Milli­stjórn­endur standa frammi fyrir stærstu breytingu vinnu­markaðarins

Það er einn hópur á vinnumarkaðnum sem talar enn of lítið um áhrif gervigreindar á eigið hlutverk. Millistjórnendur. Í mörgum fyrirtækjum og stofnunum hafa millistjórnendur gegnt lykilhlutverki í að miðla upplýsingum, samræma verkefni, fylgja eftir vinnu og tryggja að ákvarðanir berist milli efri stjórnenda og starfsfólks. Þetta hefur verið nauðsynlegt hlutverk í heimi þar sem upplýsingar flæddu hægt og yfirsýn var takmörkuð. Nú er það að breytast.

Gervigreind er farin að framkvæma hluta af þeirri vinnu sem áður krafðist mikillar samhæfingar. Hún getur fylgst með verkefnum, skrifað samantektir, greint stöðu verkefna, búið til fundargerðir, undirbúið gögn fyrir ákvarðanir og svarað mörgum einföldum spurningum starfsfólks.

Þetta þýðir ekki að millistjórnendur hverfi. En það þýðir að hlutverk þeirra mun breytast mjög hratt. Margir gera sér ekki grein fyrir því hversu djúp þessi breyting gæti orðið.

Í mörgum fyrirtækjum er stór hluti stjórnunarvinnu fólginn í upplýsingaflæði. Að flytja upplýsingar á milli hópa. Að fylgja eftir verkefnum. Að samræma fólk. Þegar tæknin getur tekið yfir hluta af þeirri virkni vaknar ný spurning. Hvaða virði skapa stjórnendur sem auðvelt er að sjálfvirknivæða? Þetta verður ein mikilvægasta stjórnunarspurning næstu ára.

Þeir stjórnendur sem byggja hlutverk sitt fyrst og fremst á eftirliti og upplýsingamiðlun gætu átt erfitt. Þeir sem skapa raunverulegt traust, byggja upp fólk, leysa flókin vandamál og hjálpa teymum að vinna saman gætu hins vegar orðið verðmætari en áður.

Þetta er mikilvæg breyting fyrir íslenskan vinnumarkað. Í litlum fyrirtækjum hefur oft þurft fáa stjórnendur sem sinna mörgum hlutverkum samtímis. Nú gæti hluti af þeirri samhæfingarvinnu færst yfir til gervigreindar. Þá skapast tækifæri til að einfalda skipulag, flýta ákvarðanatöku og færa ábyrgð nær starfsfólkinu sjálfu. En það verður líka óþægilegt.

Margir stjórnendur munu finna fyrir óöryggi. Ekki vegna þess að þeir séu ekki hæfir heldur vegna þess að kerfið sem þeir lærðu að vinna í er að breytast hraðar en áður. Verkefni sem áður tóku marga daga verða sjálfvirk. Fundir sem áður þóttu nauðsynlegir verða tilgangslausir. Stöðuskýrslur sem áður tóku tíma verða búnar til á sekúndum.

Þetta neyðir fyrirtæki til að hugsa upp á nýtt. Af hverju eru stjórnendur til staðar? Hvaða ákvarðanir þurfa raunverulega að fara í gegnum mörg lög stjórnsýslu? Hversu mikið af vinnunni er raunverulegt virðisskapandi starf og hversu mikið er bara viðhald á gömlum ferlum? Þetta eru erfiðar spurningar. En þær verða ekki umflúnar.

Opinberi geirinn mun sérstaklega finna fyrir þessu. Þar hefur stjórnsýsla víða byggst upp í kringum ferla, skjöl, samþykktir og upplýsingaflæði milli deilda. Ef gervigreind getur einfaldað stóran hluta þeirrar vinnu skapast bæði gríðarleg tækifæri og mikil togstreita. Því þetta snýst ekki bara um tæknina. Þetta snýst um vald, ábyrgð og hlutverk fólks.

Bestu fyrirtækin munu ekki nota gervigreind til að losa sig við fólk af handahófi. Þau munu nota hana til að losa fólk undan vinnu sem skapar lítið virði og leyfa því að sinna verkefnum sem skipta meira máli.

Þá breytist líka hlutverk stjórnenda. Góður stjórnandi í heimi gervigreindar verður síður sá sem fylgist mest með fólki og frekar sá sem hjálpar því að vaxa hraðar. Sá sem byggir upp sálrænt öryggi. Sá sem hjálpar teyminu að taka betri ákvarðanir. Sá sem tengir saman fólk, tilgang og stefnu.

Þetta gæti orðið stærsta umbreyting stjórnunarhlutverksins í áratugi. Og kannski er það jákvætt.

Kannski höfum við of lengi eytt hæfileikaríku fólki í stjórnunarkerfi sem voru byggð fyrir hægari heim. Heim þar sem upplýsingar hreyfðust hægar og tæknin var takmarkaðri. Sá heimur er að hverfa.

Nýja spurningin verður ekki hversu mörgum þú stjórnar. Heldur hversu mikla getu þú hjálpar öðrum að skapa.

Höfundur er ráðgjafi á sviði gervigreindar og höfundur bókarinnar The AI Fluent Leader.