Atvinnulífið misnoti heilbrigðiskerfið Smári Jökull Jónsson skrifar 8. janúar 2026 22:40 Gunnar Þór Geirsson er formaður Félags íslenskra heimilislækna. Vísir/Bjarni Atvinnulífið misnotar opinbera kerfið með því að nota heilbrigðiskerfið til þess að halda utan um fjarvistir starfsmanna, að mati formanns Félags heimilislækna. Tíðar læknaheimsóknir fólks af erlendum uppruna í þeim tilgangi veki hann til umhugsunar hvort um mismunun sé að ræða. Síðustu daga hefur fréttastofa fjallað um veikindahlutfall starfsfólks á vinnumarkaði og að veikindahlutfall sé umtalsvert hærra hjá opinberum stofnunum og sveitarfélögum en á almennum markaði. Framkvæmdastjóri Viðskiptaráðs fullyrti að dæmi væru um starfsmenn hjá hinu opinbera sem færu í veikindaleyfi, jafnvel í ár, án þess að veikindi séu til staðar. „Ég myndi nú telja að ef fólk er búið að vera veikt í þetta langan tíma þá er oftast um raunveruleg veikindi að ræða. Auðvitað er hægt að misnota öll kerfi en það er ekki hlutverk læknis að vera að véfengja skjólstæðinga sína,“ sagði Gunnar Þór Geirsson, formaður Félags íslenskra heimilislækna, um orð Björns Brynjólfs Björnssonar, framkvæmdastjóra Viðskiptaráðs, í kvöldfréttum í gær. „Læknar eru málsvarar sinna skjólstæðinga. Auðvitað getur verið erfitt að meta en þegar maður hittir viðkomandi oftar en einu sinni þá fær maður góða mynd af því hvað er að hrjá fólk. Sérstaklega getur þetta verið flókið ef viðkomandi er að hitta fleiri en einn lækni.“ Hann segir það sameiginlegt markmið að viðkomandi sjúklingur nái heilsu. „Heimilislæknir reynir með tímanum að ná góðum tengslum við viðkomandi. Flest fólk vill snúa aftur til vinnu eftir veikindi. Það að vinna eru réttindi sem flestir vilja hafa aðgang að.“ Vill styttri vottorðin út Fólk geti glímt við veikindi með ósýnileg einkenni. Vottorðakerfið sé ekki gott og nefnir Gunnar nágrannalönd þar sem ekki þarf vottorð fyrir fyrstu viku veikinda. „Ég tel að við ættum að fara í vinnu, þá stjórnvöld í samvinnu við Félag heimilislækna og mögulega atvinnulífið, að reyna að koma þessum styttri vottorðum út,“ segir Gunnar, sem vill þó ítreka að aðkoma læknis sé nauðsynleg í lengri veikindum. Fólk komi endurtekið til læknis vegna skemmri veikinda, jafnvel 1-2 daga, eingöngu til að fá vottorð að kröfu atvinnurekenda en ekki til að fá mat á veikindum eða ráðleggingar í tengslum við þau. Það sé sóun á tíma lækna og sjúklinga, tíminn sé auðlind sem mikilvægt er að sé sem best nýtt. „Það er í raun og veru misnotkun á opinberu heilbrigðiskerfi að atvinnulífið sé að nota opinbera heilbrigðiskerfið til að halda utan um fjarvistir hjá fyrirtæki sem er í einkaeigu.“ Meiri krafa á fólk af erlendum uppruna Þá sé það hans tilfinning að fólk af erlendum uppruna sem vinni láglaunastörf þurfi oftar vottorð vegna skemmri veikinda. „Það vekur mann til umhugsunar hvort það sé einhver mismunun hér í gangi.“ Mismunun að hvaða leyti? „Að fólk sem er að vinna þessi störf, að það sé einhvern veginn gerð meiri krafa á að þau sanni að hér sé um raunveruleg veikindi að ræða,“ sagði Gunnar að lokum. Vinnumarkaður Heilbrigðismál Rekstur hins opinbera Mest lesið Sjö sakaðir um að nauðga samnemanda klukkustundum saman Erlent Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir Innlent Tók stúlku kverkataki og nauðgaði Innlent Gætir fengið allt rétt á prófi en átta í einkunn Innlent Ekið á fimm ára barn á hjóli Innlent Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Innlent „Sorglegt að þetta sé staðan“ Innlent Svindlaði ítrekað í sjálfsafgreiðslu og fékk dóm Innlent Furðar sig á tali um taktík með gjaldahækkanir Innlent Hlýtur ríflega sjötíu svipuhögg fyrir að koma fram án höfuðslæðu Erlent Fleiri fréttir Vinnuvél var keyrt upp undir Bústaðavegsbrú Talsvert fleiri karlar en konur teknir fyrir akstur undir áhrifum „Sorglegt að þetta sé staðan“ Gætir fengið allt rétt á prófi en átta í einkunn Einum sleppt úr gæsluvarðhaldi og tveir eftir Gagnrýna harðlega fyrirhugaðar skatta- og gjaldahækkanir Ekið á hjólreiðamann í Kópavogi Reykjanesbraut verður lokað vegna framkvæmda Fella niður rannsókn vegna E. coli-sýkingar á Mánagarði Ný göngubrú vígð Íslenskar jökulár úr geimnum Tók stúlku kverkataki og nauðgaði Fluttur með þyrlu á slysadeild eftir slys í tengivirki Ekki ákveðið hvort lagareldisfrumvarpið verði endurflutt Símafrí sett en PISA sýnir engin skýr tengsl við betri námsárangur Furðar sig á tali um taktík með gjaldahækkanir „Við erum ekki að mismuna eftir þjóðerni með þessum hætti“ Svindlaði ítrekað í sjálfsafgreiðslu og fékk dóm Harðari tónn en áður hafi verið sleginn Uppsagnir, undarleg taktík og umtöluð ræða Ekið á fimm ára barn á hjóli Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir „Aðgerðaleysið og getuleysið er algjört hjá stjórnvöldum“ Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Skil næstu lægðar nálgast Tilkynnt um tvær líkamsárásir Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Stutt geti verið í kosningar Boðar fyrstu lögin og reglurnar gagnvart gervigreind Sjá meira
Síðustu daga hefur fréttastofa fjallað um veikindahlutfall starfsfólks á vinnumarkaði og að veikindahlutfall sé umtalsvert hærra hjá opinberum stofnunum og sveitarfélögum en á almennum markaði. Framkvæmdastjóri Viðskiptaráðs fullyrti að dæmi væru um starfsmenn hjá hinu opinbera sem færu í veikindaleyfi, jafnvel í ár, án þess að veikindi séu til staðar. „Ég myndi nú telja að ef fólk er búið að vera veikt í þetta langan tíma þá er oftast um raunveruleg veikindi að ræða. Auðvitað er hægt að misnota öll kerfi en það er ekki hlutverk læknis að vera að véfengja skjólstæðinga sína,“ sagði Gunnar Þór Geirsson, formaður Félags íslenskra heimilislækna, um orð Björns Brynjólfs Björnssonar, framkvæmdastjóra Viðskiptaráðs, í kvöldfréttum í gær. „Læknar eru málsvarar sinna skjólstæðinga. Auðvitað getur verið erfitt að meta en þegar maður hittir viðkomandi oftar en einu sinni þá fær maður góða mynd af því hvað er að hrjá fólk. Sérstaklega getur þetta verið flókið ef viðkomandi er að hitta fleiri en einn lækni.“ Hann segir það sameiginlegt markmið að viðkomandi sjúklingur nái heilsu. „Heimilislæknir reynir með tímanum að ná góðum tengslum við viðkomandi. Flest fólk vill snúa aftur til vinnu eftir veikindi. Það að vinna eru réttindi sem flestir vilja hafa aðgang að.“ Vill styttri vottorðin út Fólk geti glímt við veikindi með ósýnileg einkenni. Vottorðakerfið sé ekki gott og nefnir Gunnar nágrannalönd þar sem ekki þarf vottorð fyrir fyrstu viku veikinda. „Ég tel að við ættum að fara í vinnu, þá stjórnvöld í samvinnu við Félag heimilislækna og mögulega atvinnulífið, að reyna að koma þessum styttri vottorðum út,“ segir Gunnar, sem vill þó ítreka að aðkoma læknis sé nauðsynleg í lengri veikindum. Fólk komi endurtekið til læknis vegna skemmri veikinda, jafnvel 1-2 daga, eingöngu til að fá vottorð að kröfu atvinnurekenda en ekki til að fá mat á veikindum eða ráðleggingar í tengslum við þau. Það sé sóun á tíma lækna og sjúklinga, tíminn sé auðlind sem mikilvægt er að sé sem best nýtt. „Það er í raun og veru misnotkun á opinberu heilbrigðiskerfi að atvinnulífið sé að nota opinbera heilbrigðiskerfið til að halda utan um fjarvistir hjá fyrirtæki sem er í einkaeigu.“ Meiri krafa á fólk af erlendum uppruna Þá sé það hans tilfinning að fólk af erlendum uppruna sem vinni láglaunastörf þurfi oftar vottorð vegna skemmri veikinda. „Það vekur mann til umhugsunar hvort það sé einhver mismunun hér í gangi.“ Mismunun að hvaða leyti? „Að fólk sem er að vinna þessi störf, að það sé einhvern veginn gerð meiri krafa á að þau sanni að hér sé um raunveruleg veikindi að ræða,“ sagði Gunnar að lokum.
Vinnumarkaður Heilbrigðismál Rekstur hins opinbera Mest lesið Sjö sakaðir um að nauðga samnemanda klukkustundum saman Erlent Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir Innlent Tók stúlku kverkataki og nauðgaði Innlent Gætir fengið allt rétt á prófi en átta í einkunn Innlent Ekið á fimm ára barn á hjóli Innlent Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Innlent „Sorglegt að þetta sé staðan“ Innlent Svindlaði ítrekað í sjálfsafgreiðslu og fékk dóm Innlent Furðar sig á tali um taktík með gjaldahækkanir Innlent Hlýtur ríflega sjötíu svipuhögg fyrir að koma fram án höfuðslæðu Erlent Fleiri fréttir Vinnuvél var keyrt upp undir Bústaðavegsbrú Talsvert fleiri karlar en konur teknir fyrir akstur undir áhrifum „Sorglegt að þetta sé staðan“ Gætir fengið allt rétt á prófi en átta í einkunn Einum sleppt úr gæsluvarðhaldi og tveir eftir Gagnrýna harðlega fyrirhugaðar skatta- og gjaldahækkanir Ekið á hjólreiðamann í Kópavogi Reykjanesbraut verður lokað vegna framkvæmda Fella niður rannsókn vegna E. coli-sýkingar á Mánagarði Ný göngubrú vígð Íslenskar jökulár úr geimnum Tók stúlku kverkataki og nauðgaði Fluttur með þyrlu á slysadeild eftir slys í tengivirki Ekki ákveðið hvort lagareldisfrumvarpið verði endurflutt Símafrí sett en PISA sýnir engin skýr tengsl við betri námsárangur Furðar sig á tali um taktík með gjaldahækkanir „Við erum ekki að mismuna eftir þjóðerni með þessum hætti“ Svindlaði ítrekað í sjálfsafgreiðslu og fékk dóm Harðari tónn en áður hafi verið sleginn Uppsagnir, undarleg taktík og umtöluð ræða Ekið á fimm ára barn á hjóli Mannasaur og hanskar um allar koppagrundir „Aðgerðaleysið og getuleysið er algjört hjá stjórnvöldum“ Farþegi handtekinn í Hollandi vegna skemmdarverka Skil næstu lægðar nálgast Tilkynnt um tvær líkamsárásir Bregðast við skipulögðum árásum og hótunum Góðkunningi lögreglunnar grunaður um líkamsárás Stutt geti verið í kosningar Boðar fyrstu lögin og reglurnar gagnvart gervigreind Sjá meira