Aðför að verðmætasköpun Guðveig Lind Eyglóardóttir skrifar 25. febrúar 2026 13:46 Ég var ánægð að heyra í upphafi kjörtímabilsins að sitjandi ríkisstjórn ætlaði að kenna sig við verðmætasköpun. Verðmætasköpun sem myndi felast í því að efla byggðir landsins, styðja við vöxt fyrirtækja, auka gjaldeyristekjur, efla innviði, skapa störf og auka hagsæld. Í dag hef ég aftur á móti vaxandi áhyggjur af skilningsleysi þessara flokka á því hvað drífur atvinnulíf og samfélög á landsbyggðinni áfram. Það eru stórkostleg vonbrigði að ekkert hafi þokast áfram á þessari verðmætasköpunarvegferð sem ríkisstjórn Viðreisnar, Samfylkingarinnar og Flokks fólksins kynnti. Þvert á móti virðist stefnan hjá þeim vera sú að veikja markvisst bæði fyrirtæki og byggðir landsins. Sú aðför hefur hreinlega komið úr öllum skúmaskotum frá sitjandi ríkisstjórn. Skattlagning úr öllum áttum. Ríkisstjórnin ætlar að treysta á skattahækkanir við stjórn ríkisfjármála en sér ekki hversu alvarleg langtímaáhrif þessi stefna mun valda. Skattahækkanir eins og afnám samsköttunar hjóna og sambúðarfólks, hærri vörugjöld á bíla og kílómetragjöld sem eru hreinn landsbyggðarskattur. Það er öllum ljóst að þessar aðgerðir ríkisstjórnarinnar hafa haldið uppi verðbólgu og háu vaxtarstigi í landinu sem bitnar á fjölskyldum og fyrirtækjum. Þá hafa álögur á fyrirtæki skapað erfiðara rekstarumhverfi. Hærri veiðigjöld eru þegar farin að bitna á afleiddri starfsemi í sjávarbyggðum og teygja sig um allt land. Atvinnuleysi hefur aukist og ástandið hefur farið hratt versnandi. Þá er það grafalvarleg staða að sú orðræða sem ríkisstjórnin hefur um okkar helstu útflutningsgreinar eins og sjávarútveg og ferðaþjónustu er farin að skapa ranghugmyndir í hugum fólks um þessar mikilvægu atvinnugreinar. Það er miður að ríkisstjórnin sé stöðugt að skrímslavæða fólk og fyrirtæki sem halda uppi atvinnulífi um allt land og skapa mikilvægar tekjur fyrir þjóðarbúið. Nýjasta atlagan. Nýjasta atlagan að landsbyggðinni felst svo í frumvarpi til laga um jöfnun atkvæðavægis. Jöfnun atkvæðavægis hefur þann tilgang að fjölga þingmönnum Höfuðborgarsvæðisins og suðvesturhornsins og fækka þingmönnum annarra kjördæma. Frá upphafi hefur á Alþingi Íslendinga verið fylgt því sjónarmiði að fulltrúalýðræði byggi ekki aðeins á fjölda atkvæða að baki hverjum fulltrúa heldur einnig að íbúar um land allt eigi rödd á löggjafarsamkomunni. Á því sjónarmiði byggja einnig löggjafarsamkomur fjölda annarra lýðræðisríkja. Landsbyggðin, þar sem raunhagkerfið býr. Verðmætasköpun þjóðarbúsins á að mestu leyti uppruna sinn utan þéttbýlasta svæðis landsins svo sem í ferðaþjónustu, matvæla- og orkuframleiðslu. Sú verðmætasköpun er forsenda lífskjara á Íslandi og skatttekna ríkissjóðs. Nærtækasta dæmið er 40 milljarða innspýting í ríkissjóð frá Kerecis sem snýr nú halla á ríkissjóði í afgang. Fram undan er mikið verk að tryggja áframhaldandi verðmætasköpun í sátt við nærsamfélög um land allt. Í því samhengi hefur aldrei verið mikilvægara en nú að fækka ekki röddum hinna dreifðu byggða á Alþingi Íslendinga. Það er ljóst að sú keðja aðgerða sem sitjandi ríkisstjórn vinnur nú að mun til lengri tíma litið stórskaða hagkerfið. Ég biðla til allra þingmanna sem sitja á löggjafarþinginu að horfa á heildarmyndina til lengri tíma og taka sér stöðu með byggðum landsins, þar sem raunhagkerfið býr. Höfundur er forseti sveitarstjórnar Borgarbyggð. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Byggðamál Guðveig Lind Eyglóardóttir Mest lesið Læsisáætlun án bóka Álfhildur Leifsdóttir,Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir Skoðun Kröfurnar standa enn Georg Páll Skúlason Skoðun Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir Skoðun Fjölskyldulíf á eigin ábyrgð Svanfríður Bergvinsdóttir,Elsa Hrönn Gray Auðunsdóttir Skoðun Af hverju er ríkisstjórninni svona illa við landsbyggðina… Sigríður Ólafsdóttir Skoðun Stígum inn, konur eiga ekki að þurfa að herða sig Jakob Tryggvason Skoðun Þversögnin í menntamálum Helga María Pálsdóttir Skoðun Loftbrúin á að jafna aðstöðumun – ekki auka hann Jóhanna Lilja Eiríksdóttir Skoðun Hallalaus fjárlög mega ekki kosta farsæld barna Sveitarstjórnarfólk Framsóknar Skoðun Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson Skoðun Skoðun Skoðun Orð eru ekki heldur stefna – opið bréf til bæjarstjóra Ölfuss Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun Aðeins annar hluti jöfnunnar er ekki nóg Sveinn Ólafsson skrifar Skoðun Einungis tvö kyn Helgi Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Hvernig viljum við eldast? Janus Guðlaugsson skrifar Skoðun Þekkingin hefur aukist en hvað með þjónustuna? Hanna Birna Valdimarsdóttir skrifar Skoðun Læsisáætlun án bóka Álfhildur Leifsdóttir,Hólmfríður Jennýjar Árnadóttir skrifar Skoðun Það er kominn tími á löggjöf um dánaraðstoð á Íslandi Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Aðförin gegn landsbyggðinni Fjóla St. Kristinsdóttir skrifar Skoðun Protocol 35: Could Iceland be right after all? Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Nei nú stækkar nefið þitt Gosi.. sönn frásögn Sonja Lind Eyglóardóttir skrifar Skoðun Við getum ekki mælt okkur út úr vandanum Íris E. Gísladóttir skrifar Skoðun Fjölskyldulíf á eigin ábyrgð Svanfríður Bergvinsdóttir,Elsa Hrönn Gray Auðunsdóttir skrifar Skoðun Loftbrúin er fjárfesting í landsbyggðunum Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Loftbrúin á að jafna aðstöðumun – ekki auka hann Jóhanna Lilja Eiríksdóttir skrifar Skoðun Bruninn á Stuðlum og ábyrgð ríkisins Salvör Nordal skrifar Skoðun Af hverju er ríkisstjórninni svona illa við landsbyggðina… Sigríður Ólafsdóttir skrifar Skoðun Mannréttindi eru ekki góðvild — þau eru góð stefna Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir skrifar Skoðun Börn bíða eftir hjálp á meðan stjórnvöld ræða einkunnir Kristín Kjartansdóttir skrifar Skoðun I'm simply the best, better than all the rest...: Skýrt markmið, óskýr framkvæmd og enn ein útgáfan Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Hallalaus fjárlög mega ekki kosta farsæld barna Sveitarstjórnarfólk Framsóknar skrifar Skoðun Bráðum verðum við ósýnileg Ágúst Mogensen skrifar Skoðun Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson skrifar Skoðun Kröfurnar standa enn Georg Páll Skúlason skrifar Skoðun Stígum inn, konur eiga ekki að þurfa að herða sig Jakob Tryggvason skrifar Skoðun America First – eða America Alone? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Þversögnin í menntamálum Helga María Pálsdóttir skrifar Skoðun Sátt um hvað? Ofbeldi er ekki ágreiningur Inga Valgerður Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Er samþykki skálkaskjól fyrir skepnuskap ? Magnea Marinósdóttir skrifar Skoðun Ósýnileg hamlandi einkenni – þegar baráttan sést ekki Sigrún Heimisdóttir skrifar Sjá meira
Ég var ánægð að heyra í upphafi kjörtímabilsins að sitjandi ríkisstjórn ætlaði að kenna sig við verðmætasköpun. Verðmætasköpun sem myndi felast í því að efla byggðir landsins, styðja við vöxt fyrirtækja, auka gjaldeyristekjur, efla innviði, skapa störf og auka hagsæld. Í dag hef ég aftur á móti vaxandi áhyggjur af skilningsleysi þessara flokka á því hvað drífur atvinnulíf og samfélög á landsbyggðinni áfram. Það eru stórkostleg vonbrigði að ekkert hafi þokast áfram á þessari verðmætasköpunarvegferð sem ríkisstjórn Viðreisnar, Samfylkingarinnar og Flokks fólksins kynnti. Þvert á móti virðist stefnan hjá þeim vera sú að veikja markvisst bæði fyrirtæki og byggðir landsins. Sú aðför hefur hreinlega komið úr öllum skúmaskotum frá sitjandi ríkisstjórn. Skattlagning úr öllum áttum. Ríkisstjórnin ætlar að treysta á skattahækkanir við stjórn ríkisfjármála en sér ekki hversu alvarleg langtímaáhrif þessi stefna mun valda. Skattahækkanir eins og afnám samsköttunar hjóna og sambúðarfólks, hærri vörugjöld á bíla og kílómetragjöld sem eru hreinn landsbyggðarskattur. Það er öllum ljóst að þessar aðgerðir ríkisstjórnarinnar hafa haldið uppi verðbólgu og háu vaxtarstigi í landinu sem bitnar á fjölskyldum og fyrirtækjum. Þá hafa álögur á fyrirtæki skapað erfiðara rekstarumhverfi. Hærri veiðigjöld eru þegar farin að bitna á afleiddri starfsemi í sjávarbyggðum og teygja sig um allt land. Atvinnuleysi hefur aukist og ástandið hefur farið hratt versnandi. Þá er það grafalvarleg staða að sú orðræða sem ríkisstjórnin hefur um okkar helstu útflutningsgreinar eins og sjávarútveg og ferðaþjónustu er farin að skapa ranghugmyndir í hugum fólks um þessar mikilvægu atvinnugreinar. Það er miður að ríkisstjórnin sé stöðugt að skrímslavæða fólk og fyrirtæki sem halda uppi atvinnulífi um allt land og skapa mikilvægar tekjur fyrir þjóðarbúið. Nýjasta atlagan. Nýjasta atlagan að landsbyggðinni felst svo í frumvarpi til laga um jöfnun atkvæðavægis. Jöfnun atkvæðavægis hefur þann tilgang að fjölga þingmönnum Höfuðborgarsvæðisins og suðvesturhornsins og fækka þingmönnum annarra kjördæma. Frá upphafi hefur á Alþingi Íslendinga verið fylgt því sjónarmiði að fulltrúalýðræði byggi ekki aðeins á fjölda atkvæða að baki hverjum fulltrúa heldur einnig að íbúar um land allt eigi rödd á löggjafarsamkomunni. Á því sjónarmiði byggja einnig löggjafarsamkomur fjölda annarra lýðræðisríkja. Landsbyggðin, þar sem raunhagkerfið býr. Verðmætasköpun þjóðarbúsins á að mestu leyti uppruna sinn utan þéttbýlasta svæðis landsins svo sem í ferðaþjónustu, matvæla- og orkuframleiðslu. Sú verðmætasköpun er forsenda lífskjara á Íslandi og skatttekna ríkissjóðs. Nærtækasta dæmið er 40 milljarða innspýting í ríkissjóð frá Kerecis sem snýr nú halla á ríkissjóði í afgang. Fram undan er mikið verk að tryggja áframhaldandi verðmætasköpun í sátt við nærsamfélög um land allt. Í því samhengi hefur aldrei verið mikilvægara en nú að fækka ekki röddum hinna dreifðu byggða á Alþingi Íslendinga. Það er ljóst að sú keðja aðgerða sem sitjandi ríkisstjórn vinnur nú að mun til lengri tíma litið stórskaða hagkerfið. Ég biðla til allra þingmanna sem sitja á löggjafarþinginu að horfa á heildarmyndina til lengri tíma og taka sér stöðu með byggðum landsins, þar sem raunhagkerfið býr. Höfundur er forseti sveitarstjórnar Borgarbyggð.
Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir Skoðun
Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson Skoðun
Skoðun Fjölskyldulíf á eigin ábyrgð Svanfríður Bergvinsdóttir,Elsa Hrönn Gray Auðunsdóttir skrifar
Skoðun Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir skrifar
Skoðun I'm simply the best, better than all the rest...: Skýrt markmið, óskýr framkvæmd og enn ein útgáfan Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar
Skoðun Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson skrifar
Við krefjumst þess að þolendur segi frá. En er kerfið tilbúið að hlusta? Herdís Ósk Sveinsdóttir Skoðun
Sameinuðu þjóðirnar í 81 ár: Lýðræði og mannréttindi verja sig ekki sjálf Eva Harðardóttir,Erlingur Erlingsson,Helen María Ólafsdóttir,Páll Ásgeir Davíðsson,Rakel Anna Boulter,Viktoría Valdimarsdóttir,Þorvarður Atli Þórsson,Þórður Kristinsson Skoðun