Vara við hættulegum aðstæðum við Sólheimajökul Árni Sæberg skrifar 22. júlí 2026 14:21 Núverandi aðstæður við jaðar Sólheimajökuls. Jón Heiðar Andrésson/Vedur.is Undanfarnar vikur hafa orðið verulegar breytingar við sporð Sólheimajökuls sem hafa gert aðkomu að jöklinum erfiðari og varasamari. Óstöðugur jökulís við jökullónin og grjóthrun úr hlíðum geta skapað hættu fyrir fólk sem fer um svæðið. Í tilkynningu þess efnis á vef Veðurstofunnar segir að lítið lón hafi myndast austan við sporð Sólheimajökuls. Á milli þess og aðaljökullónsins framan við Sólheimajökul hafi myndast íshaft, sem myndi tengingu frá ströndinni að jöklinum. Haftið hafi minnkað hratt undanfarnar vikur vegna bráðnunar og kelfingar en til skýringar verði kelfingar þegar jakar brotna fram í lónið. Nú geti hætta skapast af því að fara um íshaftið. Bæði sé hætta á að óstöðugur ís gefi sig og að fólki skriki fótur og falli í lónin öðru hvoru megin við haftið. Aðkoma að sporði Sólheimajökuls sé því mun erfiðari og varasamari en áður. Hafa fellt niður ferðir Miklar breytingar á aðstæðum hafi orðið frá degi til dags og óvissa sé um áframhaldandi þróun. Mikilvægt sé að fólk sem fer um svæðið á eigin vegum gæti varúðar við jökulsporðinn og fari ekki út á óstöðugan jökulís og svæði þar sem hætta sé á falli ofan í köld og djúp jökullón. Leiðsögumenn á svæðinu vakti breytingarnar og ferðaþjónustufyrirtæki hafi nú í forvarnarskyni fellt niður ferðir og hugað sé að nýjum og öruggari leiðum. Hætta á grjóthruni Veðurstofan vekur jafnframt athygli á grjóthrunshættu úr Jökulhaus, fjallinu ofan aðkomuleiðarinnar að suðaustanverðum Sólheimajökli. Fólk ætti að lágmarka viðveru undir bröttum hlíðum. Grjót sem falli á aðkomuleiðina geti verið stór og skapað verulega hættu fyrir ferðafólk. Meðfram öllum göngustígunum sé grjóthrunshætta og því sé mikilvægt að sýna aðgát. Ferðafólk sé hvatt til að skoða brattar hlíðar vel og vera vakandi fyrir merkjum um grjóthrun, svo sem nýföllnu grjóti eða hljóðum úr hlíðinni. Grjóthrun verði skyndilega og ekki sé hægt að spá nákvæmlega fyrir um hvenær það á sér stað. Líkur á grjóthruni geti þó aukist í mikilli úrkomu og við snöggar hitabreytingar, til dæmis þegar frýs og þiðnar til skiptis. Aðstæður breytast vegna hops Loks segir að flestir jöklar landsins hörfi nú í hlýnandi loftslagi, sem leiði til margvíslegra breytinga við jökulsporðana, sem geti haft áhrif á öryggi fólks og aðstæður vegna jöklaferða. Jaðarlón myndist og stækki, sem geti hindrað för, aurbleytur myndist við jökulsporða og landslag sé óstöðugt þar sem jöklar hafi áður stutt við fjallshlíðar í dölum. Vert sé að hafa í huga að aðgengi að jökulsporðum er óvíða jafn auðvelt og hér á landi. Það sé aðeins á örfáum stöðum í heiminum þar sem finna má malbikaða vegi sem ná langleiðina að jökulsporði. „Óvant ferðafólk á því auðvelt með að koma sér í hættulegar aðstæður. Mikilvægt er að fólk geri sér grein fyrir hættunum, fylgi leiðbeiningum, sýni varúð, beri virðingu fyrir því umhverfi sem ferðast er um og hugi að síbreytilegum aðstæðum sem ríkja framan skriðjökla.“ Jöklar á Íslandi Ferðalög Ferðaþjónusta Veður Mýrdalshreppur Mest lesið Kýld niður fjallið og svo horft á formanninn ljúga í fjölmiðlum Innlent Rafmagnslaust var í Reykjavík og Mosfellsbæ Innlent Réttarhöldunum yfir Clancy lauk án niðurstöðu Erlent Jarðskjálfti í Brennisteinsfjöllum Innlent Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Innlent Enginn andvígur hvalveiðum Innlent Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Innlent Vilja að heimskortið sýni Afríku í réttum hlutföllum Erlent Segja ekkert um svörin við yfirheyrslu Trumps Erlent Skordýr í súpu skólabarna Innlent Fleiri fréttir Handteknir eftir líkamsárás Kýld niður fjallið og svo horft á formanninn ljúga í fjölmiðlum Jarðskjálfti í Brennisteinsfjöllum Rafmagnslaust var í Reykjavík og Mosfellsbæ Enginn andvígur hvalveiðum Banna innfluttar dýraafurðir frá Brasilíu Skordýr í súpu skólabarna Sérsveitaraðgerð við heimahús á Akureyri Anna Lilja og Sæunn sýslumenn tímabundið Finnbjörn býður sig ekki aftur fram til forseta ASÍ Telja þjóðaratkvæðagreiðsluna hafa styrkt Samfylkinguna Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Fella niður gatnagerðargjald vegna bílakjallara Næstum allar ábendingarnar um Áfram Ísland Segir borgina vinda ofan af „langvarandi rugli og vitleysu“ Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Myndbönd af banaslysinu í dreifingu og kvartanir vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Langreyðarkvótinn mun tæplega nást Fylgdarakstur um Hvalfjarðargöng að næturlagi í næstu viku Eyvindur P. Eiríksson látinn Lægðardrag teygir sig yfir landið Myndir: Opnunarhóf nýs Kvennaathvarfs Tekinn á 190 þar sem má aka á 90 kílómetra hraða Einn enn með stöðu sakbornings vegna E. coli sýkingar á Mánagarði Skrifað undir viljayfirlýsingu vegna jarðganga til Eyja Túlkunaratriði hvað eigi að gera við umsóknina Ruddist inn í íbúð og reyndi að komast inn á upptekið baðherbergið Fegursta flugvél Íslands rifin „Ekkert af þessu er beinlínis að hjálpa okkur“ Sjá meira
Í tilkynningu þess efnis á vef Veðurstofunnar segir að lítið lón hafi myndast austan við sporð Sólheimajökuls. Á milli þess og aðaljökullónsins framan við Sólheimajökul hafi myndast íshaft, sem myndi tengingu frá ströndinni að jöklinum. Haftið hafi minnkað hratt undanfarnar vikur vegna bráðnunar og kelfingar en til skýringar verði kelfingar þegar jakar brotna fram í lónið. Nú geti hætta skapast af því að fara um íshaftið. Bæði sé hætta á að óstöðugur ís gefi sig og að fólki skriki fótur og falli í lónin öðru hvoru megin við haftið. Aðkoma að sporði Sólheimajökuls sé því mun erfiðari og varasamari en áður. Hafa fellt niður ferðir Miklar breytingar á aðstæðum hafi orðið frá degi til dags og óvissa sé um áframhaldandi þróun. Mikilvægt sé að fólk sem fer um svæðið á eigin vegum gæti varúðar við jökulsporðinn og fari ekki út á óstöðugan jökulís og svæði þar sem hætta sé á falli ofan í köld og djúp jökullón. Leiðsögumenn á svæðinu vakti breytingarnar og ferðaþjónustufyrirtæki hafi nú í forvarnarskyni fellt niður ferðir og hugað sé að nýjum og öruggari leiðum. Hætta á grjóthruni Veðurstofan vekur jafnframt athygli á grjóthrunshættu úr Jökulhaus, fjallinu ofan aðkomuleiðarinnar að suðaustanverðum Sólheimajökli. Fólk ætti að lágmarka viðveru undir bröttum hlíðum. Grjót sem falli á aðkomuleiðina geti verið stór og skapað verulega hættu fyrir ferðafólk. Meðfram öllum göngustígunum sé grjóthrunshætta og því sé mikilvægt að sýna aðgát. Ferðafólk sé hvatt til að skoða brattar hlíðar vel og vera vakandi fyrir merkjum um grjóthrun, svo sem nýföllnu grjóti eða hljóðum úr hlíðinni. Grjóthrun verði skyndilega og ekki sé hægt að spá nákvæmlega fyrir um hvenær það á sér stað. Líkur á grjóthruni geti þó aukist í mikilli úrkomu og við snöggar hitabreytingar, til dæmis þegar frýs og þiðnar til skiptis. Aðstæður breytast vegna hops Loks segir að flestir jöklar landsins hörfi nú í hlýnandi loftslagi, sem leiði til margvíslegra breytinga við jökulsporðana, sem geti haft áhrif á öryggi fólks og aðstæður vegna jöklaferða. Jaðarlón myndist og stækki, sem geti hindrað för, aurbleytur myndist við jökulsporða og landslag sé óstöðugt þar sem jöklar hafi áður stutt við fjallshlíðar í dölum. Vert sé að hafa í huga að aðgengi að jökulsporðum er óvíða jafn auðvelt og hér á landi. Það sé aðeins á örfáum stöðum í heiminum þar sem finna má malbikaða vegi sem ná langleiðina að jökulsporði. „Óvant ferðafólk á því auðvelt með að koma sér í hættulegar aðstæður. Mikilvægt er að fólk geri sér grein fyrir hættunum, fylgi leiðbeiningum, sýni varúð, beri virðingu fyrir því umhverfi sem ferðast er um og hugi að síbreytilegum aðstæðum sem ríkja framan skriðjökla.“
Jöklar á Íslandi Ferðalög Ferðaþjónusta Veður Mýrdalshreppur Mest lesið Kýld niður fjallið og svo horft á formanninn ljúga í fjölmiðlum Innlent Rafmagnslaust var í Reykjavík og Mosfellsbæ Innlent Réttarhöldunum yfir Clancy lauk án niðurstöðu Erlent Jarðskjálfti í Brennisteinsfjöllum Innlent Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Innlent Enginn andvígur hvalveiðum Innlent Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Innlent Vilja að heimskortið sýni Afríku í réttum hlutföllum Erlent Segja ekkert um svörin við yfirheyrslu Trumps Erlent Skordýr í súpu skólabarna Innlent Fleiri fréttir Handteknir eftir líkamsárás Kýld niður fjallið og svo horft á formanninn ljúga í fjölmiðlum Jarðskjálfti í Brennisteinsfjöllum Rafmagnslaust var í Reykjavík og Mosfellsbæ Enginn andvígur hvalveiðum Banna innfluttar dýraafurðir frá Brasilíu Skordýr í súpu skólabarna Sérsveitaraðgerð við heimahús á Akureyri Anna Lilja og Sæunn sýslumenn tímabundið Finnbjörn býður sig ekki aftur fram til forseta ASÍ Telja þjóðaratkvæðagreiðsluna hafa styrkt Samfylkinguna Hugsi yfir framlagi Kristrúnar Fella niður gatnagerðargjald vegna bílakjallara Næstum allar ábendingarnar um Áfram Ísland Segir borgina vinda ofan af „langvarandi rugli og vitleysu“ Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Verjendur fordæma boðaðar breytingar: „Stefnum í eitthvað fasista-, kommúnistalögregluríki“ Myndbönd af banaslysinu í dreifingu og kvartanir vegna þjóðaratkvæðagreiðslunnar Langreyðarkvótinn mun tæplega nást Fylgdarakstur um Hvalfjarðargöng að næturlagi í næstu viku Eyvindur P. Eiríksson látinn Lægðardrag teygir sig yfir landið Myndir: Opnunarhóf nýs Kvennaathvarfs Tekinn á 190 þar sem má aka á 90 kílómetra hraða Einn enn með stöðu sakbornings vegna E. coli sýkingar á Mánagarði Skrifað undir viljayfirlýsingu vegna jarðganga til Eyja Túlkunaratriði hvað eigi að gera við umsóknina Ruddist inn í íbúð og reyndi að komast inn á upptekið baðherbergið Fegursta flugvél Íslands rifin „Ekkert af þessu er beinlínis að hjálpa okkur“ Sjá meira