Lágkúra og della að mati ráðherra Kolbeinn Tumi Daðason skrifar 1. júlí 2025 15:52 Hanna Katrín Friðriksson atvinnuvegaráðherra hefur um nóg að hugsa þegar kemur að frumvarpi um veiðigjöldin. Vísir/Vilhelm Hanna Katrín Friðriksson atvinnuvegaráðherra segir lágkúrulegt af stjórnarandstöðunni að halda því fram að breytingar hjá fiskeldisfyrirtæki á Þingeyri tengist fyrirhuguðum breytingum á veiðigjöldum. Þetta kom fram í umræðum á Alþingi í dag. Umræður um veiðigjöld standa enn yfir og er umræðan orðin sögulega löng, sú þriðja lengsta frá því Alþingi var sameinað í eina málstofu fyrir 34 árum. Bergþór Ólason, þingmaður Miðflokksins, spurði ráðherra út í umfjöllun úr Morgunblaðinu í gær þess efnis að frumvarpið miðað við ofmetinn hagnað á nokkrum fisktegundum. Skrifin séu della „Í þessari umfjöllun sem um er rætt er því haldið fram að hagnaður verði kerfisbundið ofmetinn fyrir þessar fimm tegundir sem við erum tala um, síld, kolmunna, þorsk, ýsu og makríl. Þetta leiði til hærra veiðigjalds en raunveruleg afkoma útgerðanna í þessum tegundum gefur tilefni til og ástæðan sé sú að það sé verið að notast við markaðsverð í stað bókhaldsverðs og síðan að hlutfall kostnaðar haldist óbreytt þótt markaðsverð á einni tegund hækki og það skekki alla myndina,“ sagði Hanna Katrín og hélt áfram: „Stutta svarið við þessum áhyggjum er að þessi skrif eru della og ég skal fara yfir það fyrir háttvirtan þingmann og aðra áhugasama. Kostnaður útgerðar hækkar ekki þótt miðað sé við eðlilegt markaðsverð. Kostnaðurinn er fastur og hann er þekktur. Það er líka rangt að hagnaðurinn verði kerfisbundið ofmetinn. Sá hagnaður sem hefur legið til grundvallar útreikningum veiðigjalda hefur til þessa verið kerfisbundið vanmetinn. Það er það sem er verið að leiðrétta. Við erum að færa okkur frá útreikningum sem byggja á vanmati aflaverðmætis yfir í markaðsverðið sem endurspeglar raunverulegt verð. Þannig að þetta orðatiltæki um ofmat — ja, það er sérkennilegt, svo ekki sé meira sagt.“ Greinar í Mogganum ekki áhrifavaldur í lífi ráðherra Bergþór spurði hvort afstaða ráðherra væri byggð á greiningu úr atvinnuvegaráðuneytinu eða hvort leitað hefði verið ráðgjafar utanhúss. Hanna Katrín sagði einfalda svarið það að þær greinar sem birtust í Morgunblaðinu til varnar hækkunar leiðréttingar veiðigjalds væru ekki sami áhrifavaldur í hennar lífi og Bergþórs. „Þannig að nei, ég tel ekki ástæðu til að fara enn einn hringinn og leita athugasemda eða viðbragða einhvers staðar annars staðar frá við þessum skrefum. Það er einfaldlega rangt hjá háttvirtum þingmanni að það hafi sífellt verið endurreiknaðar upp einhverjar tölur. Málið hefur bara farið í eðlilega þinglega meðferð. Það hafa verið gerðar breytingar eftir samráðsgátt og breytingar eftir meðferð nefndar. Það er mjög gjarnan gert með þingmál eins og háttvirtur þingmaður þekkir vel. “ Hanna Katrín fór nokkuð fram yfir gefinn ræðutíma í óundirbúnum fyrirspurnum til að snerta á umræðu í þingsal í gær vegna breytinga hjá Arctic Fish á Þingeyri. Fiskeldisfyrirtækið ætlar að færa fóðurstöðu sína til Ísafjarðar sem íbúar á Þingeyri eru verulega uggandi yfir. Eyjólfur Ármannsson innviðaráðherra hefur meðal annars sagt ætla að gera hvað hann geti til að stöðva þessi plön. Byrjað að segja upp fólki á gólfinu Vilhjálmur Árnason, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, sagði í þinginu í gær að ákvörðun Arctic Fish væri skýr birtingarmynd af þeirri þróun sem sé þegar hafin vegna fyrirhugaðra breytinga á veiðigjöldunum. Hann sagði að ríkisstjórnin yrði að kannast við ábyrgð sína og að allar gjörðir hennar hefðu áhrif. Hann sagði til dæmis að í Ólafsvík hefðu þegar sjö störf tapast. „Bara það eitt að leggja fram veiðigjöldin [frumvarpið] hefur orðið til þess að það er byrjað að selja skip, það er byrjað að færa aflaheimildir á milli eigenda og það er byrjað að segja upp fólkinu á gólfinu.“ Hanna Katrín staldraði við þessi orð. Fyrir neðan allar hellur „Ég verð að segja að lágkúran sem hér var höfð í frammi af hálfu stjórnarandstöðunnar í gær, þegar því er haldið fram að uppsagnir í fiskvinnslufyrirtæki á Þingeyri megi rekja til þessa máls, er fyrir neðan allar hellur,“ sagði Hanna Katrín. „Ég ætla bara að biðja ykkur að hafa það á hreinu að það var ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks, Framsóknar og Vinstri grænna sem hækkaði fiskeldisgjaldið fyrir ári síðan töluvert. Það gjald er markaðstengt, það er ekki tengt hagnaði. Við skulum líka hafa það á hreinu að það var ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Framsóknar sem lagði fyrirvaralaust á þannig innviðagjald í ferðaþjónustu að það er að slátra ferðaþjónustunni okkar í afskekktustu og viðkvæmustu byggðum, ef ríkisstjórnin bregst ekki við, sem hún hyggst gera, þannig að förum varlega. Ég legg kannski til í allri vinsemd að hér tali menn saman í vörninni því þetta er vandræðalegt.“ Alþingi Breytingar á veiðigjöldum Viðreisn Sjálfstæðisflokkurinn Miðflokkurinn Mest lesið Landris langt umfram það sem við þekktum hæst áður Innlent Stofna 200 milljarða sjóð fyrir bandamenn Trumps og biðja forsetann formlega afsökunar Erlent Mældur á 200 kílómetra hraða á klukkustund Innlent Ósáttir við kröfur Trumps: „Grænlendingar eru ekki til sölu“ Erlent „Níð“ Kjartans og Mörtu gæti sett strik í reikninginn Innlent Táningar skutu þrjá fyrir utan mosku í San Diego Erlent Leikskólastarfsmaður ákærður fyrir að slá son sinn og annað barn Innlent „Aðallega að meta þessa tvo kosti“ Innlent Kosningavaktin: Sjálfstæðisflokkurinn fagnaði um allt land Innlent Lögreglu hafi stafað hætta af manninum Innlent Fleiri fréttir Enn varað við umferðartöfum sökum framkvæmda á Hringvegi Kannanir sögulega nærri kosningaúrslitunum Leikskólastarfsmaður ákærður fyrir að slá son sinn og annað barn Landris langt umfram það sem við þekktum hæst áður Vilja halda samstarfinu áfram þrátt fyrir mikið fylgistap „Aðallega að meta þessa tvo kosti“ Mældur á 200 kílómetra hraða á klukkustund Hildur í beinni um þreifingar dagsins Lögreglu hafi stafað hætta af manninum „Níð“ Kjartans og Mörtu gæti sett strik í reikninginn Gerviraddir notaðar til að svíkja af Íslendingum fé Guðmundur Árni hættir í pólitík: „Ég er enginn moðsuðumaður“ Birta umhverfismat vegna Sundabrautar fyrir lok þessa mánaðar Látinn eyða myndskeiði: „Ekki standa þarna eins og gungur, hjálpið manninum“ Bein útsending: Opinn nefndarfundur um samgöngur til Eyja Samfylkingin í Reykjavík þurfi að byggja aftur upp traust Missti af tíma hjá lækni vegna umferðarteppu „Ferðin á þessum bíl var alveg svakaleg“ Meirihlutamyndanir að hefjast víða um land Hildur fundar með öllum og ekkert gefið upp „Ökufanturinn“ piltur undir tvítugu Rýnt í mögulega meirihluta í Reykjavík Malbika seinni akreinina að nóttu til á Suðurlandsvegi Kveikti í sér eftir að hafa verið beittur rafvarnarvopni Breyttu spurningunni í þjóðaratkvæðagreiðslunni Ósáttur í bílalest á Suðurlandsvegi Breytingar á meirihluta í Skagafirði í fyrsta sinn í tuttugu ár Nóg að gera hjá áhöfnum björgunarskipa Lásu upp rangar lokatölur í Reykjavík „Afgerandi vísbendingar“ um veikingu AMOC kalli á stórauknar aðgerðir Sjá meira
Umræður um veiðigjöld standa enn yfir og er umræðan orðin sögulega löng, sú þriðja lengsta frá því Alþingi var sameinað í eina málstofu fyrir 34 árum. Bergþór Ólason, þingmaður Miðflokksins, spurði ráðherra út í umfjöllun úr Morgunblaðinu í gær þess efnis að frumvarpið miðað við ofmetinn hagnað á nokkrum fisktegundum. Skrifin séu della „Í þessari umfjöllun sem um er rætt er því haldið fram að hagnaður verði kerfisbundið ofmetinn fyrir þessar fimm tegundir sem við erum tala um, síld, kolmunna, þorsk, ýsu og makríl. Þetta leiði til hærra veiðigjalds en raunveruleg afkoma útgerðanna í þessum tegundum gefur tilefni til og ástæðan sé sú að það sé verið að notast við markaðsverð í stað bókhaldsverðs og síðan að hlutfall kostnaðar haldist óbreytt þótt markaðsverð á einni tegund hækki og það skekki alla myndina,“ sagði Hanna Katrín og hélt áfram: „Stutta svarið við þessum áhyggjum er að þessi skrif eru della og ég skal fara yfir það fyrir háttvirtan þingmann og aðra áhugasama. Kostnaður útgerðar hækkar ekki þótt miðað sé við eðlilegt markaðsverð. Kostnaðurinn er fastur og hann er þekktur. Það er líka rangt að hagnaðurinn verði kerfisbundið ofmetinn. Sá hagnaður sem hefur legið til grundvallar útreikningum veiðigjalda hefur til þessa verið kerfisbundið vanmetinn. Það er það sem er verið að leiðrétta. Við erum að færa okkur frá útreikningum sem byggja á vanmati aflaverðmætis yfir í markaðsverðið sem endurspeglar raunverulegt verð. Þannig að þetta orðatiltæki um ofmat — ja, það er sérkennilegt, svo ekki sé meira sagt.“ Greinar í Mogganum ekki áhrifavaldur í lífi ráðherra Bergþór spurði hvort afstaða ráðherra væri byggð á greiningu úr atvinnuvegaráðuneytinu eða hvort leitað hefði verið ráðgjafar utanhúss. Hanna Katrín sagði einfalda svarið það að þær greinar sem birtust í Morgunblaðinu til varnar hækkunar leiðréttingar veiðigjalds væru ekki sami áhrifavaldur í hennar lífi og Bergþórs. „Þannig að nei, ég tel ekki ástæðu til að fara enn einn hringinn og leita athugasemda eða viðbragða einhvers staðar annars staðar frá við þessum skrefum. Það er einfaldlega rangt hjá háttvirtum þingmanni að það hafi sífellt verið endurreiknaðar upp einhverjar tölur. Málið hefur bara farið í eðlilega þinglega meðferð. Það hafa verið gerðar breytingar eftir samráðsgátt og breytingar eftir meðferð nefndar. Það er mjög gjarnan gert með þingmál eins og háttvirtur þingmaður þekkir vel. “ Hanna Katrín fór nokkuð fram yfir gefinn ræðutíma í óundirbúnum fyrirspurnum til að snerta á umræðu í þingsal í gær vegna breytinga hjá Arctic Fish á Þingeyri. Fiskeldisfyrirtækið ætlar að færa fóðurstöðu sína til Ísafjarðar sem íbúar á Þingeyri eru verulega uggandi yfir. Eyjólfur Ármannsson innviðaráðherra hefur meðal annars sagt ætla að gera hvað hann geti til að stöðva þessi plön. Byrjað að segja upp fólki á gólfinu Vilhjálmur Árnason, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, sagði í þinginu í gær að ákvörðun Arctic Fish væri skýr birtingarmynd af þeirri þróun sem sé þegar hafin vegna fyrirhugaðra breytinga á veiðigjöldunum. Hann sagði að ríkisstjórnin yrði að kannast við ábyrgð sína og að allar gjörðir hennar hefðu áhrif. Hann sagði til dæmis að í Ólafsvík hefðu þegar sjö störf tapast. „Bara það eitt að leggja fram veiðigjöldin [frumvarpið] hefur orðið til þess að það er byrjað að selja skip, það er byrjað að færa aflaheimildir á milli eigenda og það er byrjað að segja upp fólkinu á gólfinu.“ Hanna Katrín staldraði við þessi orð. Fyrir neðan allar hellur „Ég verð að segja að lágkúran sem hér var höfð í frammi af hálfu stjórnarandstöðunnar í gær, þegar því er haldið fram að uppsagnir í fiskvinnslufyrirtæki á Þingeyri megi rekja til þessa máls, er fyrir neðan allar hellur,“ sagði Hanna Katrín. „Ég ætla bara að biðja ykkur að hafa það á hreinu að það var ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks, Framsóknar og Vinstri grænna sem hækkaði fiskeldisgjaldið fyrir ári síðan töluvert. Það gjald er markaðstengt, það er ekki tengt hagnaði. Við skulum líka hafa það á hreinu að það var ríkisstjórn Sjálfstæðisflokks og Framsóknar sem lagði fyrirvaralaust á þannig innviðagjald í ferðaþjónustu að það er að slátra ferðaþjónustunni okkar í afskekktustu og viðkvæmustu byggðum, ef ríkisstjórnin bregst ekki við, sem hún hyggst gera, þannig að förum varlega. Ég legg kannski til í allri vinsemd að hér tali menn saman í vörninni því þetta er vandræðalegt.“
Alþingi Breytingar á veiðigjöldum Viðreisn Sjálfstæðisflokkurinn Miðflokkurinn Mest lesið Landris langt umfram það sem við þekktum hæst áður Innlent Stofna 200 milljarða sjóð fyrir bandamenn Trumps og biðja forsetann formlega afsökunar Erlent Mældur á 200 kílómetra hraða á klukkustund Innlent Ósáttir við kröfur Trumps: „Grænlendingar eru ekki til sölu“ Erlent „Níð“ Kjartans og Mörtu gæti sett strik í reikninginn Innlent Táningar skutu þrjá fyrir utan mosku í San Diego Erlent Leikskólastarfsmaður ákærður fyrir að slá son sinn og annað barn Innlent „Aðallega að meta þessa tvo kosti“ Innlent Kosningavaktin: Sjálfstæðisflokkurinn fagnaði um allt land Innlent Lögreglu hafi stafað hætta af manninum Innlent Fleiri fréttir Enn varað við umferðartöfum sökum framkvæmda á Hringvegi Kannanir sögulega nærri kosningaúrslitunum Leikskólastarfsmaður ákærður fyrir að slá son sinn og annað barn Landris langt umfram það sem við þekktum hæst áður Vilja halda samstarfinu áfram þrátt fyrir mikið fylgistap „Aðallega að meta þessa tvo kosti“ Mældur á 200 kílómetra hraða á klukkustund Hildur í beinni um þreifingar dagsins Lögreglu hafi stafað hætta af manninum „Níð“ Kjartans og Mörtu gæti sett strik í reikninginn Gerviraddir notaðar til að svíkja af Íslendingum fé Guðmundur Árni hættir í pólitík: „Ég er enginn moðsuðumaður“ Birta umhverfismat vegna Sundabrautar fyrir lok þessa mánaðar Látinn eyða myndskeiði: „Ekki standa þarna eins og gungur, hjálpið manninum“ Bein útsending: Opinn nefndarfundur um samgöngur til Eyja Samfylkingin í Reykjavík þurfi að byggja aftur upp traust Missti af tíma hjá lækni vegna umferðarteppu „Ferðin á þessum bíl var alveg svakaleg“ Meirihlutamyndanir að hefjast víða um land Hildur fundar með öllum og ekkert gefið upp „Ökufanturinn“ piltur undir tvítugu Rýnt í mögulega meirihluta í Reykjavík Malbika seinni akreinina að nóttu til á Suðurlandsvegi Kveikti í sér eftir að hafa verið beittur rafvarnarvopni Breyttu spurningunni í þjóðaratkvæðagreiðslunni Ósáttur í bílalest á Suðurlandsvegi Breytingar á meirihluta í Skagafirði í fyrsta sinn í tuttugu ár Nóg að gera hjá áhöfnum björgunarskipa Lásu upp rangar lokatölur í Reykjavík „Afgerandi vísbendingar“ um veikingu AMOC kalli á stórauknar aðgerðir Sjá meira