Allt velti á Rasmus­sen

Þingkosningar fóru fram í Danmörku í gær en hvorki rauða blokkin né sú bláa náði hreinum meirihluta. Því er Lars Løkke Rasmussen, formaður miðjuflokksins Moderaterne, í lykilstöðu fyrir stjórnarviðræður.

Eiríkur Bergmann, prófessor í stjórnmálafræði, segir ekkert í heildarmynd kosninganna hafa komið á óvart. Eftir hádegi fara formenn flokkanna á fund konungs og benda á þann sem þeir vilji að fari með umboðið.

„Það er nokkuð fast í þessum blokkum. Yfirleitt benda forystumenn ekki á sjálfa sig nema þeir hafi stuðning annarra flokka og þeir benda óhikað á leiðtoga blokkarinnar þvert yfir flokka sem er svolítið öðruvísi en gerist hér hjá okkur. Þessi blokkapólitík er hins vegar svolítið að brotna upp og þess vegna liggur ekki ljóst fyrir á þessari stundu hver fái umboðið þó að Metta sé líklegust,“ segir Eiríkur.

Sósíaldemókrataflokkur Mette Frederiksen fékk 21,9 prósent atkvæða, 38 þingsæti, og því stærsti flokkurinn á nýju þingi. 

„Þess vegna eru [Sósíaldemókratar] augljósasta fyrsta val en það veltur alfarið á Lars Løkke Rasmussen, hvort hann samþykki að benda konungi á það að veita Mette Fredrikssen stjórnarmyndunarumboðið þegar flokkarnir fara konungsrúntinn núna eftir hádegi,“ segir hann.

Frederiksen hefur þegar sagst vilja halda áfram að leiða landið sem forsætisráðherra. Þá hefur Troels Lund Polsen, leiðtogi Venstre, útilokað áframhaldandi ríkisstjórnarsamstarf með flokki Frederiksen. Þá sé hægt að mynda minnihlutaríkisstjórn þar sem bæði Þjóðarflokkurinn og Moderantar yrðu utan ríkisstjórnarinnar.

„Það liggur enn ekki ljóst fyrir hvað Lars Løkke ætlar sér að gera.“

Staða Dana í öryggismálum, sér í lagi samskipti þeirra við Bandaríkjamenn um Grænland, geti gert stöðu Frederiksen sterkari.

„Það setur ákveðna pressu á málið og gerir það meira áríðandi en áður að menn þjappi saman raðirnar og þjappi sér að baki leiðtogunum. Það gerir stöðu Mette ansi sterka í þessum umræðum núna en það kemur í sjálfu sér ekki í veg fyrir að menn reyni að spreyta sig á hinum pólitíska velli með alls konar athöfnum.“