp sterka innviði og haldið fjárhagslegum aga á sama tíma. Það er sú mynd sem þarf að horfa til þegar framtíðin er mótuð. Höfundur er stjórnmálafræðingur og frambjóðandi á lista Samfylkingarinnar í Reykjanesbæ.
ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun
Skoðun Gjaldmiðlamálið: íslenski smábáturinn eða stóra skipið sem þolir ólgusjó? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Greinarstúfur um tillögur stjórnavalda um að leggja niður heilbrigðiseftirlitin í landinu Ásdís H. Bjarnadóttir skrifar
Skoðun BRCA arfberar eiga ekki að greiða fyrir lífsnauðsynlegt áhættueftirlit Hrefna Eyþórsdóttir skrifar
Skoðun Hugboð, tilfinningar eða upplýst afstaða – útgáfuréttur óviss Berglind Hilmarsdóttir skrifar
Skoðun Ný jafnréttislög kalla á aukið aðhald og skýra framtíðarsýn Kolbrún Halldórsdóttir skrifar
Skoðun Næstum fjórir af hverjum tíu Íslendingum lesa skilaboð undir stýri Gunnar Geir Gunnarsson,Lára Hrafnsdóttir skrifar
Skoðun Samræmt eftirlit er betra eftirlit Benedikt S. Benediktsson,Jóhannes Þór Skúlason,Sigurður Hannesson skrifar
Skoðun ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar
ESB-umræðan: Þegar úrelt vinstrisýn þjónar sömu niðurstöðu og sérhagsmunir hægrisins Yngvi Ómar Sigrúnarson Skoðun