Hvernig spyr ég gervigreind til að fá besta svarið? Björgmundur Örn Guðmundsson skrifar 21. júlí 2025 21:59 Ertu búin(n) að prófa gervigreindina en fékkst ekki alveg þau svör sem þú bjóst við? Margir hafa kynnst ChatGPT, Gemini eða öðrum snjöllum gervigreindum, en lenda í því að fá loðin eða ónákvæm svör. En hvað ef ég segði þér að vandamálið liggur mögulega í því hvernig þú spyrð? Lykillinn er að vita hvernig maður talar við gervigreind og notar svokallað „prompt“, einfalda beiðni eða fyrirmæli, sem skilar þér miklu betri svörun. Hvað er „prompt“ og af hverju er það mikilvægt? Prompt er einfaldlega leiðbeiningarnar sem þú gefur gervigreindinni áður en hún byrjar að svara. Þessu má líkja við það þegar þú pantar mat á veitingastað; því skýrari sem pöntunin er, því líklegra er að rétturinn verði nákvæmlega eins og þú óskaðir þér. Ef þú segir til dæmis „mig langar í eitthvað gott,“ þá færðu mögulega ekki það sem þig langaði í. Hins vegar ef þú segir „mig langar í steik medium rare, með bearnaise sósu og frönskum“ þá færðu nákvæmlega það sem þú óskaðir þér. Sama regla gildir þegar þú notar gervigreind, skýrleiki skilar árangri. Skref fyrir skref leiðbeiningar Hér er einföld leið til að nýta sér gervigreind á skilvirkari hátt með hagnýtum leiðbeiningum sem allir geta notað: Hver á gervigreindin að vera? (Settu henni hlutverk) Þetta hjálpar gervigreindinni að skilja hvernig hún á að haga sér og svara. Dæmi: „Þú ert ferðaráðgjafi með mikla reynslu af Spáni.“ „Þú ert næringarfræðingur sem gefur holl og einföld ráð.“ Fyrir hvern eru upplýsingarnar? (Skýrðu markhópinn) Skilgreindu hverjum svörin eiga að gagnast. Dæmi: „Útskýrðu þetta fyrir byrjendum sem kunna lítið á tölvur.“ „Gefðu ráð sem henta foreldrum með ung börn.“ Hvað viltu ná fram? (Vertu skýr með markmið) Segðu skýrt frá því hvað þú vilt fá út úr samtalinu. Dæmi: „Ég vil lista yfir þrjá staði sem henta vel fyrir fjölskyldufrí á Spáni.“ „Ég vil ráð til að borða hollara án þess að elda flókinn mat.“ Settu fram skýrar leiðbeiningar (Nákvæm verkefni) Vertu mjög skýr með hvað þú vilt að gervigreindin geri nákvæmlega. Dæmi: „Gefðu mér lista með nafni staðar, lýsingu og kostum og göllum hvers staðar.“ „Gefðu mér fimm einfaldar uppskriftir sem taka minna en 15 mínútur að undirbúa.“ Veldu framsetninguna (Hvernig viltu fá svarið?) Skýrðu hvernig svarið á að líta út. Dæmi: „Gefðu mér punktalista með stuttum lýsingum.“ „Gefðu mér greinargóða útskýringu með dæmum.“ Dæmi um fullkomlega uppsett „prompt“ Hér er dæmi sem sýnir hvernig þú getur sett saman skýrt og einfalt prompt sem allir geta notað. Prófaðu að setja þetta beint inn í gervigreindina þína og sjáðu muninn! Hlutverk: Þú ert vinsæll matreiðslubloggari. Markhópur: Fólk með lítinn tíma til að elda. Markmið: Bjóða upp á þrjár uppskriftir sem eru einfaldar, hollar og taka innan við 20 mínútur að undirbúa. Verkefni: Lýstu hverri uppskrift með innihaldsefnum og einföldum leiðbeiningum. Form: Punktalisti með stuttum lýsingum. Þetta einfaldar alla vinnu og skilar nákvæmlega því sem þú ert að leita að. Einföld aðferð, stór munur Með því að tileinka þér þessa einföldu aðferð geturðu gjörbreytt því hvernig þú notar gervigreind í daglegu lífi. Hvort sem þú ert að leita að einföldum uppskriftum, góðum ráðum fyrir ferðalög eða bara að læra eitthvað nýtt, mun vel skrifað „prompt“ skila þér skýrari, nákvæmari og gagnlegri svörum. Prófaðu þetta í dag, og þú munt strax finna muninn! Höfundur er ráðgjafi í nýsköpun og gervigreind. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Björgmundur Örn Guðmundsson Mest lesið Jöfn tækifæri og sterkari skólar Birna Gunnlaugsdóttir Skoðun Tími til að breyta: Lóðaskortur og skipulagsleysi hækkar íbúðaverð Aðalsteinn Leifsson Skoðun Fyllerí eru hættuleg Hjalti Már Björnsson Skoðun Ekki urða yfir okkur Brynja Hlíf Hjaltadóttir Skoðun Nei elskan, við eigum hlutfall af heildarlaxamagni heima Þorgerður María Þorbjarnardóttir Skoðun Fimm ástæður fyrir því að fullyrðing dómsmálaráðherra er röng Askur Hrafn Hannesson,Margrét Rut Eddudóttir Skoðun Fimm rangfærslur um Byrjendalæsi Gunnar Gíslason,Guðmundur Engilbertsson,Jenný Gunnbjörnsdóttir ,Ragnheiður Lilja Bjarnadóttir,Rannveig Oddsdóttir,Rúnar Sigþórsson Skoðun Þegar stæðaleitin verður að umferð: Reykjavík þarf skýrari lausnir Gunnar Einarsson Skoðun Óeðlilegu afskipti Hönnu Katrínar Jón Kaldal Skoðun Ég er tilbúinn! Birkir Snær Brynleifsson Skoðun Skoðun Skoðun Urðum ekki yfir staðreyndir Anna Sigríður Guðnadóttir skrifar Skoðun Leysum leikskólamálin í Reykjavík Anna Björk Marteinsdóttir skrifar Skoðun Opinber áskorun til borgarstjóra: Hvar er kaffispjallið í Grafarvogi? Elísabet Gísladóttir skrifar Skoðun Þegar stæðaleitin verður að umferð: Reykjavík þarf skýrari lausnir Gunnar Einarsson skrifar Skoðun Bjargráð Heiða Kristín Helgadóttir skrifar Skoðun Prófkjör D-lista í Mosfellsbæ 31. janúar Ásgeir Sveinsson skrifar Skoðun Að framkvæma fyrst og spyrja svo Regína Hreinsdóttir skrifar Skoðun Markmið: Fullkomnasta heilbrigðisþjónusta sem tök eru á að veita Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Hættum að tala niður til barna og ungmenna Ómar Bragi Stefánsson skrifar Skoðun Ekki urða yfir okkur Brynja Hlíf Hjaltadóttir skrifar Skoðun Nei elskan, við eigum hlutfall af heildarlaxamagni heima Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar Skoðun Æska mótar lífið – lærdómar af einstæðri langtímarannsókn Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Miðstýring sýslumanns Íslands Stefán Vagn Stefánsson skrifar Skoðun Fimm ástæður fyrir því að fullyrðing dómsmálaráðherra er röng Askur Hrafn Hannesson,Margrét Rut Eddudóttir skrifar Skoðun Fjarnám – við erum tilbúin, hvar eruð þið? Brynhildur Jónsdóttir,Sandra Sigurðardóttir skrifar Skoðun Óeðlilegu afskipti Hönnu Katrínar Jón Kaldal skrifar Skoðun Fyllerí eru hættuleg Hjalti Már Björnsson skrifar Skoðun Jöfn tækifæri og sterkari skólar Birna Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Frá biðlistum til raunhæfra lausna - Félagsbústaðir fyrr og nú Einar Sveinbjörn Guðmundsson skrifar Skoðun Ævintýri á slóðum Vesturfara Karítas Hrundar Pálsdóttir skrifar Skoðun Ég er tilbúinn! Birkir Snær Brynleifsson skrifar Skoðun Lífið er soðin ýsa Björg Magnúsdóttir skrifar Skoðun Fimm rangfærslur um Byrjendalæsi Gunnar Gíslason,Guðmundur Engilbertsson,Jenný Gunnbjörnsdóttir ,Ragnheiður Lilja Bjarnadóttir,Rannveig Oddsdóttir,Rúnar Sigþórsson skrifar Skoðun Hagur okkar allra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Tími til að breyta: Lóðaskortur og skipulagsleysi hækkar íbúðaverð Aðalsteinn Leifsson skrifar Skoðun Hagur barnsins er leiðarljós að betra samfélagi Heiðdís Geirsdóttir,Orri Hlöðversson skrifar Skoðun Persónuvernd – hvert stefnum við? Helga Þórisdóttir skrifar Skoðun Eru mannréttindi martröð? Þórarinn Snorri Sigurgeirsson skrifar Skoðun Hvað er velsældarhagkerfið? Kristín Vala Ragnarsdóttir,Ásgeir Brynjar Torfason,Brynhildur Davíðsdóttir,Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Silja Elvarsdóttir skrifar Skoðun Deilan sem afhjúpar tómarúm í vísindum Hafró Svanur Guðmundsson,Altair Agmata skrifar Sjá meira
Ertu búin(n) að prófa gervigreindina en fékkst ekki alveg þau svör sem þú bjóst við? Margir hafa kynnst ChatGPT, Gemini eða öðrum snjöllum gervigreindum, en lenda í því að fá loðin eða ónákvæm svör. En hvað ef ég segði þér að vandamálið liggur mögulega í því hvernig þú spyrð? Lykillinn er að vita hvernig maður talar við gervigreind og notar svokallað „prompt“, einfalda beiðni eða fyrirmæli, sem skilar þér miklu betri svörun. Hvað er „prompt“ og af hverju er það mikilvægt? Prompt er einfaldlega leiðbeiningarnar sem þú gefur gervigreindinni áður en hún byrjar að svara. Þessu má líkja við það þegar þú pantar mat á veitingastað; því skýrari sem pöntunin er, því líklegra er að rétturinn verði nákvæmlega eins og þú óskaðir þér. Ef þú segir til dæmis „mig langar í eitthvað gott,“ þá færðu mögulega ekki það sem þig langaði í. Hins vegar ef þú segir „mig langar í steik medium rare, með bearnaise sósu og frönskum“ þá færðu nákvæmlega það sem þú óskaðir þér. Sama regla gildir þegar þú notar gervigreind, skýrleiki skilar árangri. Skref fyrir skref leiðbeiningar Hér er einföld leið til að nýta sér gervigreind á skilvirkari hátt með hagnýtum leiðbeiningum sem allir geta notað: Hver á gervigreindin að vera? (Settu henni hlutverk) Þetta hjálpar gervigreindinni að skilja hvernig hún á að haga sér og svara. Dæmi: „Þú ert ferðaráðgjafi með mikla reynslu af Spáni.“ „Þú ert næringarfræðingur sem gefur holl og einföld ráð.“ Fyrir hvern eru upplýsingarnar? (Skýrðu markhópinn) Skilgreindu hverjum svörin eiga að gagnast. Dæmi: „Útskýrðu þetta fyrir byrjendum sem kunna lítið á tölvur.“ „Gefðu ráð sem henta foreldrum með ung börn.“ Hvað viltu ná fram? (Vertu skýr með markmið) Segðu skýrt frá því hvað þú vilt fá út úr samtalinu. Dæmi: „Ég vil lista yfir þrjá staði sem henta vel fyrir fjölskyldufrí á Spáni.“ „Ég vil ráð til að borða hollara án þess að elda flókinn mat.“ Settu fram skýrar leiðbeiningar (Nákvæm verkefni) Vertu mjög skýr með hvað þú vilt að gervigreindin geri nákvæmlega. Dæmi: „Gefðu mér lista með nafni staðar, lýsingu og kostum og göllum hvers staðar.“ „Gefðu mér fimm einfaldar uppskriftir sem taka minna en 15 mínútur að undirbúa.“ Veldu framsetninguna (Hvernig viltu fá svarið?) Skýrðu hvernig svarið á að líta út. Dæmi: „Gefðu mér punktalista með stuttum lýsingum.“ „Gefðu mér greinargóða útskýringu með dæmum.“ Dæmi um fullkomlega uppsett „prompt“ Hér er dæmi sem sýnir hvernig þú getur sett saman skýrt og einfalt prompt sem allir geta notað. Prófaðu að setja þetta beint inn í gervigreindina þína og sjáðu muninn! Hlutverk: Þú ert vinsæll matreiðslubloggari. Markhópur: Fólk með lítinn tíma til að elda. Markmið: Bjóða upp á þrjár uppskriftir sem eru einfaldar, hollar og taka innan við 20 mínútur að undirbúa. Verkefni: Lýstu hverri uppskrift með innihaldsefnum og einföldum leiðbeiningum. Form: Punktalisti með stuttum lýsingum. Þetta einfaldar alla vinnu og skilar nákvæmlega því sem þú ert að leita að. Einföld aðferð, stór munur Með því að tileinka þér þessa einföldu aðferð geturðu gjörbreytt því hvernig þú notar gervigreind í daglegu lífi. Hvort sem þú ert að leita að einföldum uppskriftum, góðum ráðum fyrir ferðalög eða bara að læra eitthvað nýtt, mun vel skrifað „prompt“ skila þér skýrari, nákvæmari og gagnlegri svörum. Prófaðu þetta í dag, og þú munt strax finna muninn! Höfundur er ráðgjafi í nýsköpun og gervigreind.
Fimm ástæður fyrir því að fullyrðing dómsmálaráðherra er röng Askur Hrafn Hannesson,Margrét Rut Eddudóttir Skoðun
Fimm rangfærslur um Byrjendalæsi Gunnar Gíslason,Guðmundur Engilbertsson,Jenný Gunnbjörnsdóttir ,Ragnheiður Lilja Bjarnadóttir,Rannveig Oddsdóttir,Rúnar Sigþórsson Skoðun
Skoðun Opinber áskorun til borgarstjóra: Hvar er kaffispjallið í Grafarvogi? Elísabet Gísladóttir skrifar
Skoðun Þegar stæðaleitin verður að umferð: Reykjavík þarf skýrari lausnir Gunnar Einarsson skrifar
Skoðun Nei elskan, við eigum hlutfall af heildarlaxamagni heima Þorgerður María Þorbjarnardóttir skrifar
Skoðun Fimm ástæður fyrir því að fullyrðing dómsmálaráðherra er röng Askur Hrafn Hannesson,Margrét Rut Eddudóttir skrifar
Skoðun Fjarnám – við erum tilbúin, hvar eruð þið? Brynhildur Jónsdóttir,Sandra Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Frá biðlistum til raunhæfra lausna - Félagsbústaðir fyrr og nú Einar Sveinbjörn Guðmundsson skrifar
Skoðun Fimm rangfærslur um Byrjendalæsi Gunnar Gíslason,Guðmundur Engilbertsson,Jenný Gunnbjörnsdóttir ,Ragnheiður Lilja Bjarnadóttir,Rannveig Oddsdóttir,Rúnar Sigþórsson skrifar
Skoðun Tími til að breyta: Lóðaskortur og skipulagsleysi hækkar íbúðaverð Aðalsteinn Leifsson skrifar
Skoðun Hagur barnsins er leiðarljós að betra samfélagi Heiðdís Geirsdóttir,Orri Hlöðversson skrifar
Skoðun Hvað er velsældarhagkerfið? Kristín Vala Ragnarsdóttir,Ásgeir Brynjar Torfason,Brynhildur Davíðsdóttir,Dóra Guðrún Guðmundsdóttir,Silja Elvarsdóttir skrifar
Fimm ástæður fyrir því að fullyrðing dómsmálaráðherra er röng Askur Hrafn Hannesson,Margrét Rut Eddudóttir Skoðun
Fimm rangfærslur um Byrjendalæsi Gunnar Gíslason,Guðmundur Engilbertsson,Jenný Gunnbjörnsdóttir ,Ragnheiður Lilja Bjarnadóttir,Rannveig Oddsdóttir,Rúnar Sigþórsson Skoðun