Prófessor slær á áhyggjuraddir

Greint var frá því í kvöldfréttum Sýnar að ekki væri útlit fyrir að frumvarp félags- og húsnæðismálaráðherra um tengingu almannatrygginga við launavísitölu verði afgreitt úr þingnefnd fyrr en í fyrsta lagi í byrjun mars. 

Hart hefur verið tekist á um málið þrátt fyrir að það snúi í meginatriðum um að breyta einu orði. Stjórnarandstaðan segir fjölga í hópi gagnrýnenda en hagfræðingarnir Axel Hall, Gylfi Zoega og Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri hafa varað við frumvarpinu. Tíu hafa skilað umsögn um málið og kom fram í kvöldfréttum Sýnar í gær að velferðarnefnd Alþingis taki á móti gestum vegna málsins á næsta fundi sínum.

Deilt hefur verið um það hvort frumvarpið feli í sér svokallaðan tvöfaldan lás. Þar er vísað til þess að bætur almannatrygginga muni bæði taka mið af launaþróun og aldrei hækka minna en verðlag. Hafa gagnrýnendur varað við því að þetta geri það að verkum að kjör bótaþega hækki í öllum tilfellum, einnig þegar kaupmáttur launþega rýrni í mikilli verðbólgu. Forsætisráðherra og aðrir stjórnarliðar hafa á sama tíma hafnað því að breytingin feli í sér þennan tvöfalda lás.

„Það er ekki nokkur leið að fá það út að þetta stefni fjárhag ríkisins í hættu, upphæðirnar sem um ræðir eru það lágar í samhengi við rekstur ríkisins. Í greinargerð með frumvarpinu er kostnaðurinn metinn á 4-5 milljarða króna á ári, sem virkar sæmilega trúverðugt. Miðum hér við 4,5 milljarða,“ segir Gylfi í færslu á Facebook.

Helmingur skili sér til baka

Hann segir rétt tæplega helming líklega skila sér aftur til ríkis og sveitarfélaga í gegnum tekjuskatt. Miðað við fjóra til fimm milljarða myndu um 950 milljónir fara í tekjuskatt, 675 milljónir í útsvar og 557 milljónir í virðisaukaskatt sé gert ráð fyrir því að tekjunum sé varið í neyslu í almenna virðisaukaskattsþrepinu. Auk þess gætu einhverjar tekjur skilað sé í gegnum vörugjöld og tekjuskatt seljenda vöru og þjónustu.

Gylfi segir að samanlagt séu það um 2,3 milljarðar sem útgjöld hins opinbera aukast um að frádregnum nýjum tekjum.

„Það er rétt innan við einn fimmti af einu prósenti af skatttekjum ríkisins. Það setur augljóslega ekki fjárhag ríkisins í uppnám,“ segir Gylfi.

Eðlilegt að deila

Hann segir þó alveg eðlilegt að deila um svona breytingar, til þess séu stjórnmálin, en að það eigi varla að gera á þeim forsendum að breytingin stefni ríkisfjármálunum í einhverja stórhættu.

„Það er annað mál að orðalagið sem lagt er til vegna þessarar breytingar er ekki alveg nógu skýrt um það hvað eigi að gera þegar laun hækka ýmist meira eða minna en verðlag, en það er auðvelt að laga,“ segir hann að lokum.